Αρχαιολόγοι αποκάλυψαν τα οστά δύο βρεφών, θαμμένων μαζί πριν από περισσότερα από 1.000 χρόνια, κοντά στον Ναό της Αρτέμιδος —ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου— προσφέροντας σπάνια στοιχεία για τις ταφικές πρακτικές της εποχής
Ο τόπος ταφής αποτελούσε κάποτε τμήμα κτιρίου στην πόλη της Εφέσου, πρωτεύουσα της ρωμαϊκής επαρχίας της Ασίας, περίπου 55 χιλιόμετρα νότια της σημερινής Σμύρνης, στη δυτική Τουρκία.
Ένα εγκαταλελειμμένο Ωδείο
Το κτίριο ήταν πιθανότατα ένα ρωμαϊκό Ωδείο, χτισμένο γύρω στον 1ο αιώνα μ.Χ. για μουσικές παραστάσεις και ομιλίες, στο οποίο έναν αιώνα αργότερα προστέθηκε τμήμα με αποχωρητήρια. Μετά από πυρκαγιά, το κτίριο εγκαταλείφθηκε και χρησιμοποιήθηκε στη συνέχεια για την απόρριψη υπολειμμάτων κρεοπωλείου και σπασμένων κεραμικών.
Τα δύο βρέφη, που πιθανότατα ήταν δίδυμα, φαίνεται πως τάφηκαν τον 8ο ή τον 9ο αιώνα, πολύ αργότερα από την κατασκευή της αποχέτευσης.
Ερευνητές του Αυστριακού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου, σε μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Childhood in the Past, ανέφεραν ότι το ένα από τα δύο βρέφη έφερε μια μικροσκοπική επιπλέον πλευρά, μόλις τη δεύτερη τέτοια περίπτωση που έχει καταγραφεί ποτέ σε αρχαιολογικό πλαίσιο. Σύμφωνα με τους ίδιους, πρόκειται μόνο για τη δεύτερη γνωστή αρχαιολογική περίπτωση περιγεννητικής αυχενικής πλευράς που έχει δημοσιευτεί μέχρι σήμερα.
Ταφή με φροντίδα
Το υπόγειο κανάλι της αρχαίας τουαλέτας λειτούργησε ως προστατευμένος τάφος, κρυμμένος από τον έξω κόσμο, όπου τα δύο βρέφη τοποθετήθηκαν πλάι πλάι. Τα δίδυμα γεννήθηκαν περίπου έξι εβδομάδες νωρίτερα από το αναμενόμενο και δεν είναι σαφές αν πρόλαβαν καν να αναπνεύσουν έξω από τη μήτρα της μητέρας τους.
Τα λείψανά τους μεταφέρθηκαν και τυλίχθηκαν σε σάβανα, στοιχείο που υποδηλώνει φροντίδα στην ταφική διαδικασία. Όπως σημείωσαν οι αρχαιολόγοι, τα ευρήματα αναδεικνύουν την ιδιαίτερη φροντίδα που δόθηκε στην ταφή, ενώ η ασυνήθιστη τοποθεσία του τάφου παραπέμπει περισσότερο σε πρόθεση προστασίας παρά σε απλή απόρριψη.
Ένα από τα βρέφη έφερε επιπλέον πλευρά που φύτρωνε από αυχενικό σπόνδυλο, μήκους μόλις πέντε χιλιοστών. Τέτοιες ανωμαλίες συνδέονται συνήθως με γενετικά ή αναπτυξιακά προβλήματα, όπως όγκους ή θνησιγένειες, σύμφωνα με τους ερευνητές.
Πιθανός «κακός οιωνός»
Τα βρέφη πιθανότατα πέθαναν εξαιτίας εσωτερικών παραγόντων ή επιπλοκών κατά τη διάρκεια ή αμέσως μετά τον τοκετό. Καθώς πρόκειται πιθανότατα για δίδυμα, οι ερευνητές εκτιμούν ότι η γέννησή τους ενδέχεται να είχε θεωρηθεί κακός οιωνός εκείνη την εποχή.
Λαμβάνοντας υπόψη τις ταφικές πρακτικές της ανατολικής Μεσογείου από την Ύστερη Αρχαιότητα έως τη Μέση Βυζαντινή περίοδο, δηλαδή από τον 4ο έως τον 11ο αιώνα μ.Χ., οι ερευνητές ανέφεραν ότι ο τάφος της Εφέσου παρουσίαζε χαρακτηριστικά τυπικά των χριστιανικών ταφικών εθίμων. Τα βρέφη είχαν ταφεί με ανατολικό-δυτικό προσανατολισμό, φαινομενικά αντανακλώντας τον τρόπο ταφής του Ιησού Χριστού.
Όπως καταλήγει η μελέτη, η ανακάλυψη αυτή προσφέρει σημαντικά στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο η κοινωνία της Μέσης Βυζαντινής Εφέσου αντιμετώπιζε τον περιγεννητικό θάνατο, σε ένα σημείο όπου συναντώνται βιολογικοί, κοινωνικοί και θρησκευτικοί παράγοντες.
Πηγή: cnn.gr
