Όπως εξήγησε χθες το βράδυ στη διάρκεια συνέντευξης τύπου, η μία θετική ψήφος θα εφαρμόζεται μόνο σε ζητήματα ζωτικής σημασίας για τους τουρκοκυπρίους και εφόσον υπάρξει αποτελεσματικός μηχανισμός επίλυσης αδιεξόδων.
Στο ρεπορτάζ του πολιτικού μας συντάκτη Κυριάκου Πομηλορίδη, ποιο παράδειγμα έφερε ο πρόεδρος Αναστασιάδης και ποιες οι πρώτες αντιδράσεις των κομμάτων.
Στην εκτίμηση του πως η το παρόν πλαίσιο διαπραγμάτευσης, δεν οδηγεί σε λειτουργική λύση, ιδιαίτερα με την απαίτηση της τουρκικής πλευράς για μία θετική ψήφο ( βέτο δηλαδή) σε κάθε απόφαση συντεταγμένου οργάνου του Κεντρικού Κράτους, στήριξε ο πρόεδρος της Δημοκρατίας την εισήγηση του για αποκέντρωση εξουσιών, η οποία όπως ξεκαθάρισε χθες, δεν αφορά χαλαρή ομοσπονδία η οποία παραπέμπει σε άλλα συστήματα διακυβέρνησης.
Αφού εξήγησε πως η αποκέντρωση θα αφορά τις εξουσίες που επηρεάζουν την καθημερινότητα των πολιτών και όχι αυτές που θα επέτρεπαν την αμφισβήτηση της μίας και μόνης διεθνούς προσωπικότητας, κυριαρχίας και ιθαγένειας του κράτους, της ενότητας εδάφους, λαού, οικονομίας και φυσικού πλούτου, της άμυνας της ασφάλειας, της φύλαξης των συνόρων και τις εκπροσώπησης του κράτους στην Ε.Ε., και του υπόλοιπους διεθνείς οργανισμούς, ο πρόεδρος Αναστασιάδης πρόταξε ως αντιστάθμισμα την θεσμοθέτηση ενός, νέου προφανώς, αποτελεσματικού μηχανισμού επίλυσης αδιεξόδων, παράλληλα με τον περιορισμό και την ρύθμιση των τ/κ βέτο, και εντός του Υπουργικού Συμβουλίου, όπως διευκρίνισε απαντώντας στον Αντέννα, εκεί όπου θίγονται τα ζωτικά συμφέροντα των τ/κ:
«Ρύθμιση δηλαδή της αξίωσης των Τουρκοκυπρίων για άσκηση μιας θετικής ψήφου σε κάθε απόφαση οποιουδήποτε συντεταγμένου οργάνου, είτε αυτό είναι το Υπουργικό Συμβούλιο είτε άλλα θεσμικά όργανα της Πολιτείας».
Αποκαλυπτικό δε ήταν το παράδειγμα που έδωσε ο πρόεδρος σε σχέση με τις πιθανές επιπτώσεις στους ενεργειακούς σχεδιασμούς της Λευκωσίας και όχι μόνον.
Ερωτηθείς για τι θα γίνει στη περίπτωση που η Τ/Κ πλευρά δεν κάνει πίσω στο θέμα της θετικής ψήφου, ο πρόεδρος αρκέστηκε στον να υποδέιξει πως «καλής πίστεως συνομιλητές δεν μπορεί παρά να κάνουν αποδεκτή την πρόταση του, την οποία όπως παραδέχθηκε ακολούθως ανέπτυξε από τον Σεπτέμβριο στη Ν.Υ, στο τούρκο Υπουργό Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου.
«Eις απάντηση των θέσεων που ανέπτυξε ο κ. Τσαβούσογλου είπα ότι ο τρόπος που μπορεί να αρθούν οι ανησυχίες, που μπορεί να επιτύχουμε μια λύση που θα φέρει την ειρήνη στην Κύπρο και δεν θα προκαλεί ανησυχίες στην τουρκοκυπριακή κοινότητα ούτε εις εσάς, ως εγγυήτρια δύναμη, είναι η αποκέντρωση εξουσιών», δήλωσε ο Πρόεδρος Τσαβούσογλου.
Σε σχέση με τη προσπάθεια καθορισμού των όρων αναφοράς για επανέναρξη των συνομιλιών στο κυπριακό, ο πρόεδρος, αφού ξεκαθάρισε πως δεν πρόκειται να θέσει υπό διαπραγμάτευση το ενεργειακό πρόγραμμα και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Δημοκρατίας, τοποθετήθηκε και στο ενδεχόμενο αποτυχίας της αποστολής Λουτ:
«Eνδεχόμενα ο Γενικός Γραμματέας να μην δώσει εντολή για επανέναρξη του διαλόγου».
Τέλος, απαντώντας σε σχετική ερώτηση επέρριψε και το νέο ναυάγιο στις προσπάθειες για διασύνδεση της κινητής τηλεφωνίας στις πολιτικές σκοπιμότητες της τ/κ πλευράς η οποία όπως κατήγγειλε για έμμεση αναγνώριση του ψευδοκράτους.
Με εξαίρεση τον Δημοκρατικό Συναγερμό, ο οποίος έδωσε ψήφο εμπιστοσύνης στον πρόεδρο της Δημοκρατίας όλα τα υπόλοιπα κόμματα στις πρώτες τους αντιδράσεις δεν έδειξαν να πείθονται από την επιχειρηματολογία του.
«Η εκχώρηση εξουσιών στις συνιστώσες πολιτείες που αφορούν την καθημερινότητα των πολιτών βρίσκει τον Δημοκρατικό Συναγερμό σύμφωνο και υποστηρικτικό», δήλωσε ο Χαράλαμπος Σταυρίδης.
Το κίνδυνο οι θέσεις του προέδρου να λειτουργήσουν ανασταλτικά στην επανάληψη των συνομιλιών, επισημαίνει το ΑΚΕΛ, με τον Στέφανο στεφάνου να εστιάζει στην πρόθεση του προέδρου να ανοίξει και το θέμα του τ/κ βέτο στο Υπουργικό συμβούλιο:
«Ο Πρόεδρος μήπως θέλει να επανανοίξει κι αυτό το ζήτημα; Πιστεύει πραγματικά ότι μ’ αυτό τον τρόπο μπορεί ποτέ να επαναρχίσει η διαπραγμάτευση; Και θεωρεί ότι ένα τόσο μεγαλεπήβολο σχέδιο όπως ο EastMed δεν είναι θέμα ζωτικής σημασίας για τους Τ/Κ;»
Για τον πρόεδρο του ΔΗΚΟ πάντως η χθεσινοβραδινή συνέντευξη του προέδρου, δεν συνιστά παρά ομολογία της αποτυχίας της πολιτικής που ακολουθήθηκε στο κυπριακό τα τελευταία δέκα χρόνια:
«Τα αδιέξοδα στο κυπριακό δεν θα επιλυθούν με προτάσεις χειρότερες από τις ήδη υφιστάμενες αρνητικές προτάσεις. Δεν έχουμε ακόμη καταλάβει πως η λεγόμενη «αποτελεσματική συμμετοχή», (τα ΒΕΤΟ δηλαδή σε κάθε απόφαση) που επιζητεί η τουρκική πλευρά, θα αναιρεθεί με την «αποκεντρωμένη ομοσπονδία».
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης με την ΕΔΕΚ να επισημαίνει πως η πρότασή για αποκεντρωμένη ομοσπονδία δεν αναιρεί τα προβλήματα λειτουργικότητας, την Ελένη Θεοχάρους να εκτιμά ότι ο πρόεδρος σήμανε τέλος εποχής για την ΔΔΟ, τον Γιώργο Λιλλήκα να ζητά τον τερματισμό της συζήτησης για αποκέντρωση εξουσιών από τη στιγμή που οι τ/κ εμμένουν στα βέτο και τους Οικολόγους να επαναφέρουν την πρόταση τους για διεξαγωγή δημοψηφίσματος.
