Μετά την εκλογή του στην προεδρία, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πρόκειται να παραιτηθεί εντός του μήνα από την πρωθυπουργία πριν ορκιστεί νέος πρόεδρος της Τουρκίας για μια πενταετή θητεία και το κυβερνών κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) ξεκίνησε ήδη τις διαδικασίες αντικατάστασής του.
Το AKP θα συνέλθει την 27η Αυγούστου για να ανακοινώσει τον αντικαταστάτη του Ερντογάν στην ηγεσία του κόμματος και τον πρωθυπουργικό θώκο, καθώς με βάση την ισχύουσα νομοθεσία ο Τούρκος πρόεδρος δε μπορεί να ανήκει σε κανένα κόμμα.
Ο Τούρκος πρωθυπουργός συγκέντρωσε τα ηγετικά στελέχη του κόμματός του προκειμένου να επιλέξουν τον διάδοχο στην ηγεσία του κόμματος και της κυβέρνησης πριν από την ορκωμοσία του, την 28η Αυγούστου.
«Δεν έχουμε ακόμη συζητήσει για ονόματα», δήλωσε ο εκπρόσωπος τύπου του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης, Χουσεΐν Τσελίκ. «Οι επικεφαλής του κόμματος και ο πρωθυπουργός θα διαβουλευτούν και θα έλθουμε σε συμφωνία για το όνομα που μας φαίνεται λογικό», πρόσθεσε.
Ως βασικοί υποψήφιοι εμφανίζονται ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Αχμέτ Νταβούτογλου και δύο πρώην αντιπρόεδροι, ο Αλί Μπαμπατζάν και ο Μπουλέντ Αρίντς.
Ο Ερντογάν ως πρόεδρος θα έχει διευρυμένες εκτελεστικές εξουσίες, γεγονός που σημαίνει ότι ίσως προωθήσει συνταγματικές αλλαγές, μετά τις βουλευτικές εκλογές του 2015, προκειμένου να εδραιώσει τις εξουσίες του προέδρου.
«Εάν η διοίκηση αυτού του νέου καθεστώτος λάβει αποφάσεις αντίθετες προς το Σύνταγμα, θα βιώσουμε ένα εκρηκτικό κλίμα και θα κατευθυνθούμε προς μια συνταγματική κρίση», σημείωσε ο αρθρογράφος της εφημερίδας Milliyet, Καντρί Γκιουρσέλ.
Σύμφωνα με τα επίσημα αποτελέσματα που ανακοινώθηκαν τη Δευτέρα από την Ανώτατη Εκλογική Επιτροπή, ο Ερντογάν συγκέντρωσε το 51,79% των ψήφων έναντι του κοινού υποψηφίου των κομμάτων της αντιπολίτευσης, Εκμελεντίν Ιχσάνογλου (38, 4%) και εκείνου του Κουρδικού Κόμματος Σελαχατίν Ντεμιρτάς (9,8%). Το ποσοστό προσέλευσης στις κάλπες ήταν 74,12% και είναι κατά πολύ μικρότερο του 89% που καταγράφηκε στις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές του Μαρτίου.
«Ο πολιτικός κίνδυνος παραμένει υψηλός στην Τουρκία (…) και θα μπορούσε να αποθαρρύνει τους ξένους επενδυτές», προειδοποίησε από πλευράς του ο οίκος αξιολόγησης Fitch.
Δήλωση βόμβα Γκιουλ ότι επιστρέφει στο κόμμα προκαλεί ένταση στην Άγκυρα
Στο μεταξύ σαν βόμβα έπεσε η δήλωση του Αμπντουλάχ Γκιουλ ότι μόλις ολοκληρώσει τα καθήκοντά του ως Πρόεδρος της χώρας στις 28 Αυγούστου θα επιστρέψει στο κόμμα, καθώς λίγο αργότερα η Κεντρική Επιτροπή του ΑΚΡ αποφάσισε ότι το έκτακτο συνέδριο του κόμματος για ανάδειξη του νέου Προέδρου του θα γίνει στις 27 Αυγούστου, μία ημέρα δηλαδή πριν ο Γκιουλ παραιτηθεί από τα καθήκοντά του.
Πάντως στην Άγκυρα επικρατεί σύγχυση καθώς ο Γκιουλ δεν μπορεί να συμμετάσχει στο συνέδριο αν δεν παραιτηθεί από την προεδρία της χώρας. Το ερώτημα είναι ποιες θα είναι οι επόμενες κινήσεις του.
"Είμαι από τους ιδρυτές του κόμματος. Είμαι ο πρώτος Πρωθυπουργός και πρώτος Πρόεδρος. Τίποτα δεν είναι πιο φυσιολογικό από το να επιστρέψω στο κόμμα", δήλωσε ο Γκιουλ, προσθέτοντας πως, αφού ολοκληρώσει τα καθήκοντά του ως Πρόεδρος, αναμφίβολα θα επιστρέψει στο κόμμα. "Πιστεύω ότι η Τουρκία θα συνεχίσει τον δρόμο της με πιο ισχυρό τρόπο", είπε.
Λίγο αργότερα, με την ολοκλήρωση της έκτακτης συνόδου της Κεντρικής Επιτροπής, ο Αντιπρόεδρος του κόμματος Χουσεϊν Τσελίκ δήλωσε πως το έκτακτο συνέδριο του κόμματος για ανάδειξη του νέου Προέδρου του θα γίνει στις 27 Αυγούστου και, απαντώντας σε ερώτηση, είπε πως αυτό δεν έχει να κάνει με την επιστροφή του Γκιουλ στο κόμμα, αλλά την αποχώρηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν από το κόμμα.
Ερωτηθείς σχετικά με τη δήλωση Γκιουλ να επιστρέψει στο κόμμα και με ποια καθήκοντα, ο Τσελίκ είπε πως δεν υπάρχει κάτι πιο φυσιολογικό από την επιστροφή του Γκιουλ στο κόμμα. "Είναι από τους ιδρυτές του κόμματος και όποτε θέλει να επιστρέψει στο κόμμα έχει μια θέση στην κεφαλή του κόμματος", είπε, προσθέτοντας ότι είναι έτοιμοι να τον αγκαλιάσουν. Μάλιστα ο Τσελίκ είπε ότι κάποιοι μπορεί να περιμένουν ότι θα υπάρξει διαμάχη μεταξύ Γκιουλ και Ερντογάν, ωστόσο θα απογοητευτούν.
Πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι ο Γκιουλ κινητοποιήθηκε αμέσως έπειτα από το χθεσινό αποτέλεσμα με το οποίο μπορεί να είναι μεγάλος νικητής ο Ερντογάν, ωστόσο δεν κατάφερε να πάρει το 55% και να αυξήσει τις ψήφους του που θα τον έκανε απόλυτο κυρίαρχο. Μέσα στο κόμμα υπάρχει μια μεγάλη στήριξη προς το πρόσωπο του Γκιουλ, οι οποίοι τον θέλουν να επιστρέψει ως Πρόεδρος του κόμματος. Ωστόσο, τίποτα δεν είναι δεδομένο αυτή τη στιγμή, λένε οι πολιτικοί αναλυτές, οι οποίοι δεν αποκλείουν κανένα σενάριο. Εξακολουθεί να είναι στο τραπέζι και το σενάριο να αναλάβει ο Αχμέτ Νταβούτογλου ή ο Μπιναλί Γιλντιρίμ ως Πρόεδρος του κόμματος.
