Συμβούλιο Σύνδεσης: Στον χάρτη και τα Κυπρογενή ζητήματα - Όρος για πρόοδο στις ενταξιακές της Τουρκίας

Του Παύλου Ξανθούλη 

 

Η επίτευξη προόδου στην ενταξιακή πορεία της Τουρκίας περνά μέσα από την υλοποίηση των πολιτικών μεταρρυθμίσεων και των θεμάτων που άπτονται του Κυπριακού, υπογράμμισε ο Επίτροπος διεύρυνσης Στέφαν Φούλε, στην κοινή συνέντευξη Τύπου του 52ου Συμβουλίου Σύνδεσης Ευρωπαϊκής Ένωσης-Τουρκίας, κατατάσσοντας το πολιτικό πρόβλημα της Κύπρου ως προϋπόθεση για την ευρωπαϊκή προοπτική της Άγκυρας. 

 

Ο κ. Φούλε επέλεξε πάντως να επικεντρωθεί στην εφαρμογή του Πρωτοκόλλου, δηλαδή στο άνοιγμα των τουρκικών λιμένων προς όλα τα κράτη-μέλη και κάλεσε την Τουρκία να το εφαρμόσει.

 

Υποστήριξε ότι «θα προσδώσει νέα ζωή στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις», διατυπώνοντας τη θέση ότι σε μια τέτοια περίπτωση, θα ανοίξουν κάποια κεφάλαια, μερικά εκ των οποίων, όπως είπε, θα κλείσουν πολύ γρήγορα. 

 

Ο υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Τουρκίας Μεβλούτ Τσαβούσογλου, απέφυγε να αναφερθεί ευθέως στο Κυπριακό.

 

Αλλά, φρόντισε να διατυπώσει δυσφορία για το πάγωμα δεκαεπτά όπως είπε διαπραγματευτικών κεφαλαίων της Τουρκίας, δεκατέσσερα εκ των οποίων, έχουν μπει στο ψυγείο λόγω Κυπριακού, ζητώντας μάλιστα το άνοιγμά τους. 

 

Ο προεδρεύων του Συμβουλίου, υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Ευάγγελος Βενιζέλος μιλώντας εκ μέρους όλων των κρατών-μελών, ζήτησε από την Τουρκία «πλήρη και χωρίς διακρίσεις εφαρμογή του Πρωτοκόλλου», «εξομάλυνση των σχέσεων με όλα τα κράτη-μέλη της Ε.Ε», ενώ ανέγνωσε αναφορά της Κοινής Θέσης των «28», σύμφωνα με την οποία η συμβολή της Τουρκίας στην επίλυση του Κυπριακού παραμένει κρίσιμης σημασίας. 

 

Η Κοινή Θέση των κρατών –μελών, που απεκάλυψε ο ΑΝΤΕΝΝΑ το περασμένο Σάββατο, υποδεικνύει μεταξύ άλλων προς την Τουρκία την υποχρέωσή της να εφαρμόζει τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, με φόντο την Τέταρτη Διακρατική Προσφυγή της Κύπρου και την επιδίκαση προστίμου 90 εκατομμυρίων ευρώ, συνεπεία της εισβολής.

 

Επιπλέον, διατηρεί τις υποχρεώσεις της Τουρκίας για εφαρμογή του Πρωτοκόλλου, εξομάλυνση των σχέσεων με την Κυπριακή Δημοκρατία και άρση των βέτο.

 

Επαναλαμβάνει τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών-μελών και την δυνατότητα εξερεύνησης και εκμετάλλευσης των φυσικών τους πόρων. 

 

Η Κοινή Θέση αναγνωρίζει τον ρόλο της Τουρκίας στην επανέναρξη των απευθείας διαπραγματεύσεων, αλλά καλεί την Άγκυρα να συμβάλει ενεργώς για λύση, στη βάση των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας και των αρχών επί των οποίων εδράζεται η Ευρωπαϊκή Ενωση. 

 

 

 

Να εφαρμόσει χωρίς διακρίσεις το πρόσθετο Πρωτόκολλο αλλά και να δεσμευθεί ότι θα συμβάλει στην επίλυση του Κυπριακού κάλεσαν σήμερα την Άγκυρα οι "28" της ΕΕ, στο πλαίσιο του Συμβουλίου Σύνδεσης ΕΕ-Τουρκίας. Ικανοποίηση για Κοινή Θέση ΕΕ στο Συμβούλιο Σύνδεσης με Τουρκία εκφράζει η Κυβέρνηση.

 

Το Συμβούλιο Σύνδεσης ΕΕ-Τουρκίας πραγματοποιήθηκε το πρωί στο Λουξεμβούργο, υπό την προεδρία του Ευάγγελου Βενιζέλου, ενώ την Κομισιόν εκπροσώπησε ο Επίτροπος Διεύρυνσης Στέφαν Φούλε και την Τουρκία ο Υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Μεβλούτ Τσαβούσογλου.

 

Όπως ανέφερε ο κ. Βενιζέλος στη σημερινή συνεδρίαση του Συμβουλίου Σύνδεσης, η ΕΕ τόνισε στην τουρκική πλευρά την ανάγκη για πλήρη και χωρίς διακρίσεις εφαρμογή του πρόσθετου Πρωτοκόλλου, αλλά και να υπάρξει πρόοδος στις σχέσεις της Τουρκίας με όλα τα κράτη μέλη.

 

 

Το Συμβούλιο καλωσόρισε ακόμη την επανάληψη των συνομιλιών για το Κυπριακό υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών, επισημαίνοντας πως παραμένει ουσιώδους σημασίας η δέσμευση αλλά και η συμβολή της Τουρκίας με συγκεκριμένα μέτρα, υπογράμμισε ο Έλληνας προεδρεύων της συνεδρίασης.

 

Ο κ. Βενιζέλος πρόσθεσε ότι το Συμβούλιο ζήτησε την άμεση επικύρωση και εφαρμογή της συμφωνίας ΕΕ-Τουρκίας για την επανεισδοχή και ότι η ΕΕ αλλά και η ελληνική προεδρία αναμένουν μετά τις προεδρικές εκλογές στη γείτονα να προωθήσει η Τουρκία με αποφασιστικότητα και δυναμισμό τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις, οι οποίες θα ανοίξουν το δρόμο για το ευρωπαϊκό μέλλον της Τουρκίας.

 

Ο κ. Βενιζέλος σημείωσε επίσης ότι η ΕΕ τόνισε την ανάγκη για σχέσεις καλής γειτονίας και ότι η διατήρησή τους αποτελεί καθοριστικό τμήμα της ενταξιακής διαδικασίας.

 

Από την πλευρά του, ο Επίτροπος διεύρυνσης Στέφαν Φούλε υπογράμμισε ότι μπορεί να υπάρξει αποφασιστική πρόοδος στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις μόνο εφόσον προχωρήσουμε με τις μεταρρυθμίσεις και με όλα τα ζητήματα που αφορούν την Κύπρο, ενώ για το Πρόσθετο Πρωτόκολλο είπε ότι η εφαρμογή του από την πλευρά της Άγκυρας μπορεί να δώσει νέα δυναμική στην ενταξιακή διαδικασία με το άνοιγμα αρκετών κεφαλαίων αλλά και το κλείσιμο ορισμένων σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα. 

 

Ο κ. Φούλε εξέφρασε την ανησυχία του για την έλλειψη ανεξαρτησίας του δικαστικού συστήματος και ζήτησε την πλήρη ελευθερία έκφρασης με έμφαση στο διαδίκτυο, ενώ επέμεινε επίσης στην ανάγκη αποτελεσματικής αντιμετώπισης των κρουσμάτων διαφθοράς.

 

Ο υπουργός ευρωπαϊκών υποθέσεων Μεβλούτ Τσαβούσογλου ανέφερε την αποφασιστικότητα της Τουρκίας για προώθηση των μεταρρυθμίσεων, εξέφρασε τη δυσαρέσκεια της Άγκυρας για το γεγονός ότι 17 κεφάλαια των διαπραγματεύσεων παραμένουν παγωμένα και ζήτησε να ανοίξουν χωρίς καθυστέρηση όλα τα υπόλοιπα κεφάλαια. Τόνισε τέλος ότι στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις δεν μπορούν να υπάρχουν πολιτικά εμπόδια.

 

 

Έγγραφο υψίστης σημασίας, χαρακτηρίζει την Κοινή Θέση της ΕΕ για το Συμβούλιο Σύνδεσης Τουρκίας – ΕΕ η Κυβέρνηση, κάνοντας λόγο για σημαντικά στοιχεία που αφορούν στην Κύπρο και στις υποχρεώσεις της Τουρκίας ως υποψήφια χώρα για ένταξη στην ΕΕ απέναντι σε ένα από τα 28 κράτη μέλη της ΕΕ, την Κυπριακή Δημοκρατία, και εκφράζοντας ικανοποίηση, γενικά, για το κείμενο που υιοθετήθηκε.

 

Παράλληλα η Κυβέρνηση υποδεικνύει ότι η Τουρκία δεν έχει άλλη επιλογή από το να εφαρμόσει και τις κυπρογενείς υποχρεώσεις που είναι και ευρωπαϊκές υποχρεώσεις της, εάν θέλει να προχωρήσει με ομαλότητα στο δρόμο της ένταξης.

 

Σχολιάζοντας την Κοινή Θέση της ΕΕ, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Νίκος Χριστοδουλίδης σημείωσε ότι από πλευράς Κύπρου ειδική έμφαση δόθηκε φέτος στο ζήτημα εφαρμογής και εκτέλεσης από την Τουρκία όλων των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, μετά και από την απόφαση 12ης Μαΐου για τη «δίκαιη αποζημίωση», όπως επίσης και στο ζήτημα νέας ηλεκτρονικής διαδικασίας έκδοσης τουρκικών θεωρήσεων, η οποία συνιστά διάκριση έναντι κατόχων διαβατηρίου Κυπριακής Δημοκρατίας, ζήτημα το οποίο, όπως ανέφερε, ήγειρε και ο ΥΠΕΞ Ιωάννης Κασουλίδης προς τους Ευρωπαίους Επιτρόπους Διεύρνσης Στέφαν Φούλε και Εσωτερικών Υποθέσεων Σεσίλια Μάλμστρομ.

Οι κ.κ. Βενιζέλος και Νταβούτογλου, μαζί με τον επίτροπο Στέφαν Φούλε, θα δώσουν κοινή συνέντευξη Τύπου μετά το Συμβούλιο Σύνδεσης.

 

Εξάλλου οι εξελίξεις που τρέχουν σε Ουκρανία, Ιράκ, Συρία αλλά και οι σχέσεις Ευρωπαϊκής Ενωσης με την Τουρκία και την Αλβανία, θα τεθούν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αλλά και στη σύνοδο του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες.

 

Την Κυριακή το βράδυ στο Λουξεμβούργο ο κ. Βενιζέλος μετείχε σε άτυπη συνάντηση υπουργών Εξωτερικών ευρωπαϊκών και αραβικών χωρών για την κατάσταση στην Μ. Ανατολή και τη Β. Αφρική. Η 

 

Το Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης  στο Λουξεμβούργο, θα ενημερώσει ο νέος υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας για τις εξελίξεις στην Ουκρανία και τις πρωτοβουλίες του Προέδρου Ποροσένκο. Την Τρίτη το πρωί, θα πραγματοποιηθεί υπό την προεδρία του Ελληνα Αντιπροέδρου και υπουργού Εξωτερικών, η διακυβερνητική συνδιάσκεψη Ευρωπαϊκής Ενωσης και Μαυροβουνίου για την προώθηση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων. Αμέσως μετά θα συνεδριάσει, υπό την προεδρία του κ. Βενιζέλου, το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων με το οποίο ολοκληρώνεται ουσιαστικά η ελληνική Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

 

Το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων θα προετοιμάσει τα θέματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που συγκαλείται την Πέμπτη και θα καταλήξει σε συμπεράσματα για την ευρωπαϊκή πολιτική θαλάσσιας ασφάλειας καθώς και για την ευρωπαϊκή πολιτική στη νέα μακρο- περιφέρεια Αδριατικής - Ιονίου, δηλαδή σχετικά με μια βασική προτεραιότητα της ελληνικής Προεδρίας που ήταν η ολοκληρωμένη θαλάσσια πολιτική.

 

Αντικείμενο του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων είναι και η απόφαση για την παραχώρηση καθεστώτος υποψήφιας προς ένταξη χώρας στην Αλβανία. Υπενθυμίζεται ότι η Αλβανία είναι ήδη μέλος του ΝΑΤΟ, ενώ το καθεστώς της υποψήφιας χώρας έχει παραχωρηθεί -με συμφωνία προφανώς της Ελλάδας καθώς απαιτείται ομοφωνία- στην ΠΓΔΜ από το 2005.

 

Η συντριπτική πλειονότητα των χωρών- μελών έχει εκφρασθεί ήδη δημόσια υπέρ της παραχώρησης του καθεστώτος και η ελληνική θέση επιβεβαιώθηκε την περασμένη Πέμπτη το βράδυ σε ειδική σύσκεψη με τη συμμετοχή των κ.κ. Σαμαρά και Βενιζέλου. Στο Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων και στη συνέντευξη που θα ακολουθήσει, ο κ. Βενιζέλος θα αναφερθεί στα βασικά επιτεύγματα του εξαμήνου της ελληνικής Προεδρίας στους τομείς της ανάπτυξης και απασχόλησης, της οικονομικής διακυβέρνησης και ιδίως της τραπεζικής ένωσης, της μεταναστευτικής πολιτικής και της προστασίας των ευρωπαϊκών συνόρων και της ολοκληρωμένης θαλάσσιας πολιτικής.