Του Κώστα Σάββα
Στη μεγάλη σημασία της απόφασης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων με την οποία καλείται η Τουρκία να καταβάλει αποζημιώσεις ύψους 90 εκατομμυρίων ευρώ, για τους εγκλωβισμένους και τους συγγενείς των αγνοουμένων, λόγω παραβίασης ανθρωπίνων δικαιωμάτων κατά τη διάρκεια και μετά τη στρατιωτική εισβολή της στην Κύπρο, το 1974, αναφέρθηκε ο Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας, Κώστας Κληρίδης, μιλώντας στην εκπομπή του ΑΝΤΕΝΝΑ «Μέρα Μεσημέρι» με τον Κυριάκο Πομηλορίδη.
Ο Γενικός Εισαγγελέας ανέφερε ακόμη πως με την απόφαση του ΕΔΑΔ δεν διαφοροποιείται το θέμα του περιουσιακού, αφού παραμένει το δικαίωμα των Ελληνοκυπρίων για διεκδίκηση των περιουσιών τους ανεξάρτητα και από τη σύσταση της λεγόμενης Επιτροπής Αποζημιώσεων από την Τουρκία στα κατεχόμενα.
Για τις ποινικές έρευνες για τις αιτίες κατάρρευσης της οικονομίας, ο κύριος Κληρίδης είπε ότι δόθηκαν οδηγίες στους ανακριτές για τη λήψη επιπρόσθετων καταθέσεων σε συγκεκριμένες υποθέσεις και ότι η Νομική Υπηρεσία αναμένει την απάντηση της Ελλάδας για τη δικαστική συνδρομή που έχει ζητηθεί αναφορικά με θέματα ανοίγματος τραπεζικών λογαριασμών.
Και ζήτησε πίστωση χρόνου από τους πολίτες, οι οποίοι ζητούν την τιμωρία των ενόχων.
Ο Γενικός Εισαγγελέας παρουσιάστηκε, εξάλλου, ενοχλημένος από τις δηλώσεις που γίνονται κατά καιρούς για κωλυσιεργία στις έρευνες.
Και έφερε ως παράδειγμα την χρήσιμη όπως τη χαρακτήρισε έρευνα της Επιτροπής Θεσμών της Βουλής για την οποία χρειάστηκαν 22 μήνες για να ολοκληρωθεί.
Ενώ για τη Φόκους και για τα χρήματα που φέρονται να δόθηκαν σε πολιτικά κόμματα αποκάλυψε πως έδωσε οδηγίες για περαιτέρω έρευνες, αφού τα στοιχεία που δόθηκαν από τους ανακριτές ήταν ελλιπή.
Οι θέσεις των κομμάτων
//www.youtube.com/watch?v=XOZYwQ0DBks
Της Στέλλας Κόκκινου Γεωργιάδου
Xαιρέτισαν τα πολιτικά κόμματα την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να επιβάλει στην Τουρκία την καταβολή αποζημιώσεων στην Κυπριακή Δημοκρατία, για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Για ένα όπλο το οποίο θα πρέπει να εκμεταλλευτεί η ελληνοκυπριακή πλευρά και στο πλαισιο των συνομιλιών για λύση του Κυπριακού προβλήματος, έκανε λόγο ο πρόεδρος του Δημοκρατικού Συναγερμού Αβέρωφ Νεοφύτου.
Με νομικούς όρους, δεν είναι το χρηματικό ποσό που έχει σημασία, αλλά το γεγονός ότι η Τουρκία κρίθηκε ένοχη ότι με την στρατιωτική εισβολή της στην Κύπρο έβλαψε τους αγνοούμενους και τους εγκλωβισμένους, ήταν το μήνυμα του Προέδρου του νομικού συμβουλίου του Δημοκρατικού Συναγερμού Χρίστου Τριανταφυλλίδη.
Για σωστή αξιοποίηση της απόφασης, ως διαπραγματευτικό χαρτί, έκανε λόγο και η εκπρόσωπος τύπου του Δημοκρατικού Κόμματος Χριαστιάνα Ερωτοκρίτου.
Σε ηχηρή απόφαση με νομική αλλά και πολιτική αξία αναφέρθηκε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κόμματος Δημήτρης Συλλούρης.
Ταυτόχρονα ο κύριος Συλλούρης εξέφρασε φόβους ότι η Τουρκία δεν θα σεβαστεί το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, και θα πρέπει η δική μας πλευρά να την πιέσει σκληρά, όπως είπε χαρακτηριστικά, ώστε να πεισθεί να εφαρμόσει την απόφαση.
Νωρίτερα.
Τούρκοι νομικοί: Η Τουρκία είναι υποχρεωμένη να εφαρμόσει την απόφαση του ΕΔΑΔ
Εάν η Τουρκία δεν εφαρμόσει την απόφαση του ΕΔΑΔ τότε μπορεί να μείνει εκτός διαδικασίας ένταξης στην ΕΕ, προειδοποίησε ο δικηγόρος Εργκίν Τσινμέν σε δηλώσεις του στο κανάλι Χαμπέρ Τουρκ, προσθέτοντας ότι μέχρι σήμερα η Άγκυρα εφάρμοσε όλες τις αποφάσεις του ΕΔΑΔ.
Όπως ανέφερε, υπάρχει γραπτός κανόνας σύμφωνα με τον οποίο όταν μια χώρα δεν εφαρμόζει της αποφάσεις του ΕΔΑΔ διώκεται από την διαδικασία της ΕΕ.
Ο Εργκίν Τσινμέν δήλωσε ότι ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Αχμέτ Νταβούτογλου δεν θα έπρεπε να κάνει δήλωση ότι "δεν δεσμεύει την Τουρκία η απόφαση".
"Αν η Τουρκία θέλει να συνεχίσει την ενταξιακή της πορεία, πρέπει να εφαρμόσει την απόφαση. Αυτή η αποζημίωση θα δοθεί στους ανθρώπους που πλήγηκαν από τον πόλεμο στον Ε/κ τομέα (ελεύθερα εδάφη Κυπριακής Δημοκρατίας). Επομένως δεν έχει σχέση με το ΕΔΑΔ το θέμα της αναγνώρισης ή όχι του Ε/κ τομέα", είπε ο Τούρκος δικηγόρος.
Επίσης ο καθηγητής δικαίου του Πολιτιστικού Πανεπιστημίου Κωνσταντινούπολης Χασάν Κονί είπε ότι η Τουρκία είναι υποχρεωμένη να εφαρμόσει την απόφαση. "Αναμφίβολα θα αρχίσει μια περίοδος ένστασης", ωστόσο ανέφερε ότι τελικά οι πιθανότητες να αλλάξει η απόφαση είναι μικρές.
Νωρίτερα.
Τούρκος ΥΠΕΞ: Δεν θα πληρώσουμε την αποζημίωση του ΕΔΑΔ
Η Τουρκία δεν θα πληρώσει την αποζημίωση που αποφάσισε το ΕΔΑΔ, δήλωσε ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών, κατηγορώντας το ΕΔΑΔ ότι έχει ξεπεράσει τις αρμοδιότητές του με αυτή την απόφαση.
"Ως αντίδικοι δεν σκεφτόμαστε να πληρώσουμε αυτό το ποσό σε μια χώρα που δεν βλέπουμε.
Το ΕΔΑΔ πρέπει να πάρει μια απόφαση για όλες τις πλευρές που έχουν χάσει ανθρώπους και για τους Τ/κ της ΤΔΒΚ. Αυτή η απόφαση δεν έχει καλή πρόθεση από άποψη χρονικής στιγμής. Η χρονική στιγμή είναι ατυχής. Είναι μεγάλο χτύπημα για τις περιεκτικές διαπραγματεύσεις στο Κυπριακό", είπε συγκεκριμένα ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Αχμέτ Νταβούτογλου.
Για την επίσκεψη του Αμερικανού Αντιπροέδρου Τζον Μπάιντεν στην Κύπρο, ο Αχμέτ Νταβούτογλου είπε ότι βλέπουν θετικά την επίσκεψη.
"Η ΤΔΒΚ και το τουρκικό κράτος είναι έτοιμοι να συζητήσουν ανοιχτά όλα τα θέματα. Αύριο θα συναντηθώ με τον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών κ. Κέρι," είπε.
Νωρίτερα.
Ευχάριστη εξέλιξη και μεγάλη επιτυχία της Κύπρου στη νομική διαμάχη με την Τουρκία χαρακτηρίζει ο Γενικός Εισαγγελέας Κώστας Κληρίδης την απόφαση του ΕΔΑΔ με την οποία η Τουρκία υποχρεώνεται να καταβάλει αποζημιώσεις 90 εκ. ευρώ στους συγγενείς των αγνοουμένων και στους εγκλωβισμένους. Το λεγόμενο "προεδρικό" σε γραπτή ανακοίνωση, αναφέρει πως η απόφαση είναι χωρίς νομική βάση και με πολιτικό χαρακτήρα.
Μεγάλη επιτυχία της Κύπρου έναντι της Τουρκίας η απόφαση του ΕΔΑΔ, τονίζει ο Γεν. Εισαγγελέας
Μιλώντας στο κρατικό ραδιόφωνο ο κ. Κληρίδης χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντική την αναφορά του ΕΔΑΔ στο περιουσιακό και τη θέση ότι η Τουρκία πρέπει να συμμορφωθεί πλήρως με την απόφαση της 4ης διακρατικής προσφυγής. Το δικαστήριο είπε αναγνωρίζει τη συνεχιζόμενη παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο θέμα του περιουσιακού και καλεί την Τουρκία να την τερματίσει ανεξαρτήτως της διαδικασίας που έχει θεσμοθετηθεί στα κατεχόμενα με τη λεγόμενη επιτροπή αποζημιώσεων, δηλαδή η Τουρκία δεν απαλλάσσεται στο θέμα του περιουσιακού.
Ο κ. Κληρίδης είπε ακόμα ότι το θέμα παραπέμπεται στην επιτροπή υπουργών που θα εποπτεύει στη συμμόρφωση της Τουρκίας, ενώ για το ύψος του ποσού που επιδικάστηκε στην Τουρκία ανέφερε ότι με βάση το επίπεδο που εφαρμόζει το ΕΔΑΔ πρόκειται για ποσό-ρεκόρ. Πρόσθεσε μάλιστα πως από σήμερα η Νομική Υπηρεσία αρχίζει κύκλο επαφών με τους συμβούλους της στο εξωτερικό για μελέτη περαιτέρω τρόπων αξιοποίησης της απόφασης.
Λεγόμενο "προεδρικό": Εάν στο Κυπριακό υπάρχει μια πλευρά που πρέπει να πληρώσει αποζημιώσεις αυτή είναι η ε/κ διοίκηση που συνεχίζει να παραβιάζει κάθε ανθρώπινο δικαίωμα των Τ/κ και την απομόνωση των Τ/κ”.
Η απόφαση του ΕΔΑΔ εναντίον της Τουρκίας δεν έχει νομική βάση, δεν αρμόζει στις αρχές της δικαιοσύνης και έχει πολιτικό χαρακτήρα, υποστηρίζει σε γραπτή ανακοίνωσή του το λεγόμενο "προεδρικό".
Όπως μεταδίδεται από τα κατεχόμενα, στην ανακοίνωση υποστηρίζεται επίσης ότι "δυστυχώς με αυτή την απόφαση το ΕΔΑΔ στράφηκε ενάντια στις αρχές της δικαιοσύνης και παραβλέποντας τους πραγματικούς ενόχους του δράματος της Κύπρου, τιμώρησε τους αθώους".
Από την άποψη της χρονικής συγκυρίας, προστίθεται, "η απόφαση φέρει ένα νόημα, λέγοντας πως εάν στο Κυπριακό υπάρχει μια πλευρά που πρέπει να πληρώσει αποζημιώσεις αυτή είναι η ε/κ διοίκηση που συνεχίζει να παραβιάζει κάθε ανθρώπινο δικαίωμα των Τ/κ και την απομόνωση των Τ/κ".
Στην ανακοίνωση γίνεται αναφορά σε ομαδικά εγκλήματα την περίοδο 1963-1974 και πως τα 3/4 του “τ/κ λαού” υπό την επιβολή των όπλων εξαναγκάστηκαν να γίνουν πρόσφυγες από 103 χωριά και να ζουν φυλακισμένοι για 11 χρόνια σε έδαφος που αντιστοιχούσε στο 3% του συνόλου του νησιού.
Σε αυτή την περίοδο, συνεχίζει, υπάρχουν 502 Τ/κ αγνοούμενοι, μεταξύ τους πολλές γυναίκες και παιδιά. Ο λόγος για την ειρηνευτική – όπως την ονομάζει – επιχείρηση της Τουρκίας το 1974 ήταν το πραξικόπημα Ε/κ – Ελλήνων και η Τουρκία, κάνοντας χρήση του δικαιώματος και των αρμοδιοτήτων που της έδιδε η Συνθήκη Εγγυήσεων του 1960, αναγκάστηκε να προβεί σε αυτή την επιχείρηση, πράγμα που -υποστηρίζει το λεγόμενο "προεδρικό"- παρέβλεψε το ΕΔΑΔ και με αυτή την απόφαση στράφηκε ενάντια σε κάθε είδους αληθοφάνεια, δικαιοσύνη και αρχές ευνομίας.
Η απόφαση, προστίθεται, αφήνει υπονοούμενα και ως προς τη συγκυρία καθώς συνεχίζονται οι συνομιλίες για μια συμφωνία στην Κύπρο και έχουν αρχίσει οι ουσιαστικές διαπραγματεύσεις και είναι ανησυχητικό το ότι λήφθηκε μια απόφαση άδικα και δημιουργεί μια κατάσταση που εξασφαλίζει πολιτικό και ψυχολογικό πλεονέκτημα σε μια από τις δύο πλευρές.
Επικρίνει δε το ΕΔΑΔ που επέτρεψε την "ε/κ διοίκηση" να εκμεταλλεύεται -όπως γράφει- την Κυπριακή Δημοκρατία που σφετερίστηκε με τα όπλα, το ευρωπαϊκό σύστημα δικαίου και υπέθεσε ότι οι Τ/κ δεν υπέφεραν.
Καταδίκασε, προστίθεται, την Τουρκία που γλίτωσε τους Τ/κ από μια γενοκτονία και αγριότητες εναντίον τους και "αυτό το νόημα έχει η απόφαση του ΕΔΑΔ για εμάς και έτσι θα την κρίνει η ιστορία".
Τουρκία: Η απόφαση ΕΔΑΔ στερείται νομικού υπόβαθρου
Άδικη χαρακτηρίζει την απόφαση η Τουρκία η οποία λέει πως δεν μπορεί να εφαρμοστεί υπό τις παρούσες συνθήκες του Κυπριακού
Νομικού υπόβαθρου στερείται η απόφαση του ΕΔΑΔ, αναφέρει σε ανακοίνωσή του το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η απόφαση αυτή δεν θα επηρεάσει την αποφασιστικότητα της Τουρκίας για λύση του Κυπριακού.
"Αυτή τη φορά το Δικαστήριο, εννέα χρόνια έπειτα από τη βασική απόφαση, κατέληξε στο θέμα της προσφυγής της ε/κ Διοίκησης Νοτίου Κύπρου για αποζημίωση. Προκαλεί την προσοχή το γεγονός ότι σε μια περίοδο που έχουν ενταθεί οι διαπραγματεύσεις για να υπάρξει αποτέλεσμα στο Κυπριακό λαμβάνεται απόφαση στην προσφυγή της ε/κ πλευράς, η οποία στερείται καλής πρόθεσης και έγινε το 2010 ενώ συνεχίζονταν οι διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό,” αναφέρεται στη σχετική ανακοίνωση.
Αυτή η απόφαση, προστίθεται, “είναι αντίθετη με τις πραγματικότητες της Κύπρου και είναι άδικη, περιλαμβάνει ανακρίβειες και αντιφάσεις, στερείται νομικού υπόβαθρου και δεν μπορεί να εφαρμοστεί υπό τις παρούσες συνθήκες του Κυπριακού. Αυτή η απόφαση η οποία δεν είναι αμερόληπτη και αποτελείται από ένα νέο δικαστικό λάθος δεν θα εμποδίσει την Τουρκία από το να συνεχίσει την αποφασιστική της στάση για δίκαιη και μόνιμη λύση του Κυπριακού.”
Το τουρκικό ΥΠΕΞ “ελπίζει η απόφαση να μην δυσκολέψει τις προσπάθειες του ΓΓ του ΟΗΕ στο πλαίσιο των Καλών του Υπηρεσιών και καλούμε όλες τις πλευρές να δώσουν τη στήριξή τους για να καταλήξουν με επιτυχία οι διαπραγματεύσεις για περιεκτική λύση".
"Aυτοί ας κάνουν ό,τι είναι να κάνουν, εμείς δεν θα χάσουμε το ηθικό μας"
Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Πολεοδομίας της Τουρκίας Ιντρίς Γκιουλούτσε σχολιάζοντας την απόφαση του ΕΔΑΔ είπε χαρακτηριστικά «Αυτοί ας κάνουν ό,τι είναι να κάνουν, εμείς δεν θα χάσουμε το ηθικό μας".
Παράλληλα ο κύριος Γκιουλούτσε ανέφερε ότι η Τουρκία είναι μια γιγάντια χώρα 76 εκατομμυρίων που κατασκευάζει τεθωρακισμένα και τίποτα δεν θα πάθει. Ας κρατήσουν κατέληξε όλοι ψηλά το ηθικό τους και κατέληξε λέγοντας ότι οι Τούρκοι έχουν περισότερα παιδιά στα σχολεία τους από τον πληθυσμό των περισσότερων χωρών της Ευρώπης.
Ο Ιντρίς Γκιουλούτσε κατηγόρησε και την Ευρώπη ότι εφαρμόζει για την Τουρκία δεν έχει δύο μετρα και σταθμά αλλά τρία, εκατόν, πεντακόσια, δεκάδες χιλιάδες μέτρα και σταθμά τα οποία εφαρμόζει όπως η ίδια θέλει.
Επικαλέστηκε μάλιστα και παραδείγματα παραπέμποντας τους ακροατές του Κατά τη στους Βαλκανικούς πολέμους και τις ενέργειες των τότε ηγετών των Ευρωπαϊκών κρατών.
Ο Μπαχτσελί απορρίπτει την απόφαση του ΕΔΑΔ
Την απόφαση του ΕΔΑΔ καταδικάζει και ο ακροδεξιός ηγέτης του Κόμματος Εθνικής Δράσης (MHP) της Τουρκίας Ντεβλέτ Μπαχτσελί και καλεί τον Τούρκο Πρωθυπουργό να μην την αποδεχτεί.
"Θέλουν να πάρουν εκδίκηση για την απόβαση που έγινε στην Κύπρο πριν 40 χρόνια. Εγώ καταδικάζω την απόφαση. Ζητώ ο Πρωθυπουργός εξ ονόματος του έθνους να απορρίψει την απόφαση του ΕΔΑΔ και να την στείλει πίσω ως έχει. Σας ενημερώνω ότι θα παρακολουθούμε το θέμα. Αν χρειαστεί θα αναστηθεί ξανά το πνεύμα του 1974 για την υπόθεση των Τ/κ", είπε ο Ντεβλέτ Μπαχτελί.
Βενιζέλος: Εξαιρετικά σημαντική και δικαίωση για Κύπρο η απόφαση του ΕΔΑΔ
«Εξαιρετικά σημαντική και δικαίωση για την Κύπρο», χαρακτήρισε ο Αντιπρόεδρος της Ελληνικής Κυβέρνησης και Υπουργός Εξωτερικών Ευάγγελλος Βενιζέλος την απόφαση του ΕΔΑΔ για την καταδίκη της Τουρκίας.
«Θεωρούμε εξαιρετικά σημαντική την απόφαση του ΕΔΑΔ, η δικαίωση της Κύπρου και για ακόμη μια φορά η καταδίκη της Τουρκίας που θεωρείται ο δράστης μιας συνεχιζόμενης παραβίασης πολλών διατάξεων του διεθνούς δικαίου και του δικαίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σημαίνει πάρα πολλά για την παρουσα κατάσταση στο Κυπριακό», τόνισε.
Ο κ. Βενιζέλος πρόσθεσε ότι «η Κύπρος αγωνίζεται να βρει μια λύση σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο και το ευρωπαικό κεκτημένο, η Τουρκία έχει ευθύνη, της την καταλογίζει εδω και χρόνια το ΕΔΑΔ και θα άταν εξαιρετικά πρόσφορο και παραγωγικό η Τουρκία να λάβει υπόψη τις αποφάσεις του ΕΔΑΔ για να μπορέσει να συμβάλει στη διαμόρφωση μιας εφαρμόσιμης, δίκαιης και βιώσιμης λύσης, σύμφωνα με τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας και το ευρωπαϊκό κεκτημένο» .
«Η απόφαση του ΕΔΑΔ συνιστά ηθική διαίωση για τις οικογένειες των αγνοουμένων, συνιστά δικαίωση ηθική και νομική για τους εγκλωβισμένους, το δε ποσό της αποζημίωσης που καταλογίζει στην Τουρκία, εντυπωσιακά υψηλό κάτι σημαίνει για την κοινη πεποιθηση στη μεγάλη Ευρωπη του Συμβουλίου της Ευρώπης για την κατάσταση που επικρατεί στην Κύπρο», κατέληξε ο κ. Βενιζέλος.
Τί ζητά το ΕΔΑΔ
Τo ΕΔΑΔ ζητά από την Άγκυρα να καταβάλλει ποινή ύψους 90 εκατομμυρίων ευρώ, με τα 30 εκ. ευρώ να προορίζονται για τις οικογένειες των αγνοουμένων.
Διπλωματικοί κύκλοι εκτιμούν ότι η απόφαση θα επηρεάσει τις εξελίξεις στο κυπριακό ενώ ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Αχμέτ Νταβούτογλου σχολιάζοντας την απόφαση δήλωσε πως αυτή δεν είναι δεσμευτική για τη χώρα του και δεν έχει βαρύτητα.
Πρόκειται είπε για μια υπόθεση που επανήλθε μετά από δέκα χρόνια και υποστήριξε πως εάν το ΕΔΑΔ αποφάσιζε αλλιώς θα ξεβόλευε και θα διατάραζε τη ψυχολογία που επικρατεί στην Κύπρο στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων.
Χαιρετίζει την απόφαση η Κυβέρνηση
H Κυβέρνηση με γραπτή ανακοίνωση χαιρετίζει την απόφαση και σημειώνει ιδιαιτέρως τις αναφορές του ΕΔΑΔ στην τεταρτη διακρατική προσφυγή εναντίον της Τουρκίας αλλά και την υπόθεση Δημόπουλος εναντίον Τουρκίας για την οποία αναφέρει χαρακτηριστικά ότι:
"Η Κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας σημειώνει επίσης, με ιδιαίτερη ικανοποίηση, την αναφορά ότι η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στην υπόθεση Δημόπουλος εναντίον Τουρκίας δεν απαλλάσσει την Τουρκία από τις υποχρεώσεις για συμμόρφωσή με την απόφαση του Δικαστηρίου στην Δ’ Διακρατική. Η Κυβέρνηση προσβλέπει στην άμεση συμμόρφωση της Τουρκίας μέσω της λήψης των αναγκαίων μέτρων για να σταματήσει η παράνομη εκμετάλλευση και πώληση ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα και να καταβληθούν οι αποζημιώσεις που έχει επιδικάσει το Δικαστήριο".
Στην τελεσίδικη απόφαση του Δικαστηρίου, που αφορά το ύψος της αποζημίωσης που οφείλει η Τουρκία στην Κυπριακή Δημοκρατία, για τη σωρεία παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων που συντελέσθηκαν κατά την διάρκεια της τουρκικής εισβολής στην νήσο αλλά και μέχρι σήμερα, εξαιτίας της συνεχιζόμενης κατοχής του βόρειου τμήματος της, αναφέρεται ρητά ότι:
To Δικαστήριο αποφάσισε με πλειοψηφία:
-Με 16 ψήφους υπέρ και μία κατά ότι το διάστημα που μεσολάβησε από την έκδοση της πρωταρχικής απόφασης στις 10 Μαΐου του 2001, δεν καθιστά μη αποδεκτό το αίτημα της κυβέρνησης της Κύπρου (του αιτούντος δηλαδή) σε αποζημίωση.
-Με 16 ψήφους υπέρ και μία κατά, ότι το Αρθρο 41 εφαρμόζεται στην παρούσα υπόθεση στο βαθμό που αφορά τους αγνοούμενους -με 15 ψήφους υπέρ και δύο κατά, ότι το άρθρο 41 έχει εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση στο βαθμό που αφορά στους ελληνοκύπριους εγκλωβισμένους κατοίκους της Καρπασίας (χερσονήσου).
-Με ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ, 15 ψήφους υπέρ και δύο κατά ότι:
Α. Η Τουρκία πρέπει να καταβάλει στην προσφεύγουσα κυβέρνηση, εντός διαστήματος τριών μηνών, 30 εκατ. Ευρώ, συν φόρους, εν είδει αποζημίωσης για την ηθική βλάβη που υπέστησαν οι συγγενείς των αγνοουμένων, (α. μετά το πέρας των τριών μηνών η Τουρκία για όσο δεν καταβάλλει το ποσό θα υποχρεούται στην πληρωμή τόκων με επιτόκιο ίσο με το επιτόκιο δανεισμού της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας β. το παραπάνω ποσό πρέπει να καταβληθεί από την κυπριακή κυβέρνηση (την προσφεύγουσα κυβέρνηση) στα θύματα υπό την εποπτεία της Επιτροπής των Υπουργών σε διάστημα 18 μηνών από την εξόφληση/καταβολή του ποσού (από την Τουρκία) ή εντός άλλου διαστήματος που αποφασίζεται από την Επιτροπή των Υπουργών).
Με ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ, 15 ψήφους υπέρ και δύο κατά ότι Β. Η Τουρκία πρέπει να καταβάλει, εντός τριών μηνών, 60 εκατ. Ευρώ, συν φόρους, εν είδει αποζημίωσης για ηθική βλάβη που υπέστησαν οι εγκλωβισμένου Ελληνοκύπριοι κάτοικοι της Καρπασίας.
(α. μετά το πέρας των τριών μηνών η Τουρκία για όσο δεν καταβάλλει το ποσό θα υποχρεούται στην πληρωμή τόκων με επιτόκιο ίσο με το επιτόκιο δανεισμού της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας β. το παραπάνω ποσό θα διανεμηθεί από την Κυπριακή κυβέρνηση -την προσφεύγουσα- στα θύματα υπό την εποπτεία της Επιτροπής των υπουργών εντός 18 μηνών από την πληρωμή του ποσού από την Τουρκία ή εντός άλλου διαστήματος που κρίνεται αποδεκτό από την επιτροπή των υπουργών.
Οι αντιδράσεις των κομμάτων για την απόφαση του ΕΔΑΔ
Σπουδαία νίκη της Κύπρου, η απόφαση του ΕΔΑΔ, λέει η Ε. Θεοχάρους
Η ευρωβουλευτής και υποψήφιος ευρωβουλευτής Ελένη Θεοχάρους είπε ότι η σημερινή βαρυσήμαντη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ) συνιστά πολύ μεγάλη ηθική, πολιτική και νομική νίκη της Κύπρου.
Σε δηλώσεις της στα γραφεία του ΔΗΣΥ, η κ. Θεοχάρους ανέφερε ότι “η απόφαση αυτή πέρα από το συγκεκριμένο περιεχόμενο και την μεγάλη αποζημίωση που επιδικάζεται στους εγκλωβισμένους και στους συγγενείς των αγνοουμένων είναι πολύ σημαντική για την διεκδίκηση των δικαίων του κυπριακού λαού εξαιτίας του σκεπτικού επί του οποίου εδράζεται. Το Δικαστήριο καταδίκασε την Τουρκία για μια σειρά παραβιάσεων της Ευρωπαϊκής Συνθήκης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων οι οποίες πηγάζουν από την στρατιωτική επέμβαση την οποία διενήργησε η Τουρκία τον Ιούλιο και Αύγουστο του 1974, από την συνεχιζόμενη διαίρεση της Κύπρου και από τις δραστηριότητες της λεγομένης τουρκικής δημοκρατίας της βορείου Κύπρου, η οποία συνιστά εργαλείο για την συνέχιση της διαίρεσης του νησιού”.
Η δικαίωση πολυετών προσπαθειών της Κυπριακής Δημοκρατίας, είπε η κ. Θεοχάρους, αποδεικνύει την σημασία που έχει μια σοβαρή και τεκμηριωμένη διεκδίκηση στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών θεσμών. “Δείχνει ακόμη πόσο μπορούν να έχουν και πρακτικές συνέπειες οι ευρωπαϊκές αρχές και αξίες στις οποίες ο ΔΗΣΥ προσανατολίζει σταθερά την δράση του. Η ιστορική αυτή απόφαση δεν τερματίζει βέβαια την κατοχή και την διχοτόμηση της πατρίδας μας αλλά μας δίνει ακαταμάχητα νομικά και πολιτικά εργαλεία για να συνεχίσουμε τον αγώνα μας σε ευρωπαϊκό επίπεδο”, πρόσθεσε.
Αυτή η απόφαση του ΕΔΑΔ, συνέχισε, δείχνει ακόμη ότι η προσπάθεια μας για να επιτύχουμε ενεργότερη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ενωσης στις διαδικασίες επίλυσης του Κυπριακού κινείται προς την σωστή κατεύθυνση. Δείχνει επιπρόσθετα, σημείωσε, ένα δείγμα για το τι μπορούμε να πετύχουμε αν μένοντας προσηλωμένοι στην Ευρώπη και συμμετέχοντας ενεργά σε όλα τα επίπεδα επιδιώκουμε αταλάντευτα ουσιαστική εφαρμογή των ευρωπαϊκών αρχών, κανόνων και αξιών στο περιεχόμενο μιας πολιτικής λύσης του Κυπριακού προβλήματος.
Κληθείσα να σχολιάσει ότι η Τουρκία δεν αποδέχεται την απόφαση του ΕΔΑΔ, η κ. Θεοχάρους ανέφερε πως η Τουρκία είναι υποχρεωμένη να την αποδεχθεί αν θέλει να συνεχίσει τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό της, αν θέλει να συμμετέχει στο Συμβούλιο της Ευρώπης, αν θέλει να εξακολουθήσει να έχει ελπίδες να ενταχθεί στην ΕΕ.
Θετική εξέλιξη η απόφαση του ΕΔΑΔ εκτιμά το ΑΚΕΛ
Και το ΑΚΕΛ χαιρετίζει ως θετική εξέλιξη την απόφαση του ΕΔΑΔ:
"Με τη σημερινή του απόφαση επί της «δίκαιης ικανοποίησης» (άρθρο 41, ΕΣΔΑ) της Κυπριακής Δημοκρατίας, συνεπεία της απόφασης της 4η Διακρατικής υπέρ της Δημοκρατίας και εναντίον της Τουρκίας, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, επίδικασε ποσό αποζημιώσεων ύψους 90 εκ. ευρώ".
Χαιρετίζουμε τη θετική αυτή εξέλιξη. Με την οποία καταδεικνύεται ότι οι μάχες που κερδίζονται, σε κάθε στίβο, είναι αυτές που δίνονται. Σε καμία όμως περίπτωση, δεν πρέπει τέτοιες νομικές επιτυχίες να προκαλούν εφησυχασμό, δεδομένου ότι οι τραγικές συνέπειες της εισβολής και το σημερινό στάτους κβο δεν μπορούν να αρθούν παρά μόνο με μια συνολική πολιτική λύση στο Κυπριακό. Γεγονός που αποδεικνύουν και προηγούμενες αρνητικές αποφάσεις του ΕΔΑΔ. Οι εν λόγω αποφάσεις δεν αναιρούνται και συνεχίζουν να οδηγούν καθημερινά σε απώλειες ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα".
ΔΗΚΟ: Δικαίωση για την Κύπρο η απόφαση του ΕΔΑΔ
Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, αποτελεί δικαίωση για τους συγγενείς των αγνοούμενων, των πεσόντων και τους χιλιάδες πρόσφυγες, των οποίων τα ανθρώπινα δικαιώματα παραβιάστηκαν βάναυσα από τους Τούρκους εισβολείς, σχολιάζει το Δημοκρατικό Κόμμα.
Καμία αποζημίωση ωστόσο σημειώνει, δεν μπορεί να διαγράψει τέσσερις δεκαετίες πόνου και αδικίας, όμως, η καταδίκη της Τουρκίας από μόνη της σε μια περίοδο που διεξάγονται διαπραγματεύσεις, αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Η καταδικαστική απόφαση του ΕΔΑΔ εναντίον της Τουρκίας, καταδεικνύει σύμφωνα με το ΔΗΚΟ, ότι με τη σωστή διεκδίκηση υπερισχύει το δίκαιο και αποτελεί απάντηση σ’ εκείνους που θέλουν να απεμπολήσουν τις διεκδικήσεις του λαού μας για χάρη της όποιας λύσης.
ΕΔΕΚ: Η απόφαση του ΕΔΑΔ καθορίζει το πλαίσιο της πολιτικής που πρέπει να ακολουθήσουμε στο Κυπριακό
Η ΕΔΕΚ χαιρετίζει την απόφαση του ΕΔΑΔ για επιβολή ποινής προστίμου 90 εκατομμυρίων ευρώ στην Τουρκία για την εισβολή του 1974 στην Κύπρο και τις συνέπειες της.
Η απόφαση αυτή, ωστόσο λέει η ΕΔΕΚ, δεν είναι προφανώς αρκετή ως προς το ύψος του προστίμου για να επανορθώσει τις τρομακτικές συνέπειες του τουρκικού εγκλήματο, να καταπραΰνει τον πόνο των συγγενών των αγνοουμένων και να αποκαταστήσει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια των εγκλωβισμένων από την τυρρανική καταπίεση των κατοχικών δυνάμεων.
Ωστόσο σημειώνει, η απόφαση εμπεριέχει τεράστια πολιτική και ηθική βαρύτητα. Επαναφέρει την Τουρκία στο εδώλιο του κατηγορουμένου. Οι διεθνείς προβολείς σύμφωνα με την ΕΔΕΚ ρίχνουν και πάλι το φως τους στο κατά συρροήν και κατ’ εξακολούθησιν φοβερό έγκλημα της Τουρκίας σε βάρος της Κύπρου.
Η απόφαση του ΕΔΑΔ σύμφωνα με την ΕΔΕΚ, καθορίζει το πλαίσιο της πολιτικής που πρέπει να ακολουθήσουμε στην διαχείριση του Κυπριακού. Με προβολή του αντικατοχικού του χαρακτήρα. Με εγκατάλειψη των άνευρων, αναποτελεσματικών και αδιέξοδων χειρισμών των τελευταίων 40 χρόνων πού όχι μόνο δεν οδήγησαν σε λύση αλλά απαλλάσσουν ευθυνών την Τουρκία.
Η απόφαση του ΕΔΑΔ δείχνει το δρόμο.
Υπόθεση στο ΕΔΑΔ και για Μαρωνίτες εγκλωβισμένους θέλει ο Δ. Συλλούρης
Την ικανοποίησή του για την ηθική, νομική και πολιτική αξία της απόφασης του ΕΔΑΔ για την 4η Διακρατική, εξέφρασε ο Πρόεδρος του ΕΥΡΩΚΟ και υποψήφιος Ευρωβουλευτής Δημήτρης Συλλούρης, προτείνοντας παράλληλα όπως υπάρξει παρόμοια διαδικασία ενώπιον του ΕΔΑΔ για τους Μαρωνίτες εγκλωβισμένους.
Σε δηλώσεις του εξερχόμενος από το Προεδρικό, πέρα από την ικανοποίησή του για την απόφαση, πρόσθεσε: «Φοβούμαστε ότι η Τουρκία δεν θα σεβαστεί αυτή την απόφαση και πρέπει σίγουρα να εργαστούμε σκληρά για να πιέσουμε την Τουρκία».
Την ίδια ώρα, ο κ. Συλλούρης πρότεινε όπως «σχεδιαστεί μια παρόμοια προσέγγιση και για τα Μαρωνίτικα χωριά», προσθέτοντας ότι «και οι Μαρωνίτες είναι εγκλωβισμένοι και θα πρέπει να τους δούμε και αυτούς σε μια δικαστική διαδικασία στο ΕΔΑΔ στο μέλλον».
Συμμαχία Πολιτών: Πύρρειος νίκη της Κυπριακής Δημοκρατίας
Πύρρειο νίκη της Κυπριακής Δημοκρατίας, χαρακτηρίζει η Συμμαχία Πολιτών την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Σαφώς σημειώνει, είναι θετικό ότι η επαναφέρει την Τουρκία στο εδώλιο του κατηγορουμένου για τα εγκλήματα που διέπραξε και συνεχίζει να διαπράττει εις βάρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, είναι όμως πρόκληση και κοροϊδία το ποσό των 90 εκατομμυρίων Ευρώ ως αποζημίωση για τους συγγενείς των πεσόντων, των αγνοούμενων, και τους χιλιάδες πρόσφυγες, των οποίων οι περιουσίες τους βρίσκονται υπό κατοχή εδώ και 40 χρόνια.
Φαίνεται τονίζει η Συμμαχία Πολιτών, ότι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο λειτουργεί με πολιτικά και όχι νομικά κριτήρια.
Η ανακοίνωση της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας για την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων:
Η σημερινή απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στην αίτηση της Κυπριακής Δημοκρατίας, δυνάμει του άρθρου 41 της Σύμβασης για δίκαιη αποζημίωση στο πλαίσιο της Τέταρτης Διακρατικής Προσφυγής κατά της Τουρκίας, αφορά τρεις πτυχές:
1. Αίτημα για καταβολή αποζημίωσης για τις παραβιάσεις της Σύμβασης που αφορούν 1456 αγνοούμενους κατά την κρίση του Δικαστηρίου, και μέσα στα πλαίσια της νομολογίας του στο συγκεκριμένο ζήτημα
2. Αίτημα για καταβολή αποζημίωσης για τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των εγκλωβισμένων σε ποσό που αντιστοιχεί στις 50.000 Στερλίνες για κάθε εγκλωβισμένο
3. Αίτημα για έκδοση διακηρυκτικής απόφασης του Δικαστηρίου με την οποία να δηλώνεται ότι
(α) Η Τουρκία οφείλει, σύμφωνα με το άρθρο 46 της Σύμβασης, να συμμορφωθεί με την απόφαση του ΕΔΑΔ στην Τέταρτη Διακρατική Προσφυγή απέχοντας από του να επιτρέπει να συμμετέχει ή να ανέχεται να είναι καθ’ οποιονδήποτε άλλο τρόπο συνεργός στο σφετερισμό και την παράνομη εκμετάλλευση Ε/Κ περιουσιών στις κατεχόμενες περιοχές
(β) η υποχρέωσή της σύμφωνα με το άρθρο 46 δεν εκπληρώνεται από την απόφαση του ΕΔΑΔ επί του παραδεκτού στην υπόθεση Δημόπουλος.
Το Δικαστήριο στη σημερινή του απόφαση επεδίκασε ποσό 30 εκατ. Ευρώ για ηθική βλάβη (non pecuniary damage), την οποία έχουν υποστεί οι συγγενείς των αγνοουμένων και 60 εκατ. Ευρώ για ηθική βλάβη που έχουν υποστεί οι εγκλωβισμένοι. Τα εν λόγω ποσά, σύμφωνα με την απόφαση, θα πρέπει να διανεμηθούν από την Κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας στα θύματα των παραβιάσεων υπό την εποπτεία της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Καθόσον αφορά την πτυχή του αιτήματος για την έκδοση διακηρυκτικής απόφασης για τις παραβιάσεις σε σχέση με το δικαίωμα κατοικίας και περιουσίας, το ΕΔΑΔ έκρινε ότι δεν είναι αναγκαία η εξέταση του ζητήματος αυτού, επειδή είναι ξεκάθαρο ότι σε κάθε περίπτωση η Τουρκία δεσμεύεται από την απόφαση στην Τέταρτη Διακρατική του Μαΐου του 2001. Εκεί το Δικαστήριο έκρινε ότι υπήρχε συνεχιζόμενη παραβίαση του άρθρου 1 του Πρωτοκόλλου Αρ.1 της Σύμβασης, λόγω του ότι οι Ε/Κ ιδιοκτήτες περιουσιών στις κατεχόμενες περιοχές στερούντο πρόσβασης, ελέγχου, χρήσης και απόλαυσης της περιουσίας τους καθώς και οποιασδήποτε αποζημίωσης για την παραβίαση των δικαιωμάτων τους. Εναπόκειται στην Επιτροπή Υπουργών να διασφαλίσει ότι αυτό το εύρημα που είναι δεσμευτικό σύμφωνα με τη Σύμβαση και με το οποίο δεν έχει ακόμα υπάρξει συμμόρφωση, θα εκτελεστεί πλήρως από την Τουρκία. Η συμμόρφωση αυτή δεν μπορεί, σύμφωνα με το Δικαστήριο, να συνάδει με οποιαδήποτε άδεια, συμμετοχή, ανοχή ή οποιαδήποτε συνέργεια στην παράνομη πώληση ή το σφετερισμό των ελληνοκυπριακών περιουσιών. Περαιτέρω, η απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση Δημόπουλος, κατά το σκέλος που αυτή αφορούσε την απόρριψη ατομικών προσφυγών λόγω της μη εξάντλησης των εσωτερικών ενδίκων μέσων, δεν μπορεί να θεωρηθεί από μόνη της ότι εξαντλεί το ζήτημα της συμμόρφωσης της Τουρκίας με τα ευρήματα του Δικαστηρίου στην Τέταρτη Διακρατική.
Το θέμα της λεπτομερούς αξιολόγησης και περαιτέρω αξιοποίησης της σημερινής απόφασης θα μελετηθεί από τη Νομική Υπηρεσία και τους Συμβούλους της.
