Η κρίση με το πετρέλαιο στη Λιβύη έχει προκληθεί από την κατάληψη από πλευράς ανταρτών τριών μεγάλων λιμένων της Λιβύης από τον Αύγουστο. Στόχος τους να πιέσουν την κυβέρνηση να τους παραχωρήσει μεγαλύτερη αυτονομία και μεγαλύτερο μερίδιο από τα κέρδη της πώλησης πετρελαίου.
Η διαμάχη για τον πετρέλαιο είναι απλώς μία όψη της αυξανόμενης έντασης στη Λιβύη, όπου η κυβέρνηση προσπαθεί να ελέγξει τις πολιτοφυλακές που βοήθησαν το 2011 στην ανατροπή του ηγέτη της χώρας Μουάμαρ Καντάφι, όμως διατήρησαν τα όπλα τους και πλέον αμφισβητούν την κεντρική εξουσία.
Ο πρωθυπουργός της Λιβύης Αλί Ζεϊντάν εμφανίστηκε στην τηλεόραση για να προειδοποιήσει το πλήρωμα του δεξαμενόπλοιου. «Το τάνκερ θα βομβαρδιστεί, αν δεν ακολουθήσει τις διαταγές όταν αποπλεύσει. Θα πρόκειται για μια περιβαλλοντική καταστροφή», υπογράμμισε.
«Αυτή τη στιγμή προσπαθούν να φορτώσουν πετρέλαιο», πρόσθεσε ο Ζεϊντάν, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για εγκληματική πράξη, ενώ οι αρχές της Λιβύης έχουν ζητήσει τη σύλληψη του πληρώματος του δεξαμενόπλοιου.
Πάντως προς το παρόν δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι ο στρατός της χώρας κινείται προς το λιμάνι Ες Σίντερ. Αναλυτές επισημαίνουν ότι ο στρατός, που εξακολουθεί να βρίσκεται σε διαδικασία εκπαίδευσης, δύσκολα θα καταφέρει να αντιμετωπίσει τους αντάρτες που έχουν σκληραγωγηθεί από την οκτάμηνη εξέγερση εναντίον του Καντάφι.
Ο Ζεϊντάν εξάλλου παραδέχθηκε ότι ο στρατός δεν κατάφερε να εφαρμόσει τις διαταγές του την προηγούμενη εβδομάδα και να σταματήσει τους αντάρτες από το να στείλουν ενισχύσεις από τη βάση τους στην Ατζαμπίγια, δυτικά της πρωτεύουσας της περιφέρειας Βεγγάζη, στο Ες Σίντερ.
«Τίποτα δεν έγινε», είπε χαρακτηριστικά ο Λίβυος πρωθυπουργός, προσθέτοντας ότι πολιτικοί του αντίπαλοι στο κοινοβούλιο εμποδίζουν την κυβέρνησή του.
Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η Βόρεια Κορέα έχει ζητήσει από τον καπετάνιο του τάνκερ να αποπλεύσει από το λιμάνι, όμως οι ένοπλοι διαδηλωτές το εμπόδισαν.
Ο Αμπ-Ράμπο Αλμπαράσι, ο αυτοανακηρυχθείς πρωθυπουργός του αυτονομιστικού κινήματος της ανατολικής Λιβύης, δήλωσε ότι η κυβέρνηση του Ζεϊντάν δεν έχει απαντήσει στα αιτήματα του να μοιράζονται τα έσοδα από το πετρέλαιο, να ερευνήσει τη διαφθορά που συνδέεται με την πώληση πετρελαίου και να προσφέρει στην περιοχή μεγαλύτερη αυτονομία.
«Προσπαθήσαμε να καταλήξουμε σε μια συμφωνία με την κυβέρνηση, αλλά τόσο εκείνη όσο και το κοινοβούλιο (…) ήταν πολύ απασχολημένοι με τους εαυτούς τους και ούτε καν συζήτησαν τα αιτήματά μας», επεσήμανε ο Αλμπαράσι στη διάρκεια της τελετής. «Αν κάποιος επιτεθεί, θα απαντήσουμε», υπογράμμισε.
Μια επιτυχημένη πώληση πετρελαίου από τους αντάρτες θα επιφέρει σημαντικό πλήγμα στην κυβέρνηση της Λιβύης. Η Τρίπολη έχει ανακοινώσει στο παρελθόν ότι θα καταστρέψει οποιοδήποτε τάνκερ προσπαθήσει να αγοράσει πετρέλαιο από τον Ιμπραχίμ Τζάθραν, τον πρώην αντάρτη που είχε πολεμήσει εναντίον του Καντάφι και ο οποίος κατέλαβε το λιμάνι τον Αύγουστο μαζί με χιλιάδες άνδρες του.
Τον Ιανουάριο το Πολεμικό Ναυτικό της Λιβύης είχε ανοίξει πυρ εναντίον ενός τάνκερ με σημαία Μάλτας το οποίο είχε προσπαθήσει να αγοράσει πετρέλαιο από τους αντάρτες στο Ες Σίντερ.
Οι δυτικές δυνάμεις ανησυχούν ότι η Λιβύη θα βυθιστεί βαθύτερα στην αστάθεια, είτε ότι θα διχοτομηθεί καθώς η κυβέρνηση, που έχει παραλύσει από τις πολιτικές διαμάχες στο κοινοβούλιο, μάχεται για να επιβάλει τον έλεγχο στην τεράστια αυτή χώρα όπου τα όπλα και οι πολιτοφυλακές περισσεύουν.
Σε μια διάσκεψη για τη Λιβύη που πραγματοποιήθηκε αυτή την εβδομάδα στη Ρώμη, οι δυτικές χώρες εξέφρασαν την ανησυχία τους ότι η ένταση στη Λιβύη θα βγει από τον έλεγχο απουσία ενός λειτουργικού πολιτικού συστήματος και κάλεσαν την κυβέρνηση και τους αντάρτες να ξεκινήσουν διάλογο.
