Στον επιμνημόσυνο λόγο του στο Εθνικό Μνημόσυνο Πεσόντων και Αγνοουμένων της κοινότητας Ξυλοφάγου, που πραγματοποιήθηκε στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου, ο κ. Φωτίου είπε πως "διαφαίνεται ότι η Τουρκία, επιδιώκει την προώθηση των υποχθόνιων σχεδιασμών της, με αναγνώριση των τετελεσμένων της εισβολής και κατοχής. Την απόδοση οντότητας στο ψευδοκράτος, για να διεκδικεί δικαιώματα στην ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας. Την διασύνδεση του υποθαλάσσιου εθνικού μας πλούτου, με την νομιμοποίηση των ειδεχθών εγκλημάτων της, μέσω της μη λύσης του κυπριακού προβλήματος".
"Αυτό είναι που ενδιαφέρει την Τουρκία και όχι οι ειλικρινής διαπραγματεύσεις τις οποίες επικαλείται. Οι καθημερινές αμφισβητήσεις και προκλήσεις της με στόχο τα κυριαρχικά μας δικαιώματα, έχουν ενταθεί σε τέτοιο βαθμό, που αποκαλύπτονται πλέον οι πραγματικές της προθέσεις, οι οποίες αρχικά, επικεντρώνονται στον εκφοβισμό όσων συνεργάζονται με τη χώρα μας σε θέματα ενέργειας", ανέφερε.
Υπογράμμισε πως "με σοβαρότητα, υπευθυνότητα και ορθολογιστικές κινήσεις ενεργειακής και αμυντικής διπλωματίας, πρέπει να απαντήσουμε στη καταστρατήγηση των αρχών δικαίου, τον εγκλωβισμό και τη θυματοποίηση της Πατρίδας μας. Με ενότητα, σκληρή δουλειά και εθνική συνεννόηση, οφείλουμε να ανακάμψουμε το συντομότερο και να θωρακίσουμε τη χώρα μας. Να δώσουμε την διαπραγματευτική δυνατότητα στην πλευρά μας, για να χειριστεί επιτυχώς τα νέα δεδομένα", ανέφερε.
Πρόσθεσε πως "κύριο μέλημα της Κυβέρνησης, ήταν και θα παραμείνει η λύση του κυπριακού προβλήματος. Προτεραιότητά μας είναι η προσπάθεια εξεύρεσης μιας δίκαιης και λειτουργικής λύσης, βάσει των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και του Διεθνούς Δικαίου. Απαιτούμε μια επανενωμένη Κύπρο, απαλλαγμένη από κατοχικά στρατεύματα και με κατοχυρωμένα όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα των πολιτών της. Αξιώσεις αυτονόητες, που όμως η συνεχής τουρκική αδιαλλαξία, έχει μετατρέψει σε αιτίες αντιπαραθέσεων, με απώτερο στόχο να θέσει τους δικούς της όρους και ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα, στις επερχόμενες συνομιλίες", τόνισε ο Υπουργός Αμυνας.
Είπε πως αποτελεί υπέρτατο χρέος για όλους μας, η εξασφάλιση της επιβίωσης του λαού μας και συνάμα, η καλλιέργεια πρόσφορου εδάφους, ώστε οι μελλοντικές γενιές να μπορέσουν να εξελιχθούν και να ακμάσουν, αφήνωντας πίσω τα λάθη του παρελθόντος, προσθέτοντας πως πρέπει εμείς να θέσουμε τα σωστά θεμέλια που απαιτούνται, για να κτιστεί η κυπριακή οικονομία και κοινωνία της επόμενης μέρας και πως οι όποιες οικονομικές δυσκολίες, δεν πρέπει να μας αποπροσανατολίζουν.
Αναφερόμενος στους πεσόντες και αγνοούμενους της Ξυλοφάγου ανέφερε πως "με χρυσά γράμματα, γράφτηκαν στον ανεξίτηλο πάπυρο της ιστορίας, ο Μιχαλάκης Βραχίμης και ο Πέτρος Θεοχάρους, οι οποίοι προστάτευσαν με ηρωισμό, την ανεξαρτησία της τότε νεοσύστατης Κυπριακής Δημοκρατίας, κατά την τουρκανταρσία του 1963 – 64."
Πρόσθεσε πως οι Ανδρέας Κάτζιη, Νίκος Κάτζιη, Αντώνης Γερασίμου, Χριστοφής Ππασιά, Πέτρος Λοΐζου, Φρίξος Παναγιώτου, Λοΐζος Χρίστου και Γιωργαλλής Γιωργαλλή, οι οποίοι αντιστάθηκαν γενναία κατά του Τούρκου εισβολέα, το μαύρο Καλοκαίρι του 1974 και έπεσαν μαχόμενοι και πως οι Θεοφάνης Θεοφάνους, Αναστάσης Καρατζιά, Σταύρος Σταύρου, Κυριάκος Τζιάπρα και Σταύρος Μούσσουλου, οι οποίοι, κατά την ίδια χρονική περίοδο, αγωνίστηκαν με απαράμιλλο θάρρος, όμως η τύχη τους αγνοείται μέχρι σήμερα. Ο Χαράλαμπος Χαραλάμπους, ο οποίος το 1998, με πράξη αυταπάρνησης, δέχτηκε τα φονικά πυρά του κατακτητή, ενώ προσπαθούσε να βοηθήσει κατοίκους της Αθηαίνου που κρατούνταν ως όμηροι, Τούρκου στρατιώτη, πρόσθεσε.
Ανέφερε πως "σήμερα, στεκόμαστε ευλαβικά, μπροστά στους μάρτυρες της Ξυλοφάγου" και πως "δεν ξεχνούμε την προσφορά τους".
