Στην έκθεση για την αποστολή των καλών του, ανεπίσημο αντίγραφο της οποίας δόθηκε χθες στα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλεία, ο Αντόνιο Γκουτέρες αφού χαρακτηρίζει την ειρηνευτική διαδικασία στην Κύπρο "μοναδική" (sui generis), τονίζει για πρώτη φορά ότι "οι Τουρκοκύπριοι και οι Ελληνοκύπριοι έχουν ίσα έμφυτα δικαιώματα και εμπλέκονται σε διαπραγματεύσεις ως ίσοι στη διαδικασία".
Πως προέκυψε, ο όρος «έμφυτα δικαιώματα» που όπως όλα δείχνουν ενσωματώθηκε προς αντικατάσταση των «περί αυτοδιοικούμενων περιοχών», που προκάλεσαν την έντονη αντίδραση της Λευκωσίας;
Την απάντηση δίνει ο ίδιος ο Γενικός Γραμματέας, μέσα από την καταγραφή των θέσεων των δύο πλευρών στην άτυπη διάσκεψη της Γενεύης.
«Οι Τουρκοκύπριοι πιστεύουν ότι έχουν έμφυτη κυριαρχική ισότητα και πρέπει να απολαμβάνουν ίσο διεθνές καθεστώς. Κατά την άποψή τους, η λύση πρέπει να βασίζεται σε δύο κράτη που συνεργάζονται μεταξύ τους», ανέφερε ο ΓΓ ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.
Στη συνέχεια σημειώνει, πως η πάροδος του χρόνου από την ιστορική ευκαιρία στο Crans-Montana, περιπλέκει τις προσπάθειες εξεύρεσης αμοιβαία αποδεκτής λύσης στην Κύπρο, προτρέπει τους ηγέτες των δύο κοινοτήτων να εμπλακούν εποικοδομητικά στις διαβουλεύσεις, ώστε να μπορέσουν να ξεκινήσουν εκ νέου ουσιαστικές συνομιλίες. Αφήνοντας έξω από το κάδρο των ευθυνών και των προσπαθειών, την Τουρκία.
«Το μέλλον της διαδικασίας παραμένει στα χέρια των μερών, ειδικά των δύο Κυπρίων ηγετών... οι θέσεις τους παραμένουν σε μεγάλη απόσταση. Καθώς προσπαθούμε να στηρίξουμε τις πλευρές στην αναζήτηση κοινού εδάφους, η επίδειξη ευελιξίας, πολιτικής βούλησης και σαφούς άποψης για τα καλύτερα συμφέροντα των Κυπρίων από τα μέρη, θα είναι υψίστης σημασίας», ανέφερε επίσης ο Αντόνιο Γκουτέρες.
Πάντως, στην έκθεση δεν γίνεται μνεία για την πιθανή επανάληψη της άτυπης συνόδου, που ο ίδιος είχε ανακοινώσει με δηλώσεις κατά την ολοκλήρωση της άτυπης συνάντησης της Γενεύης, ούτε προαναγγέλλεται το επόμενο βήμα του διεθνούς οργανισμού.
Ανησυχία για το Βαρώσι
Αποφεύγοντας επιμελώς, οποιαδήποτε άμεση και ρητή αναφορά στις τουρκικές προκλήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ, αλλά και στον πρωταγωνιστικό ρόλο της Αγκυρας, στο άνοιγμα της περίκλειστης πόλης της Αμμοχώστου.
«Έχω τονίσει επανειλημμένα την ανάγκη να αποφευχθούν ενέργειες στο νησί, συμπεριλαμβανομένων των Βαρωσίων, που θα μπορούσαν να περιπλέξουν τις πιθανότητες εξεύρεσης κοινού εδάφους μεταξύ των μερών ή θα μπορούσαν να προκαλέσουν εντάσεις. Επαναλαμβάνω την ανησυχία μου για τις εξελίξεις στην περιφραγμένη περιοχή της πόλης και υπενθυμίζω ότι η θέση των ΗΕ παραμένει αμετάβλητη», δήλωσε επίσης ο κ. Γκουτέρες.
Αποφευχθήκαν αναφορές
Στην πρώτη αντίδραση της η Λευκωσία εστίασε στην μή ενσωμάτωση αναφορών που θα υποδαύλιζαν τις τουρκικές στοχεύσεις, παραπέμποντας στα περί αυτοδιοικούμενων περιοχών.
«Η Κυβέρνηση θα τοποθετηθεί πιο συγκεκριμένα μετά την επισημοποίηση των Εκθέσεων. Αυτό που ως πρώτο σχόλιο αξίζει να επισημανθεί είναι ότι αποφεύχθηκαν αναφορές που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν ανεδαφικές προσδοκίες, είτε στην Τουρκία είτε στην τουρκοκυπριακή ηγεσία, σε σχέση με την επιδιωκόμενη μορφή λύσης του Κυπριακού», ανέφερε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Μάριος Πελεκάνος.
Συμφώνα με διπλωματικές πηγές, στα θετικά για την Λευκωσία, η οποία εξετάζει και το ενδεχόμενο παραστάσεων, προσμετρούνται επίσης τόσο η αναφορά του ως ΓΓ καθοδηγείται από τις αποφάσεις του Σ.Α που καθορίζουν τις παραμέτρους των Η.Ε., όσο και στο αυτονόητο ότι στην Κύπρο υπάρχει μόνο ένα κυρίαρχο κράτος.
