Στόχος του Σεμιναρίου, η διαφώτιση του θέματος από όλες τις πτυχές με τη συμμετοχή αρκετών ομιλητών.
Το Σεμινάριο τελούσε υπό την αιγίδα του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας και εντασσόταν στα πλαίσια της Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στο χαιρετισμό του, ο Υπουργός Συγκοινωνιών και Εργων και Πρόεδρος του Συμβουλίου Οδικής Ασφάλειας Ευθύμιος Φλουρέντζου, είπε πως δυστυχώς στην Κύπρο τα τελευταία χρόνια, ενώ τα θύματα σε οδικές συγκρούσεις, στο σύνολό τους, έχουν μειωθεί σημαντικά, οι αριθμοί των νεκρών μοτοσικλετιστών παραμένουν σταθερά ψηλοί.
Το Συμβούλιο Οδικής Ασφάλειας, ανέφερε, δεν περιορίστηκε στη διαπίστωση αυτών των ανησυχητικών φαινομένων. Μετά από απόφαση του Συμβουλίου Οδικής Ασφάλειας, προωθήθηκε η εκπόνηση του Στρατηγικού Σχεδίου Οδικής Ασφάλειας για την περίοδο 2012-2020, η οποία έχει πρόσφατα ολοκληρωθεί.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης, ανέφερε, παρά το γεγονός ότι οι χρήστες αυτοκινήτων αποτέλεσαν την πλειοψηφία θυμάτων στην Κυπριακή Δημοκρατία για το 2010, οι μοτοσικλετιστές (15,9%) και οι πεζοί (12%) αντιπροσωπεύουν το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό. Συγκεκριμένα, οι μοτοσικλετιστές ηλικίας 15-24 και 25-39 αντιπροσώπευαν το 13% του συνόλου των θυμάτων.
Στόχος του Στρατηγικού Σχεδίου, ανέφερε, ήταν η μείωση κατά 50% του συνολικού αριθμού θανάτων από οδικές συγκρούσεις μέχρι το 2020. Συγκεκριμένα, οι δράσεις που προτείνονται επικεντρώνονται κυρίως στη μείωση των θυμάτων όλων των χρηστών αυτοκινήτου (για όλους τους τύπους δρόμων), καθώς και των ευάλωτων χρηστών του οδικού δικτύου, κυρίως σε κατοικημένες περιοχές.
«Οι έρευνες και οι επιστημονικές μελέτες διεθνώς έχουν καταδείξει ότι οι οδικές συγκρούσεις μπορούν να αποφεύγονται, αφού δεν πρόκειται για τυχαία γεγονότα, αλλά προϊόντα ανθρώπινης αμέλειας ή ανεύθυνης συμπεριφοράς. Για το λόγο αυτό, εγκαταλείπεται πλέον ο όρος οδικό δυστύχημα και χρησιμοποιείται ο όρος σύγκρουση», πρόσθεσε.
Επίσης, για τον ίδιο λόγο, σημείωσε ο κ. Φλουρέντζου, προοδευτικά υιοθετείται από πολλές ευρωπαϊκές χώρες, αλλά και από την Ευρωπαϊκή Ένωση, το «Όραμα Μηδέν» της Σουηδίας, για μηδέν νεκρούς σε οδικές συγκρούσεις.
Ο Υπαρχηγός της Αστυνομίας Ανδρέας Κυριάκου, είπε πως τα τροχαία δυστυχήματα, μία από τις σύγχρονες παγκόσμιες μάστιγες, αποτελούν και για τη δική μας μικρή κοινωνία, ανοικτή πληγή.
«Οι ψυχροί, μα αδιαμφισβήτητοι αριθμοί, βροντοφωνάζουν ότι οι νεαροί ειδικά οδηγοί ηλικίας 18-25 συνιστούν δυστυχώς, την υπ’ αριθμό ένα ομάδα υψηλού κινδύνου σ’ ό,τι αφορά στα τροχαία δυστυχήματα», σημείωσε.
Αφορούν την ίδια τη ριψοκίνδυνη φύση των νέων και την απειρία τους στην οδήγηση, ανέφερε προσθέτοντας ότι οι νέοι είναι συνυφασμένοι με κοινωνικά φαινόμενα, μεταξύ αυτών, πρότυπα που τους οδηγούν σε καταστροφικούς δρόμους, έλλειψη αξιών και οραμάτων, θεοποίηση της ταχύτητας και μία άκρως επικίνδυνη αντίληψη της μαγκιάς.
«Το θέμα μας φέτος είναι «Μοτοσικλέτα: Οδηγούμε, δεν παίζουμε με τη ζωή μας» ευελπιστούμε ότι θα αγγίξει τους νέους μας, που αρέσκονται στο να οδηγούν μοτοσικλέτες. Οι μοτοσικλετιστές αποτελούν μία ευάλωτη ομάδα οδηγών και κινδυνεύουν πολύ περισσότερο από τους υπόλοιπους χρήστες του δρόμου. Οφείλουν λοιπόν να λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα, να εφαρμόζουν πιστά τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας και να είναι ιδιαίτερα προσεχτικοί στο δρόμο», συμπλήρωσε.
Για εμάς, συνέχισε, οι καταγγελίες των παραβατών, δεν είναι αυτοσκοπός, αλλά γίνονται με μοναδικό γνώμονα την πρόληψη και μείωση των τροχαίων δυστυχημάτων. Στο πλαίσιο αυτό, εφαρμόζεται εκτεταμένα, μεταξύ άλλων, το μέτρο της αστυνομικής παρατήρησης στις περιπτώσεις κατά τις οποίες αυτό ενδείκνυται.
Παράλληλα, όμως, κατέληξε, σε ό,τι αφορά τις τροχαίες παραβάσεις που αποδεδειγμένα συμβάλλουν στη πρόκληση σοβαρών και θανάσιμων τραυματισμών, επιδεικνύουμε μηδενική ανοχή, με σαφείς και ξεκάθαρες οδηγίες προς τα μέλη μας να εφαρμόζουν πιστά και με τον πλέον αυστηρό τρόπο τη σχετική νομοθεσία.
Ο Υπουργός Παιδείας και Πολιτισμού Γιώργος Δημοσθένους είπε ότι το Υπουργείο του, αναλαμβάνει την ευθύνη που του αναλογεί στην καλλιέργεια οδικής συνείδησης μέσα από την Κυκλοφοριακή Αγωγή (ΚΑ) η οποία είναι βασικός πυλώνας Οδικής Ασφάλειας.
Η ΚΑ, σημείωσε, είναι μια δια βίου μαθησιακή διαδικασία, που ξεκινά πλέον από την προσχολική ηλικία και στηρίζεται σε ένα σύστημα συνεχούς ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των πολιτών όλων των ηλικιών που είναι χρήστες του οδικού δικτύου.
«Mε τα Νέα Αναλυτικά Προγράμματα (ΝΑΠ) του ΥΠΠ και στα πλαίσια του μαθήματος της Αγωγής Υγείας, για πρώτη φορά, προνοείται η διδασκαλία της ΚΑ, σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Με τον ολιστικό αυτό τρόπο, αποφεύγονται αποσπασματικές και ευκαιριακές εφαρμογές, ενώ αποκαθίσταται επιστημονικά και παιδαγωγικά η μεθοδολογική προσέγγιση του θέματος», πρόσθεσε.
Ανέφερε ότι οι στόχοι του μαθήματος της Αγωγής Υγείας στα πλαίσια των ΝΑΠ αφορούν στην ενδυνάμωση των μαθητών, μέσα από την ανάπτυξη στάσεων και δεξιοτήτων ζωής που καθιστούν τα παιδιά ικανά να αποφασίζουν και να ενεργούν συνειδητά για θέματα και συμπεριφορές που επηρεάζουν την υγεία τους.
Ενδεικτικά παραδείγματα εφαρμογών, συνέχισε, αφορούν στην ανάπτυξη σειράς Δράσεων και Προγραμμάτων ΚΑ και γενικότερα Αγωγής Υγείας, με παράλληλη επιχορήγησή τους π.χ. παραχώρηση 100 ποδηλάτων σε σχολεία ΖΕΠ και στην προώθηση παρεμβάσεων από τους μαθητές για τη βελτίωση του οδικού περιβάλλοντος του σχολείου τους.
Επίσης, στην προώθηση Καλών Πρακτικών ΚΑ στα σχολεία, όπως το «Περπατώ με ασφάλεια στην περιοχή του σχολείου μου», «Ποδηλατώ στο σχολείο» κ.’α., στην παραγωγή σχετικού υλικού και στην έκδοση σχολικών εγχειριδίων για Δημοτική και Μέση Εκπαίδευση και στη χαρτογράφηση του οδικού περιβάλλοντος όλων των Δημοτικών Σχολείων παγκύπρια για την αξιοποίησή του σχετικού υλικού στα μαθήματα ΚΑ.
Ακόμη, στην επιμόρφωση εκπαιδευτικών και στήριξη σχολικών μονάδων, στη συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα, στο άνοιγμα προς την κοινωνία με ενεργό συμμετοχή σε εκδηλώσεις κοινωνικών φορέων κ.λπ.
Οι οδηγοί μοτοσικλέτας, αν και συγκριτικά μικρή μερίδα των χρηστών του οδικού δικτύου σε σχέση με τους αυτοκινητιστές, αποτελούν ομάδα αυξημένου κινδύνου και συνεπώς δημιουργείται η ανάγκη για καλύτερη κατανόηση των χαρακτηριστικών αυτής της ομάδας, είπε σε χαιρετισμό του, ο Υπουργός Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης Λουκάς Λουκά.
Ομολογουμένως, η οδήγηση μοτοσικλέτας, σημείωσε, δεν αποτελεί τόσο συχνά το αντικείμενο τέτοιων πρωτοβουλιών όπως η σημερινή, όσο η οδήγηση αυτοκινήτου.
«Το φαινόμενο των οδικών δυστυχημάτων ζημιώνει την οικονομία μας και το σύστημα υγείας, αλλά πάνω απ’ όλα πληγώνει την οικογενειακή και κοινωνική μας ζωή.
Το πόσο ψηλά έχει θέσει η Κυβέρνηση τον τομέα της οδικής ασφάλειας στις προτεραιότητές της, συνέχισε, αποδεικνύουν οι αδιάλειπτες προσπάθειες της Αστυνομίας για εμπέδωση οδικής συνείδησης στους πολίτες, εφόσον η οδική ασφάλεια εντάσσεται στον πρώτο άξονα του στρατηγικού της στόχου.
Το Υπουργείο Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης και η Αστυνομία, ανέφερε ο αρμόδιος Υπουργός, δίνουν ιδιαίτερο βάρος στον τομέα της πρόληψης των τροχαίων δυστυχημάτων και της καλλιέργειας οδικής συνείδησης μέσω της διαφώτισης και εκπαίδευσης του κοινού.
«Επιδιώκουν και εξασφαλίζουν την άρτια συνεργασία τους με τα άλλα συναρμόδια Υπουργεία στις δράσεις για ουσιαστική μεταστροφή της οδικής νοοτροπίας των πολιτών και τη δημιουργία κυκλοφοριακής αγωγής και συνείδησης. Σκοπός μας είναι να γίνει καθημερινή πράξη η αμυντική και προσεκτική οδήγηση, ιδίως από άτομα νεαρής ηλικίας, που αποτελούν και τη θλιβερή πλειοψηφία των θυμάτων της ασφάλτου», πρόσθεσε.
Σε χαιρετισμό του, ο Διευθυντής του Γραφείου του Προέδρου της Δημοκρατίας Χρίστος Χριστοφίδης, μιλώντας εκ μέρους του Προέδρου της Δημοκρατίας, είπε ότι είναι αποδεδειγμένο ότι οι μοτοσικλετιστές αποτελούν μια από τις ομάδες υψηλού κινδύνου, η οποία χρειάζεται στοχευμένα μέτρα και δράσεις για να λάβει μέτρα προστασίας.
Στην Κύπρο, σημείωσε, η κύρια ευθύνη για την αντιμετώπιση της μάστιγας των οδικών δυστυχημάτων ανήκει ασφαλώς στην Αστυνομία και στην πολιτεία γενικότερα, που έχουν υποχρέωση να παίρνουν όλα τα απαιτούμενα μέτρα.
Όλες οι αρμόδιες κρατικές Υπηρεσίες, είπε, έχουν αναλάβει την υλοποίηση συγκεκριμένων δράσεων που στοχεύουν στη μείωση των οδικών τροχαίων συγκρούσεων, όπως αποτελεσματικότερος έλεγχος των τροχαίων παραβάσεων, αναβάθμιση της εκπαίδευσης, ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού και ιδιαίτερα των ευάλωτων χρηστών των δρόμων, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι μοτοσικλετιστές.
Ακόμη περιλαμβάνονται, συνέχισε, η αναβάθμιση της ασφάλειας των οδικών υποδομών, η προώθηση του εξοπλισμού των οχημάτων με σύγχρονα συστήματα ασφάλειας, η επέκταση του τεχνικού ελέγχου σε όλους τους τύπους οχημάτων, η αύξηση των στοιχείων που συλλέγονται για την οδική ασφάλεια, η αναβάθμιση των διαδικασιών ανάλυσης και αξιοποίησης τους και η αναβάθμιση της αποτελεσματικότητας της περίθαλψης των τραυματιών.
«Πρέπει πάντοτε να λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη ότι η κακή οδήγηση έχει βαθιά κοινωνικά αίτια. Τόσο η παραβατική συμπεριφορά των νέων όσο και η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ και ναρκωτικών, ακόμη και η υπερβολική ταχύτητα, δεν εμφανίζονται αναίτια. Συνήθως αυτά τα φαινόμενα είναι αποτέλεσμα μιας σειράς παραγόντων που σχετίζονται με τα κοινωνικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα οι νέοι, η κοινωνικοοικονομική τους προέλευση και το μορφωτικό τους επίπεδο», πρόσθεσε.
Τέτοιες συμπεριφορές, ανέφερε, σχετίζονται και με άλλους παράγοντες όπως η ποιότητα και η ασφάλεια του οχήματος. Είναι γι’ αυτό το λόγο, σημείωσε, που η ασφάλεια στους κυπριακούς δρόμους δεν μπορεί να είναι υπόθεση μόνο της Αστυνομίας και ιδιαίτερα της τροχαίας.
«Για την αποτελεσματική αντιμετώπιση αυτών των κινδύνων χρειάζεται μια μεγάλη συστράτευση της Αστυνομίας, του εκπαιδευτικού συστήματος, της Εθνικής Φρουράς, των ΜΜΕ και άλλων φορέων κοινωνικοποίησης. Αυτή η συστράτευση είναι απαραίτητη για την επιτυχή αντιμετώπιση κάθε σοβαρού κοινωνικού προβλήματος. Για να μπορέσουμε να επιτύχουμε την ασφάλεια στους κυπριακούς δρόμους πρέπει να κτυπήσουμε το κακό στη ρίζα του. Να αντιμετωπίσουμε, δηλαδή, τις γενεσιουργούς αιτίες που προκαλούν την παραβατική συμπεριφορά στους δρόμους μας», συμπλήρωσε.
Τα στοιχεία σε σχέση με τους νεκρούς από τροχαία δυστυχήματα, ανέφερε, αποδεικνύουν τα θετικά αποτελέσματα της προσπάθειας που καταβάλλεται. Το 1992 είχαμε 132 νεκρούς, το 2002 ήταν 94, ενώ το 2012, μέχρι σήμερα, έχουμε 41 νεκρούς.
Ο Διευθυντής του Τμήματος Τροχαίας Αρχηγείου Αστυνομίας, Ανώτερος Αστυνόμος Δημήτρης Δημητρίου, στη δική του παρουσίαση ανέφερε ότι το 2011 από το σύνολο 63 νεκρών στην άσφαλτο, οι 17 ήταν μοτοσικλετιστές, ποσοστό 26,98% ενώ το 2012 από το σύνολο 41 νεκρών, οι 17 και πάλι ήταν μοτοσικλετιστές, ποσοστό 41,46%.
Σημείωσε ότι τα μηχανοκίνητα δίκυκλα αποτελούν μόλις το 7,5% των οχημάτων.
Ποσοστό 56,25% ήταν επιβάτες μοτοποδηλάτου/μοτοσικλέτας.
Οι κυριότερες αιτίες πρόκλησης θανατηφόρων οδικών συγκρούσεων με νεκρούς μοτοποδηλάτες/μοτοσικλετιστές ήταν η οδήγηση υπό την επήρεια οινοπνεύματος 16,67%, οδήγηση με υπερβολική ταχύτητα 15,42%, αμελής οδήγηση 9,17%, οδήγηση υπό την επήρεια ναρκωτικών 7,08%, μη τήρηση αριστερής πλευράς του δρόμου 5,83% και αμελές προσπέρασμα 4,58%.
«Αν οδηγείς μηχανοκίνητο δίκυκλο ή ποδήλατο, διατρέχεις μεγαλύτερο κίνδυνο, διότι μειώνεται η αίσθηση της ισορροπίας ακόμα και με μικρή ποσότητα αλκοόλ», είπε ο κ. Δημητρίου.
Περαιτέρω είπε, ότι η μη χρήση προστατευτικού κράνους αυξάνει τον κίνδυνο για πρόκληση σοβαρού τραυματισμού ή θανάτου. Στην Κύπρο, 61,67% των νεκρών οδηγών και επιβατών μοτοσικλέτας/μοτοποδηλάτου δεν έφεραν προστατευτικό κράνος για την περίοδο 2002-2011.
Ανέφερε επίσης, ότι τα προβλήματα από την οδήγηση μοτοσικλετών, είναι αυτά χωρίς κράνος, χωρίς πινακίδες, εκκρεμεί διάταγμα του Εφόρου σχετικά με τις πινακίδες εγγραφής, η ηχορύπανση αφού υπάρχει νομοθετικό κενό και δεν διενεργούνται έλεγχοι, η αμελής και επικίνδυνη οδήγηση, οι μετατροπές μηχανής στην αύξηση του κυβισμού και οι τετράτροχές από τις οποίες υπήρξαν τρία θανατηφόρα κατά το 2012.
Ο κ. Δημητρίου αναφέρθηκε στις ποικίλες δράσεις για αποτροπή των δυστυχημάτων, όπως την επιχορήγηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων των οργανώσεων μοτοσικλέτας από το Συμβούλιο Οδικής Ασφάλειας, τις εκστρατείες αστυνόμευσης, τη διαφώτιση και άλλα.
Ο Επίτροπος, Επικεφαλής του Τμήματος Τροχαίας της Βελγικής Αστυνομίας και Πρόεδρος του TISPOL Koen Ricour, είπε ότι ο φόρος αίματος στην άσφαλτο στην Ευρωπαϊκή Ενωση από μοτοσικλέτες δεν είχε μείωση κατά τα δέκα τελευταία χρόνια. Τα θύματα ήταν κυρίως άρρενες νέοι ή μεσήλικες.
Απαρίθμησε τους κύριους λόγους των θανατηφόρων δυστυχημάτων, που φαίνεται να είναι ίδιοι σε όλες τις χώρες του κόσμου, όπως τις ανέλυσε ο συνάδελφος του, Δημήτρης Δημητρίου.
Αναφέρθηκε επίσης, σε εκστρατεία της βελγικής τροχαίας υπό τον τίτλο «Ένα δυστύχημα κτυπά περισσότερους ανθρώπους από ό,τι νομίζεις», κάνοντας λόγο για τον πόνο που προκαλεί ένα θανατηφόρο δυστύχημα.
Στο Σεμινάριο μίλησαν επίσης ο Υπαστυνόμος Τμήματος Τροχαίας Χάρης Ευριπίδου, ο Πρόεδρος Κυπριακής Ομοσπονδίας Μοτοσυκλέτας Κωνσταντίνος Παπαλλάς και ο Αναπληρωτής Καθηγητής Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου Γιώργος Γιαννή.
Ανέλυσαν αντίστοιχα το «Πρόγραμμα Ασφαλούς Οδήγησης Μοτοσυκλέτας –Bike Safe», τον «Μοτοσικλετισμό στην Κύπρο» και τις «Σύγχρονες προκλήσεις στην Ασφάλεια των Μοτοσικλετιστών».
