Για τα εν λόγω έντομα μίλησε στο ant1.com.cy ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Βιοποικιλότητας, Γιώργος Κωνσταντίνου, εξηγώντας ότι οι λιβελούλες, τα γνωστά «αεροπλανάκια» ανήκουν στην ομοταξία των εντόμων και στην τάξη οδοντόγναθα (Odonata).
Το όνομα της λιβελούλας, σύμφωνα με τον κ. Κωνσταντίνου, προέρχεται από τη λατινική λέξη libella που σημαίνει υδρόμετρο και σχετίζεται με τα μέρη που ζει, δηλαδή τις πηγές, τα ποτάμια, τις λίμνες αλλά και κάθε υδροβιότοπο.
Όπως μας ανέφερε, στον πλανήτη έχουν καταγραφεί περισσότερα από 6.000 διαφορετικά είδη. Στην Ευρώπη έχουν καταγραφεί περίπου 120 είδη ενώ στην Κύπρο έχουν καταγραφεί 37 διαφορετικά είδη, με μερικά από αυτά να είναι πολύ σπάνια.
Έντομα που επιβίωσαν στον χρόνο
Ο κ. Κωνσταντίνου εξήγησε ότι οι λιβελούλες είναι έντομα που επιβίωσαν δια μέσο εκατομμυρίων ετών, με απολιθώματα τους να έχουν βρεθεί από την Τριαδική περίοδο, δηλαδή πριν 320 εκατομμύρια χρόνια.
Σημειώνεται ότι, το μεγαλύτερο είδος λιβελούλας βρέθηκε ως απολίθωμα και είχε άνοιγμα φτερών 70 εκατοστών.
«Είναι σαρκοφάγα έντομα και πολύ δεινοί θηρευτές και ίσως σε αυτό να οφείλουν την επιβίωση τους μέχρι και σήμερα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Κωνσταντίνου.
Λιβελούλες σε πολλούς υπέροχους χρωματισμούς
Οι λιβελούλες είναι έντομα που τα συναντάμε σε πολλούς υπέροχους χρωματισμούς, ενώ το θηλυκό και το αρσενικό έχουν διαφορετικά χρώματα και πολλοί, σύμφωνα πάντα και με τον κ. Κωνσταντίνου, νομίζουν ότι είναι διαφορετικά είδη.
«Τα Ανισόπτερα (Anisoptera) έχουν 2 ζευγάρια φτερών και όταν κάθονται ακίνητα έχουν τα φτερά τους ανοιχτά και κάθετα προς το σώμα τους, ενώ τα Zυγόπτερα που διαθέτουν και αυτά 2 ζευγάρια φτερών όταν κάθονται έχουν τα φτερά τους κλειστά», σημείωσε.
Στη συνέχεια πρόσθεσε ότι οι λιβελούλες μπορούν εν πτήση να γεννούν τα αυγά τους, να πιάνουν τα θηράματα τους, και να ζευγαρώνουν.
Τροφή και κυνήγι
Σύμφωνα με τον ειδικό, τα ώριμα πτερωτά έντομα τρέφονται με κουνούπια, μύγες, πεταλούδες, μέλισσες και γενικά με οποιοδήποτε έντομο μπορούν να αρπάξουν.
«Είναι εξαιρετικοί κυνηγοί και κυνηγούν άλλα έντομα με 2 τρόπους: Μερικά είδη τριγυρίζουν ψάχνοντας για λεία ενώ άλλα είδη κάθονται σε ένα μέρος με καλή θέα, περιμένοντας για λεία που περνάει, μετά ορμούν πάνω της την αρπάζουν και την τρώνε είτε στον αέρα η κάθονται κάπου», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Αξίζει να αναφερθεί ότι οι λιβελούλες μπορούν να πετάνε προς όλες τις κατευθύνσεις. Μπροστά, πίσω, πάνω άλλα και κάτω. Επίσης μπορούν να πετάξουν με το σώμα τους να εφάπτεται στο νερό.
Ως ενήλικα έντομα έχουν πολύ μικρή διάρκεια ζωής, αφού αναλόγως είδους και κλίματος της περιοχής που εντοπίζονται ζουν από μερικές εβδομάδες μέχρι και ένα χρόνο.
Το μέγεθος του σώματος τους κυμαίνεται σε μήκος από 2 μέχρι 9 πόντους και με άνοιγμα φτερών από 2 μέχρι 11 πόντους.
Έχουν εξωσκελετό και το σώμα τους αποτελείται από τρία τμήματα το κεφάλι με πολύ μεγάλα μάτια, τον θώρακα με τα έξι πόδια τους και την κοιλία. Στο κεφάλι τους έχουν δύο κοντές και λεπτές κεραίες και δύο μεγάλα μάτια. Το κάθε μάτι αποτελείται από 30.000 φακούς.
Τα πιο γρήγορα έντομα στον πλανήτη
Οι λιβελούλες αποτελούν τα πιο γρήγορα έντομα στον πλανήτη, μερικά είδη, σύμφωνα με τον κ. Κωνσταντίνου, μπορούν να πιάσουν ταχύτητα μέχρι 80 χιλιόμετρα.
Τα είδη του γένους Anax, τα οποία συναντάμε συχνά στον τόπο μας, ανεβαίνουν σε πολύ μεγάλα ύψη και κυνηγούν άλλα έντομα και κυρίως μέλισσες.
«Οι λιβελούλες είναι πολύ ωφέλιμες γιατί κρατούν τον πληθυσμό των κουνουπιών χαμηλό μίας και είναι η βασική τροφή τους ως προνύμφες τρώγοντας τα αυγά και τις προνύμφες των κουνουπιών», σημείωσε ο κ. Κωνσταντίνου.
Φωτογραφίες και βίντεο από Γιώργο Κωνσταντίνου:
https://www.youtube.com/watch?v=wWxLIkp3wIE?list=PLZl3dWSNZCDtZKINdBMeCOvv2LMrZYoBM https://www.youtube.com/watch?v=YKyanzNvpDc?list=PLZl3dWSNZCDtZKINdBMeCOvv2LMrZYoBM https://www.youtube.com/watch?v=neIGLBExbkQ?list=PLZl3dWSNZCDtZKINdBMeCOvv2LMrZYoBM
