Παρά την πρωτόγνωρη κατάσταση που περνάει η ανθρωπότητα λόγω του ότι ο πλανήτης βρίσκεται υπό τη σκιά της πανδημίας του κορωνοϊού, άρχισαν οι προετοιμασίες για τον εορτασμό της Ανάστασης. Οι νοικοκυρές της Κύπρου παρέμειναν «απτόητες» και πύρωσαν τους φούρνους για να φτιάξουν φλαούνες, ένα κατ΄εξοχήν κυπριακό έδεσμα.
Από την παραμονή αρχίζει η προετοιμασία αφού οι νοικοκυρές έχουν από την προηγούμενη μέρα ετοιμάσει το «φούκο», τη γέμιση δηλαδή με τα διάφορα τυριά, αυγά, μαχλέπι, σταφίδες και δυόσμο.
Διόλου το γεγονός, ότι φτιάχνονται σήμερα, που όλη η Χριστιανική Ορθοδοξία τιμά το γεγονός της ταφής του Κυρίου, καθώς σύμφωνα με την παράδοση μεταφέρονταν το Μεγάλο Σάββατο στις εκκλησίες και καταναλώνονταν μετά την Ανάσταση, για να βοηθήσουν στη μετάβαση από τις νηστείες στην κατανάλωση κρέατος.
Αρχαιοελληνική προέλευση της φλαούνας
Σύμφωνα με τους Κύπριους μελετητές οι φλαούνες παρασκευάζονται στην Κύπρο από τον 19ο αιώνα, και θεωρείται πρόγονος της «παλάθης», η οποία είναι αρχαιοελληνική πίτα με σύκα και προσφερόταν στα παιδιά που τριγύριζαν κι έψαλλαν στα σπίτια για να καλωσορίσουν την άνοιξη.
Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι η φλαούνα δίνονταν στα παιδιά ή και σε μεγάλους που γύριζαν από σπίτι σε σπίτι για να αναγγείλουν την Ανάσταση του Χρηστού ή και για να ξυπνήσουν τους άνθρωπους, να πάνε στην εκκλησία το βράδυ της Ανάστασης.
Το αντίστοιχο ρωμαϊκό όνομά της φλαούνας είναι ο «fladonis», ενώ μετέπειτα οι Αγγλοσάξονες τις ονόμασαν «flaon» γι’ αυτό και οι φλαούνες.
Παραδόσεις στα χωριά της Κύπρου γύρω από τη φλαούνα
Σε διάφορα μέρη της Κύπρου, οι φλαούνες είναι γνωστές και ως βλαούνες. Στον κατεχόμενο σήμερα Καραβά ήταν γνωστές ως «φεσούδκια» ενώ σε χωριά της Καρπασίας όπως στο Ριζοκάρπασο και τη Λυθράγκωμη τις έλεγαν «αφλαούνες».
Σε μερικά χωριά οι γυναίκες πηδούσαν πάνω από το φούρνο που πύρωναν, ώστε να πετύχει το ψήσιμο τους και τραγουδούσαν «Κότσιηνες σαν τα καντήλια τζιαι ψηλές σαν τα καμίνια». Στην περιοχή της Τηλλυρίας, οι γυναίκες έριχναν τα «μαρτούθκια» που φορούσαν τα παιδιά στο φούρνο.
Στα χωριά της Πάφου, εντοπίζονται οι «πασκιές», που είναι παρόμοιο έδεσμα με τη φλαούνα, οι οποίες αποτελούν πίτες που περιέχουν κομμάτια από το αρνίσιο κρέας του Πάσχα. Η χρήση του αρνίσιου κρέατος έχει συμβολικό χαρακτήρα, μιας και το αρνί αποτελεί χριστιανικό σύμβολο που παραπέμπει στον αμνό του Κυρίου.
*Φωτογραφίες mattpress
