Με ένα απλό κλικ στις ιστοσελίδες του Τμήματος Περιβάλλοντος και του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας, η Τουρκία θα μπορούσε να αποκτήσει πρόσβαση στην περιβαλλοντική μελέτη της Εni για το ενεργειακό τεμάχιο 8 στην αποκλειστική οικονομική ζώνη της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά και για τον στόχο που επέλεξε για γεώτρηση.
Οπως προκύπτει από ενδελεχή διερεύνηση του θέματος από τον ΑΝΤ1, τον Μάρτιο του 2017 ο ιταλικός κολοσσός απέστειλε στα δύο Τμήματα την εν λόγω μελέτη, που βασίστηκε στις έρευνες που είχε διενεργήσει. Αργότερα τον ίδιο χρόνο, αιτήθηκε άδεια για γεώτρηση στο σημείο τρία του στόχου «Ερατοσθένης Νότιο».
Η μελέτη της Εni αναρτήθηκε αυτούσια στις ιστοσελίδες των Τμημάτων Περιβάλλοντος και Επιθεώρησης Εργασίας, στη βάση του σχετικού νόμου, με το Υπουργείο Ενέργειας, όταν αυτό υπέπεσε στην αντίληψή του, να απαιτεί, με πολλαπλούς τρόπους και σε διάφορες ευκαιρίες, όπως η μελέτη αποσυρθεί. Οπερ και εγένετο. Ωστόσο στο χρονικό διάστημα που μεσολάβησε, οποιοσδήποτε μπορούσε να έχει πρόσβαση στα ευαίσθητα στοιχεία για το γεωτρητικό πρόγραμμα της Εni.
Όπως πληροφορείται ο ΑΝΤ1, ο Υπουργός Ενέργειας με διαβήματα ζήτησε προ πολλού την τροποποίηση του εν λόγω νόμου, επικαλούμενος ζήτημα εθνικού συμφέροντος. To 2018 έγινε εφικτή η τροποποίηση της νομοθεσίας για το Τμήμα Περιβάλλοντος, που υποχρεούται σε δημοσιοποίηση όχι αυτούσιων των μελετών αλλά επιτελικών περιλήψεων, ενώ ανάλογες ρυθμίσεις προωθούνται σε σχέση και με το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας, με πρωτοβουλία της αρμόδιας Υπουργού.
Οι πληροφορίες που συνέλλεξε ο ΑΝΤ1 εγείρουν σειρά ερωτημάτων, δεδομένης και της επιβεβαίωσης ότι η Τουρκία έχει στην κατοχή της συγκεκριμένα ευαίσθητα δεδομένα.
Ερωτήματα όπως:
- Ποια άλλα ευαίσθητα δεδομένα γεωτρητικών στόχων έχει στην κατοχή τους η Τουρκία;
Και αυτό δεδομένου ότι στην ιστοσελίδα του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας είναι στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή αναρτημένη άλλη μελέτη της Εni, για την γεώτρηση στον στόχο Κρόνος 1 του τεμαχίου 6, μελέτη που επίσης περιέχει ευαίσθητα στοιχεία.
- Ποιος φέρει την ευθύνη και ποιος θα διαφυλάξει το ενεργειακό πρόγραμμα της Κυπριακής Δημοκρατίας;
Διότι τα Τμήματα λειτούργησαν στη βάση του νόμου, αλλά δεν θα έπρεπε να υπάρχουν τουλάχιστον εξαιρέσεις σε ευαίσθητα ζητήματα που άπτονται του εθνικού συμφέροντος;
Το θετικό είναι ότι η Τουρκία μάλλον αγνοεί μεταγενέστερες αξιολογήσεις που η Εni και αργότερα η Total πραγματοποίησαν για τον στόχο «Ερατοσθένης Νότιο» και οι οποίες μείωσαν στο ελάχιστο τις πιθανότητες εξεύρεσης κοιτασμάτων στο συγκεκριμένο σημείο του τεμαχίου οκτώ, εξ ού και διαφοροποίησαν τον προγραμματισμό τους.
- H Αγκυρα έχει με υπόγειους τρόπους ή υποκλοπή εξασφαλίσει πρόσβαση σε άλλα ευαίσθητα δεδομένα του γεωτρητικού προγράμματος των Εni/Total;
«Υπάρχει και μια πληροφόρηση ότι έχουν υποκλέψει σχέδια και μελέτες από κάποια εταιρεία γι αυτό πήγαν σε συγκεκριμένο σημείο. Εχουν εξασφαλίσει από κάπου κάποια σχέδια και μελέτες. Δεν ισχυρίζομαι με κανένα τρόπο ότι κάποια από τις εταιρείες έχουν δώσει τα στοιχεία», δηλώνει ο Κυριάκος Κούσιος.
Είναι δεδομένο πως μετά τις παράνομες πλην αποτυχημένες προηγούμενες γεωτρήσεις της στις κυπριακές θάλασσες, και επιζητώντας επειγόντως αποτελέσματα, η Τουρκία έχει στραφεί για γεώτρηση σε σημείο που άλλοι, πιο έμπειροι, επέλεξαν ως στόχο.
Ο καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Αγγελος Συρίγος, σε δηλώσεις προς το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων, δίνει μια εξήγηση.
«Το μόνο που ενδιαφέρει τους Τούρκους σε αυτή τη φάση είναι το φυσικό αέριο. Αυτό που διαφοροποιεί τη νέα τουρκική γεώτρηση είναι ότι το τεμάχιο στο οποίο προσπαθούν να κάνουν γεώτρηση έχει ερευνηθεί επανειλημμένως και βάσει των στοιχειών που υπάρχουν, φαίνεται ότι υπάρχουν κοιτάσματα αερίου. Δεν πρόκειται λοιπόν για μια πολιτική γεώτρηση, είναι μια πραγματική γεώτρηση αυτή τη φορά», δηλώνει ο Άγγελος Συριγος, Βουλευτής/ καθηγητής διεθνούς δικαίου.
Τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν σήμερα ότι το Γιαβούζ ήδη κατέβασε τρυπάνι, ενώ επιδεικνύουν ότι οι εργασίες του γίνονται υπό το άγρυπνο βλέμμα και την προστασία του πολεμικού ναυτικού της Τουρκίας.
