To θέμα του φυσικού αερίου, δεν αποτελεί προϋπόθεση για να αρχίσει μια διαπραγματευτική διαδικασία, αλλά το πολιτικό κλίμα ως έχει σήμερα δεν βοηθά σε κάτι τέτοιο, δήλωσε σε συνέντευξη που παραχώρησε στο κυπριακό πρακτορείο ειδήσεων ο Τ/κ ηγέτης Μουσταφά Ακιντζί.
Ερωτηθείς εάν πιστεύει ότι στο θέμα το φυσικού αερίου μπορεί να υπάρξει μια κοινή ιδέα στη συνάντηση των δύο ηγετών και κληθείς να πει, εάν αρχίσει μια νέα διαδικασία συνομιλιών, το θέμα των υδρογονανθράκων πώς θα συζητηθεί και από ποιους, ο κ. Ακιντζί είπε ότι η ε/κ πλευρά αξιολογεί το θέμα αυτό ως ανεξάρτητο εντελώς από τις διαπραγματεύσεις, λέει ότι ποτέ δεν ήταν θέμα διαπραγματεύσεων και ούτε αποτελεί κεφάλαιο στις διαπραγματεύσεις. «Αλλά έχει καταστεί ένα κεφάλαιο της ζωής μας, αποτελεί ένα από τα σημαντικά θέματα της επικαιρότητας και έχει μετατραπεί σε ένα θέμα που εάν το διαμορφώσουμε σωστά, τότε μπορεί να βοηθήσει στη λύση. Αλλά εάν χρησιμοποιηθεί λάθος, όπως σήμερα, μπορεί να τορπιλίσει και τη λύση».
«Είμαστε υποχρεωμένοι να βρούμε μια διέξοδο»
«Είναι λογικό να μην συζητήσουμε ένα τέτοιο σημαντικό θέμα;» διερωτήθηκε ο κ. Ακιντζί, λέγοντας ότι γι’ αυτό το λόγο ο ίδιος έχει πει επανειλημμένως στον κ. Αναστασιάδη να το χειριστούν από κοινού, υπενθυμίζοντας ότι ο ίδιος το είχε θέσει στην πρώτη τους συνάντηση, το Μάιο του 2015, πριν ακόμα ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις. Υπό τις σημερινές συνθήκες είμαστε υποχρεωμένοι όμως να συζητήσουμε το θέμα, είμαστε υποχρεωμένοι να βρούμε μια διέξοδο, συνέχισε ο Τ/κ ηγέτης, «προς όφελος και των δύο κοινοτήτων».
Επιμένει σε κοινή επιτροπή για φυσικό αέριοΠρος αυτήν την κατεύθυνση, είπε, υπέβαλλε την πρόταση για το φυσικό αέριο, η οποία από την ε/κ πλευρά αξιολογήθηκε ως «ενάντια στις συμφωνίες/συγκλίσεις. Γιατί ενάντια; Το θέμα αυτό θεωρείται αρμοδιότητα της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, εμείς δεν έχουμε αντίρρηση σε αυτό, δεν το απορρίπτουμε». Αυτή τη στιγμή, πρόσθεσε, δεν υπάρχει λύση, δεν υπάρχει ομοσπονδιακή κυβέρνηση, δεν είναι όμως λογικό να κάνουμε μια κοινή επιτροπή να δούμε αυτό το θέμα από κοινού, να κάνουμε έναν προγραμματισμό, το λιγότερο να συζητήσουμε τα ποσοστά;διερωτήθηκε. Κάποιοι προβάλουν λάθος επιχειρήματα, ότι η τ/κ πλευρά έχει ζητήσει 50-50, είπε ο κ. Ακιντζί, αναφέροντας ότι δεν έγραψε κάτι τέτοιο στην πρότασή του. «Είπαμε να συζητήσουμε ένα λογικό ποσοστό».
Θεωρεί ότι η πρόταση απορρίφθηκε νωρίς από την ε/κ πλευρά και αυτό ήταν λάθος, λέγοντας ότι μιλώντας ο ίδιος με ξένους διπλωμάτες του είπαν ότι τη βρήκαν λογική. Στη συνάντηση των ηγετών, συνέχισε, θα προσπαθήσει να εξηγήσει στον κ. Αναστασιάδη ότι στο θέμα του φυσικού αερίου θα πρέπει να βρουν μία διέξοδο. «Μπορεί να μην είναι κεφάλαιο των διαπραγματεύσεων, αλλά είναι ένα κεφάλαιο της ζωής μας, της περιοχής μας, αιτία της έντασης».
Διαβάστε επίσης: Ακιντζί για συνάντηση με ΠτΔ: Μεγαλύτερη μου προσδοκία να εξαλειφθεί η ένταση [ΒΙΝΤΕΟ]
Το ιδανικό είναι να λύνεται κάθε θέμα με διαπραγμάτευση, με ειρηνικό τρόπο, συνέχισε, αλλά αν μία πλευρά λέει ότι αυτό το θέμα δεν το συζητά με την άλλη, «δεν δημιουργώ επιτροπή, περίμενε μετά τη λύση, που δεν ξέρουμε πότε θα συμβεί, αλλά εγώ αρχίζω να στέλνω (αέριο) από την Αφροδίτη στην Αίγυπτο και τα έσοδα θα αρχίσουν να έρχονται – έστω και μετά από κάποια χρόνια – εσύ περίμενε μετά τη λύση, τότε αυτό δεν ικανοποιεί την τ/κ πλευρά, ούτε την Τουρκία».
Τότε αυτό που θα συμβεί, πρόσθεσε, είναι «εσύ κάνεις γεώτρηση, θα κάνω και εγώ. Εάν εσύ κάνεις έρευνες, θα κάνω κι εγώ, εάν έχω τη δύναμη να το κάνω». Η Τουρκία, συνέχισε, λέει ότι τώρα έχει δύο πλοία και κάνει έρευνες και στη δική της υφαλοκρηπίδα και στην περιοχή που αδειοδοτήθηκε από τους Τ/κ. «Είναι αυτό το ιδανικό;» διερωτήθηκε. "Όχι, το ιδανικό είναι η προσέγγιση, η συμφωνία. Ποιο είναι το στοιχείο για να συμβεί αυτό; Το να μπορούμε να μιλάμε. Λέμε λοιπόν, να κάνουμε μια επιτροπή να το συζητήσουμε το θέμα. Αλλιώς θα συμβαίνει αυτό που γίνεται".
Σε παρατήρηση ότι μεταξύ των Ε/κ υπάρχει μια ανησυχία εάν όταν μιλάμε για το φυσικό αέριο θα αναφερόμαστε στο πώς θα επωφεληθούν οι Κύπριοι ή στην εξίσωση θα μπαίνει η Τουρκία, ο κ. Ακιντζί είπε ότι εάν Τ/κ και Ε/κ δημιουργήσουμε μια κοινή επιτροπή και διευθετήσουμε τα θέματα που μας αφορούν όπως τα ποσοστά και τη δημιουργία ενός ταμείου και στο πλαίσιο μιας ομοσπονδιακής λύσης του Κυπριακού, τότε μια ομοσπονδιακή Κύπρος θα συζητήσει με την Τουρκία την οριοθέτηση.Σε παρατήρηση ότι το θέμα του ποσοστού αποτέλεσε σύγκλιση μεταξύ των Χριστόφια και Ταλάτ, ο Μουσταφά Ακιντζί είπε ότι σύγκλιση υπήρχε μόνο στο ότι το ζήτημα θα αποτελούσε αρμοδιότητα της ομοσπονδιακής κυβέρνησης.
Από πλευράς της, συνέχισε, η Τουρκία λέει ότι είναι η χώρα με τη μεγαλύτερη ακτογραμμή και θεωρεί ότι η πολιτική της Ελλάδας και των Ε/κ είναι να την «φυλακίσουν» στα παράλιά της, εάν δεχθεί ότι όλα τα ελληνικά νησιά έχουν δικές τους ΑΟΖ. Η διέξοδος σε αυτό είναι να συζητήσετε, αναζητώντας μια λογική συμφωνία, πρόσθεσε. Εάν αυτό δεν γίνει, συνέχισε, μπορείτε να πάτε σε διεθνή δικαστήρια να το λύσετε. Αλλά σήμερα, είπε, λόγω της μη λύσης του Κυπριακού, αυτό δεν μπορεί να γίνει, γιατί οι πλευρές δεν αναγνωρίζουν η μία την άλλη. "Εάν το Κυπριακό επιλυθεί, σίγουρα το θέμα (της οριοθέτησης) θα συζητηθεί μεταξύ της Κύπρου και της Τουρκίας, θα χρειασθεί να το λύσουν και η Τουρκία με την Ελλάδα και έτσι θα λυθεί το θέμα σε ολόκληρη την περιοχή".
Η λογική λέει, συνέχισε, ότι υπάρχουν βήματα που μπορούν να γίνουν για την καλυτέρευση των σχέσεων Ε/κ – Τ/κ, με την Τουρκία και μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας κι αυτό περιέχει αρχικά την λύση του Κυπριακού που θα συμβάλει στην ειρήνη στην περιοχή.
Ο κ. Ακιντζί είπε ότι λόγω του ότι οι σχέσεις της Τουρκίας με χώρες της περιοχής, αλλά και τους Ε/κ δεν είναι καλές, αναπτύσσονται προγράμματα «εκτός λογικής», με μεγάλο κόστος, όπως ο EastMed. «Σκεφτείτε τώρα σε ένα κλίμα ειρήνης ότι μπορούν να αναπτυχθούν πιο πρακτικά, γρήγορα και σύντομα εναλλακτικά έργα, για τα οποία το μοναδικό εμπόδιο είναι το πολιτικό αδιέξοδο. Όταν λύσουμε τα πολιτικά άλυτα ζητήματα θα επωφεληθούν όλοι και θα πάρουν το μερίδιό τους. Το πιο σημαντικό όμως, θα συμβάλει στην ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή. Γι’ αυτό πρέπει να κοιτάμε τη μεγάλη εικόνα, να μην εγκλωβιζόμαστε στο μικρό μας νησί».
«Πολεμικά πλοία θα κάνουν κύκλους γύρω από τις πλατφόρμες και εσείς, σαν να μην συμβαίνει τίποτα, θα διαπραγματεύεστε»Σε ερώτηση εάν μια συμφωνία για το φυσικό αέριο είναι προϋπόθεση για να ξεκινήσει μια νέα διαδικασία συνομιλιών, ο Τ/κ ηγέτης απάντησε ότι «σε μια τέτοια συνέντευξη δεν θέλω να θέτω προϋποθέσεις, αλλά υπάρχει η εξής πραγματικότητα: Να ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις, αλλά από τη μια η ε/κ πλευρά θα κάνει γεωτρήσεις με τις εταιρείες που έχει αδειοδοτήσει και από την άλλη να κάνουν γεωτρήσεις τα πλοία της η Τουρκία, και να υπάρχει αυτή η μεγάλη ασυμφωνία. Αυτή η ασυμφωνία θα συνεχιστεί, πολεμικά πλοία θα κάνουν κύκλους γύρω από τις πλατφόρμες και εσείς, σαν να μην συμβαίνει τίποτα, θα διαπραγματεύεστε. Αυτό δεν είναι κάτι εύκολο. Γι’ αυτό πρέπει να βρούμε διέξοδο στο θέμα του φυσικού αερίου. Γι’ αυτό και εγώ αυτήν ακριβώς την εποχή, υπέβαλα την παλιά πρόταση, επικαιροποιώντας την για μια κοινή επιτροπή. Δηλαδή, ακόμα και αν εμείς δεν λέμε για ‘προϋποθέσεις’, το πολιτικό κλίμα που επικρατεί θα μας επιτρέψει να προχωρήσουμε; Προϋποθέσεις θέτει βασικά η ε/κ πλευρά που λέει ότι όσο η Τουρκία συνεχίζει της γεωτρήσεις στην περιοχή, δεν μπορούν να αρχίσουν διαπραγματεύσεις».
Σε παρατήρηση ότι αυτό έγινε και στο παρελθόν, ο κ. Ακιντζί είπε ότι όντως συνέβη όταν το Μπαρμπαρός είχε έρθει στην περιοχή, την περίοδο του Ντερβίς Έρογλου το 2014, οι διαπραγματεύσεις είχαν διακοπεί. «Είναι σωστό, (ήταν) ο κ. Αναστασιάδης, το θυμάμαι. Παρόμοια θέση εκφράζει και τώρα. Όμως η πραγματικότητα τώρα είναι ότι δεν υπάρχουν διαπραγματεύσεις για να διακοπούν. Αλλά το θέτει ως προϋπόθεση για να αρχίσουν. Στην πραγματικότητα υπάρχουν μερικές φόρμουλες σε αυτό το ζήτημα. Είτε θα συμφωνήσουμε να κάνουμε μια επιτροπή και να τα συζητήσουμε και μαζί με την λύση (του Κυπριακού) θα προχωρήσουμε προς κάθε κατεύθυνση και πώς θα το διαμοιράσουμε (το φυσικό αέριο) και ίσως θα μπορέσει να γίνει μια προεργασία για το πώς θα μπορέσει να διευθετηθεί η οριοθέτηση με την Τουρκία, ενώ θα διαρκούν αυτές οι διαπραγματεύσεις. Μπορεί να υπάρξει και προσέγγιση και στο πλαίσιο των τουρκο-ελληνικών σχέσεων. Ή εάν αυτή η ιδέα για την επιτροπή απορρίπτεται, ίσως για να δοθεί μια ανάσα για διαπραγματεύσεις, θα μπορούσε να έρθει στην επικαιρότητα ένα μορατόριουμ. Νομίζω ότι σε αυτό το θέμα ο κ. Ρολάνδης είχε κάνει μια πρόταση για ένα διάλειμμα ενός χρόνου. Μπορεί να αξιολογηθεί και αυτό, εάν δεν υπάρξει σύγκλιση αλλιώς».
Ο κ. Ακιντζί είπε ότι η σύσταση μιας επιτροπής θα δημιουργήσει διαφορετικά δεδομένα, αρκεί να υπάρχει βούληση και θέληση, θεωρώντας ότι αυτό είναι που λείπει. «Δηλαδή, δεν υπάρχει λύση ακόμα, εντάξει, αλλά πρέπει να μπορέσουμε να λύσουμε κάποια προβλήματα και χωρίς να υπάρχει λύση και αυτό να το δείξουμε στον κόσμο μας, να λένε ότι ναι υπάρχει ο στόχος της λύσης, αλλά οδεύοντας προς τα εκεί μπορούν (οι ηγέτες) να λύσουν κι άλλα προβλήματα που βγαίνουν ενώπιον τους. Αυτό πρέπει να το πετύχουμε, κι αν θέλουμε μπορούμε να το κάνουμε».