Το οδόφραγμα της Δερύνειας άνοιξε και εκατοντάδες κάτοικοι της Κάτω Δερύνειας και της ενορίας του Αγίου Μέμνωνα για πρώτη φορά μετά την εισβολή κατηφορίζουν την λεωφόρο Αμμοχώστου. Βλέπουν τα σπίτια τους σε απόσταση αναπνοής ερειπωμένα, το παιδικό τους δωμάτιο μερικά εκατοστά από το δρόμο και όμως δεν μπορούν να περάσουν το κατώφλι τους.
«Εδώ κοιμόμουνα εδώ τα καταστήματα που έκτιζε ο πατέρας μου πριν τον πόλεμο. Δεν ξέρω τι να πω πολύ περίεργα τα συναισθήματα» αναφέρει κάτοικος της Κάτω Δερύνειας.
«Ήμουν 13 χρονών στην αντίθετη κατεύθυνση για να γλυτώσω τη ζωή. Το σπίτι μου είναι 500 μέτρα πιο κάτω, μάλιστα για να γίνει ο δρόμος έχουν πάρει και τρια μέτρα και όμως δεν μπορώ να μπω στην αυλή μου. Πως μπορεί να είναι ΜΟΕ αυτό» δηλώνει στην κάμερα του ΑΝΤ1 ένας άλλος κάτοικος.
Μάλιστα κάποιοι εξ αυτών κρατάνε τις φωτογραφίες των γονιών τους, οι οποίοι έφυγαν από την ζωή με τον καημό του ξεριζωμού και ανεκπλήρωτο τον πόθο της επιστροφής στην γενέθλια πόλη. Τις Τοποθετούν στο συρματόπλεγμα μπροστά από το σπίτι τους.
«Έφερα τους γονείς μου να δούνε γιατί πεθάνανε με αυτό τον καημό του ξεριζωμού…» αναφέρει μια γυναίκα ενώ ένας άλλος δηλώνει «είμαστε αισιόδοξοι ότι θα επιστρέψουμε μαζί με τα παιδία και τα εγγόνια μας. Μόνο ένας γεννήθηκε εδώ έφυγε επτά ημερών».
Για τους περισσότερους ξυπνούν μνήμες καταχωνιασμένες και επιστρέφουν στα ανέμελα παιδικά τους χρόνια.
Με αγωνία ψάχνουν να βρουν κάποια σημάδια για να τους κατατοπίσουν, να εντοπίσουν το σπίτι τους, τους δρόμους που έπαιζαν παιδιά, τα καφενεία, το στενό που οδηγεί στην εκκλησία της Αγίας Μαύρης και του Αγίου Τιμόθεου, το Συνεργατικό, το Δημοτικό Σχολείο, το αθλητικό σωματείο Ερμής Κάτω Δερύνειας.
Οι πιο τυχεροί επιστρέφουν στις ελεύθερες περιοχές, έχοντας στα χέρια λίγα λουλούδια που κατάφεραν έστω και κρυφά να κόψουν από τους ερειπωμένους τους κήπους, στους οποίους όμως το γιασεμί εξακολουθεί να ανθίζει.
Κατά μήκος της διαδρομής το συρματόπλεγμα και ο νέος ασφαλτοστρωμένος δρόμος τεμαχίζουν τις ερειπωμένες γειτονιές. Ένθεν και ένθεν του δρόμου πινακίδες του στρατού εισβολής, προσγειώνουν στην πραγματικότητα, προειδοποιούν ότι πρόκειται για στρατιωτική περιοχή στην οποία απαγορεύεται η είσοδος και η λήψη φωτογραφιών.
*Φωτογραφίες Ανδρέας Μανώλη