«Η συνάντηση ήταν αρκετά δημιουργική, με την έννοια ότι ελεύθερα ανταλλάξαμε απόψεις. Πριν και πάνω από όλα να πω ότι αποφασίστηκε η διάνοιξη των οδοφραγμάτων Απλικίου και Δερύνειας στις 12 Νοεμβρίου".
Ερωτηθείς κατά πόσο έχει μετακινηθεί το φυλάκιο των κατοχικών δυνάμεων, παρά το οδόφραγμα της Δερύνειας, όπως προβλέπεται στη σχετική συμφωνία των δύο πλευρών, ο πρόεδρος της Δημοκρατίας άφησε να νοηθεί πως το θέμα θα διευθετηθεί μέχρι την ημερομηνία ανοίγματος του οδοφράγματος: «Θα είστε μάρτυρες του τι θα επακολουθήσει στις 12 Νοεμβρίου».
Εξελίξεις, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Δημοκρατίας θα πρέπει να αναμένονται και στο θέμα της διασύνδεσης της κινητής τηλεφωνίας, καθώς ο κος Ακιντζί υποστήριξε το πρωί, στη παρουσία της κυρίας Σπέχαρ, πως μπορεί να υπάρξει φόρμουλα, συμβατή με τα όσα νομικά ισχύουν στην κυπριακή Δημοκρατία: «Όχι δεν ήταν το πρόθεμα του αριθμού, ήταν η διασύνδεση, και από ό,τι μου είπε ο κ. Ακκιντζί, ενημερώθηκε ότι θα ήταν δυνατή η εξεύρεση λύσης με βάση και τα όσα νομικά ισχύουν στην ελληνοκυπριακή πλευρά… εάν υπάρξει κάποια πρόοδος σε θέματα συγκεκριμένου μέτρου οικοδόμησης εμπιστοσύνης να συναντηθούμε στις 12 (Νοεμβρίου)».
Η φόρμουλα επανέναρξης των συνομιλιών
Σε σχέση με την φόρμουλα επανέναρξης των συνομιλιών, ζήτημα που συζητήθηκε στην απουσία της οικοδέσποινας, πρόεδρος Αναστασιάδης και Μουσταφά Ακιντζί, φαίνεται να εναποθέτουν τις ελπίδες τους στην κάθοδο της κυρίας Λουτ, η οποία όπως όλοι εκτιμούν, αυτή τη φορά δεν θα αρκεστεί στο να ακούσει απλώς τις θέσεις των δύο πλευρών:«Αυτό που αναμένουμε και οι δύο είναι την έλευση της κας Λουτ και τις ενδεχόμενες προτάσεις που θα φέρει προκειμένου να διευκολύνει την επανέναρξη του διαλόγου.»
Με την υποσημείωση πως η ε/κ πλευρά εξακολουθεί να επιδιώκει λύση διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας, νοούμενου, όπως υπέδειξε ότι θα διασφαλίζεται η λειτουργικότητα του κράτος.
"Έτσι ώστε με την αποκέντρωση να αποκαθίσταται η εμπιστοσύνη από τη μια των Τουρκοκυπρίων ότι δεν θα γίνεται κατάχρηση εξουσίας από πλευράς Ελληνοκυπρίων που αποτελούν την πλειοψηφία, από την άλλη των ανησυχιών της ελληνοκυπριακής πλευράς ότι με την άσκηση του δικαιώματος της θετικής ψήφου πιθανόν να έχουμε ένα δυσλειτουργικό κράτος", τονισε ο ΠτΔ.
Από πλευράς του ο κατοχικός ηγέτης, ο οποίος προσήλθε με την δική του Ατζέντα στη συνάντηση, δήλωσε μεν έτοιμος να συζητήσει το θέμα της χαλαρής ομοσπονδίας χωρίς όμως αυτό να επηρεάζει, όπως σημείωσε, την πολιτική ισότητα και την αποτελεσματική συμμετοχή των τ/κ: «Η ε/κ πλευρά επιθυμεί να περιορίσει τον αριθμό των δομών στις οποίες οι Τ/κ θα έχουν θετική ψήφο. Στο θέμα της αποτελεσματικής συμμετοχής σημείωσα πως δεν γίνεται να λαμβάνονται αποφάσεις στη βάση της απλής πλειοψηφίας, καθώς κάτι τέτοιο δεν συνιστά ομοσπονδία. Οι αποφάσεις πρέπει να είναι από κοινού».
Επέμεινε δε τόσο στο θέμα των χρονοδιαγραμμάτων όσο στην πάγια αξίωση του για επικέντρωση της όποιας νέας διαδικασίας στο αποτέλεσμα: "Εμείς ως τ/κ πλευρά τονίσαμε ότι δεν μπορούμε να μετέχουμε σε ατέρμονες διαδικασίες όπως στο παρελθόν. Παρόλο που δεν θέσαμε θέμα χρονοδιαγραμμάτων, επισημάναμε την ανάγκη για θέσπιση ενός χρονικού ορίου".
Ο Ακιντζί ήγειρε και το θέμα του φυσικού αερίου, και μάλιστα με τελεσιγραφικό, όπως ο ίδιος τουλάχιστον δήλωσε τρόπο: «Είτε θα κατευθυνθούμε προς την προοπτική συνεργασίας, είτε δυστυχώς θα βρεθούμε αντιμέτωποι με κρίσεις.» Συνεπώς κατέληξε, επαναλαμβάνοντας τις πάγιες τουρκικές θέσεις, ότι θα γίνει στη περιοχή θα πρέπει να γίνει από κοινού με τους τουρκοκυπρίους και σε συνεργασία με τη Τουρκία.
Το παρασκήνιο
Αποκρυπτογραφόντας, την πρωινή συνάντηση θα πρέπει να πρώτα ληφθεί υπόψη, η χρονική συγκυρία και το πολιτικό περιβάλλον μέσα στο οποίο αποφασίστηκε και πραγματοποιήθηκε.
Ενώ η πρόσκληση από τον πρόεδρο Αναστασιάδη που είχε και την πρωτοβουλία έγινε από την Νέα Υόρκη, στις 28 περασμένου μηνός, ο κος Ακιντζί την αποδέχθηκε μέρες μετά, αφού αποκαλύφθηκε η συνάντηση στη Νέα Υόρκη του προέδρου Αναστασιάδη με τον Τσαβούσογλου, ο οποίος αντί να συναντήσει τον Ακιντζί προτίμησε να συναντήσει στη Νεα Υόρκη, τον Οζερσάι.
Υπό αυτήν την έννοια η συνάντηση και η απόφαση για άνοιγμα των δύο οδοφραγμάτων, ήταν το σωσίβιο που εδώ και μέρες αναζητούσε ο Ακιντζί, ο οποίος αντιλαμβάνεται πως έχει λόγο ύπαρξης στο πολιτικό σκηνικό των κατεχομένων, όσο υπάρχουν συνομιλίες. Υποστηρικτικά για το προφίλ του, αναμένεται να λειτουργήσει και το θέμα του ανοίγματος της Δερύνειας, καθώς όπως εκτιμάται τα οφέλη είναι σαφώς περισσότερα για τους τ/κ.
Δεδομένου δε, ότι μέχρι και το απόγευμα δεν υπήρξε ένδειξη για μετακίνηση του κατοχικού φυλακίου, η βεβαιότητα του προέδρου Αναστασιάδη ότι θα δούμε πράγματα μέχρι τις 12 Νοεμβρίου που θα ανοίξουν τα οδοφράγματα, παραπέμπει στην εξεύρεσης κάποιας κοινά αποδεχτής φόρμουλας. η οποία όπως πληροφορείται ο ΑΝΤ1, δεν αφορά στην κατεδάφιση του φυλακίου αλλά στην αλλαγή χρήσης του.
Σε ό,τι δε αφορά στη διασύνδεση της κινητής τηλεφωνίας, τις προοπτικές συμφωνίας θα διερευνήσουν ο διαπραγματευτής Ανδρέας Μαυρογιάννης με συνεργάτη του Μουσταφά Ακιντζί. Αν υπάρξει συμφωνία, αυτή θα ανακοινωθεί σε μία νέα συνάντηση Αναστασιάδη Ακιντζί, στις 12 Νοεμβρίου. Σε μια πανηγυρική προφανώς συνάντηση καθώς την ίδια μέρα θα έχουμε και το άνοιγμα των οδοφραγμάτων.
Οσον αφορά, την ουσία του κυπριακού, το κέρδος από αυτήν τη συνάντηση, πέραν από το αυτονόητο, το σπάσιμο του πάγου, είναι ότι δόθηκε η ευκαιρία και στους δύο να προετοιμαστούν ενόψει της επίσκεψης Λουτ, να ανταλλάξουν εκτιμήσεις για το τι θα φέρει μαζί της αυτή τη φορά η απεσταλμένη του ΓΓ και να δουν επίσης ποια θα πρέπει να είναι η δικής τους στάση, δεδομένου ότι και οι δύο δηλώνουν ότι θέλουν την επανέναρξη του διαλόγου.
Σε ό,τι τέλος αφορά στον προβληματισμό του προέδρου Αναστασιάδη για αποκέντρωση εξουσιών από το κεντρικό κράτος, διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι η πρώτη αντίδραση του μουσταφά Ακιντζί μπορεί να δώσει μαζί με την πρόταση του προέδου Αναστασιάδη για συζήτηση του άτυπου έγγραφου του ΓΓ μία διέξοδο για έναρξη ενός διαλόγου.
*Φωτογραφίες: Ανδρέας Μανώλη