Φως στην διαμάχη που έχει ανοίξει σε σχέση με το πλαίσιο Γκουτέρες, και πιο συγκεκριμένα για την καταγραφή του από τον κ. Εϊντε, στο άτυπο έγγραφο, που έκανε σημαία του ο Ακιντζί, ρίχνουν τα ηλεκτρονικά μηνύματα που αντάλλαξαν στο βράδυ της 30ης Ιουνίου, ο Διαπραγματευτής Αντρέας Μαυρογιάννης και ο Ειδικός Σύμβουλος του Γενικού Γραμματέα. Το βράδυ δηλαδή, που τα Ηνωμενα Εθνη απέστειλαν στις αντιπροσωπίες που βρίσκονταν στο Κραν Μοντανά το επίμαχο έγγραφο.
Συγκεκριμένα με βάση ντοκουμέντα που έχει στην κατοχή του ΑΝΤ1, κατόπιν οδηγιών του προέδρου Αναστασιάδη, ο Διαπραγματευτής Ανδρέας Μαυρογιάννης, διαβίβασε στον κ. Εϊντε ότι το άτυπο έγγραφο δεν ανταποκρίνεται στα όσα είπε ο ΓΓ των ΗΕ, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό από την Ε/Κ πλευρά και συνεπώς θα πρέπει να αποσυρθεί:
«Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης θέλει να σας μεταφέρω ότι η «καταγραφή» που μας στάλθηκε σε σχέση με τις παρατηρήσεις του Γ.Γ. στο δείπνο της Παρασκευής δεν αντανακλά τις δική μας κατανόηση για τις ιδέες, τις απόψεις και τις μη-δεσμευτικές εισηγήσεις του Γ.Γ, με στόχο τον καθορισμό του πλαισίου για τις μελλοντικές διαπραγματεύσεις των επόμενων ημερών. Συνεπώς δεν δεσμευόμαστε από την καταγραφή και δεν δίνουμε την συγκατάθεση μας σε αυτή τη ανάγνωση. Έχουμε σχόλια και παρατηρήσεις σε συγκεκριμένα σημεία του εγγράφου, τις οποίες θα εκτιμούσαμε αν ενσωματώνατε. Είμαστε έτοιμοι ανά πάσα στιγμή να σας τις παρουσιάσουμε και να τις συζητήσουμε μαζί σας. Διαφορετικά το έγγραφο (άτυπο) θα πρέπει να αποσυρθεί, επειδή από την μια δημιουργεί λανθασμένες εντυπώσεις και από την άλλη επηρεάζει την αξιοπιστία της καλή τη πίστει (bona fide) κατανόησης των μεταξύ μας συζητήσεων».
Στο μήνυμα του μάλιστα ο κος Μαυρογιάννης παραθέτει και συγκεκριμένα παραδείγματα σε μία σειρά ζητημάτων που έθεσε ο ΓΓ, αρχής γενομένης από την Ασφάλεια:
«Για παράδειγμα ο Γ.Γ. σηματοδότησε σαφώς και αργότερα ξεκαθάρισε χωρίς την όποια σκιά αμφιβολίας, ότι από την εφαρμογή σε ισχύ της συμφωνίας λύσης δεν μπορεί να υπάρχει συνθήκη εγγυήσεων, ή δικαίωμα επέμβασης και πως αυτό θα συνδυαστεί απλά με την εφαρμογή ενός ισχυρού μηχανισμού παρακολούθησης από την πρώτη μέρα της λύσης και πως οι εγγυήτριες δυνάμεις δεν μπορούν να επιτηρούν ή επιβλέπουν την εκπλήρωση των υποχρεώσεων τους».
Ο κος Μαυρογιάννης επισημαίνει παράλληλα τηλεγραφικά στον Νορβηγό διπλωμάτη 4 ακόμα σημεία στα οποία το άτυπο έγγραφο δεν αποτυπώνει σωστά τα όσα δήλωσε στο δείπνο ο κος Γκουτέρες:
-1ον, ότι ο Γενικός Γραμματέας πέραν της αναφοράς του, ότι κάτι θα πρέπει να γίνει στο ζήτημα της πολιτικής ισότητας, έχοντας υπόψη το αίτημα της τ/κ πλευράς για εκ περιτροπής προεδρία και θετική ψήφο σε κάποια ομοσπονδιακά σώματα, δεν έδειξε ιδιαίτερη προτίμηση ως προς τη αναζητούμενη λύση.
-2ον, πως σε σχέση με την αντιμετώπιση των τούρκων υπηκόων, η μόνη του προτροπή ήταν να εξεταστεί ένα δίκαιο καθεστώς για την μελλοντική είσοδο τους στο νησί, υπό καθεστώς που θα μπορούσε ενδεχομένως να εξελιχθεί σε καθεστώς διαμονής.
- 3ον, οτι στο εδαφικό οι ενδείξεις που έδωσε ο κος Γκουτέρες ήταν ξεκάθαρα υπέρ της ικανοποίησης των παραμέτρων του χάρτη που κατέθεσε η Ε/Κ πλευρά στη Γενεύη.
- Και 4ο σε ότι αφορά το περιουσιακό ζήτησε μεταξύ άλλων περισσότερη προστασία για τους εκτοπισμένους ιδιοκτήτες, του υπέρτατου νόμου για αυτοδίκαιη αποκατάσταση τους, στις περιοχές που υπόκεινται σε εδαφικές αναπροσαρμογές, καθώς επίσης και την απόδοση των σπιτιών τους στους πρόσφυγες που θελήσουν να ζήσουν στις περιοχές που δεν θα επιστραφούν.
Εξαιρετικό ενδιαφέρον ωστόσο παρουσιάζει η απάντηση του Ειδικού Συμβούλου του Γενικού Γραμματέα, αφενός επειδή παραδέχεται πως και η τ/κ πλευρά διαμαρτυρήθηκε για το συγκεκριμένο άτυπο έγγραφο, άρα υπήρξε ένα γενικότερο πρόβλημα με την καταγραφή του πλαισίου, άσχετα με το τι λέει σήμερα ο Ακιντζί, αλλά κυρίως γιατί από μόνος του, ο κος Εϊντε, ρίχνει την ιδέα για μια απευθείας επαφή με τον ΓΓ προς διασαφήνιση του πλαισίου του:
«Ετοιμάσαμε το έγγραφο από τις δικές μας λεπτομερείς σημειώσεις από τη συνάντηση με τον ΓΓ των Η.Ε., αλλά ευχαρίστως να καθίσουμε κάτω και να το διευκρινίσουμε. Σε κάθε περίπτωση, είναι αυτά που πραγματικά είπε (ο Γ.Γ.) στο δείπνο που έχουν σημασία. Και η Τ/Κ πλευρά έχει κάποιες ανάλογες παρατηρήσεις, έτσι σίγουρα θα πρέπει διασφαλίσουμε ότι έχουμε κοινή αντίληψη. Θα μιλήσω επίσης με τον ΓΓ τον ίδιο, αλλά θα το κάνω αυτό μόνο αφού συγκρίνουμε τις σημειώσεις μας».
Η συνέχεια δόθηκε την Δευτέρα 4 περασμένου Ιουλίου, όταν ο κος Ειντε ενημέρωσε προφορικώς τις αντιπροσωπίες, για τις διευκρινήσεις που προέκυψαν από την κατ ιδίαν συνομιλία του με τον Γενικό Γραμματέα, κάτι που στην ουσία, ανεξάρτητα του αν δόθηκε ή όχι γραπτώς, ακυρώνει την αρχική καταγραφή του πλαισίου, στο άτυπο έγγραφο της 30ης Ιουνίου. Γεγονός που προκαλεί εύλογα ερωτηματικά σε σχέση με την ενέργεια του Νορβηγού διπλωμάτη να το ενσωματώσει στην έκθεση Σεπτεμβρίου του ΓΓ για το Κυπριακό.
Ένα ζήτημα που η Λευκωσία ευελπιστεί ότι θα ξεκαθαρίσει με την κάθοδο του απεσταλμένου του Αντόνιο Γκουτέρες, εάν και εφόσον βεβαίως η ʼγκυρα δεήσει και αυτή να ανάψει το πράσινο φώς για τον διορισμό του.
