Ο διοικητής της 33ής Μοίρας Καταδρομών γεννήθηκε στο Σιδηρόκαστρο το 1934. Στα 14 του χρόνια, μαθητής τότε του 3ου αρρένων πέρασε το κατώφλι του Ηρακλή. Έγινε αθλητής στίβου στο σωματείο που λάτρευε και διακρινόταν στα αγωνίσματα των 100 & 200 μέτρων, στη σκυταλοδρομία και στο μήκος. Ο Ηρακλής δεν ξέχασε ποτέ το σπλάχνο του και το κλειστό γήπεδό της ομάδας στο βόλεϊ φέρει τιμητικά το όνομα του ¨Κατσάνειο¨. Η μικρή αδερφή του κ .Ειρήνη, θυμάται . "Ήταν δεμένος με τον Ηρακλή. Και μικρή πήγαινα και εγώ με τον πατέρα μου και παρακολουθούσα τους αγώνες. Έτσι και εγώ έγινα Ηρακλής. Τραβάει η φλέβα», λέει και χαμογελά.
Θυμάται ο Καντάκης: Αχώριστός φίλος με τον Ηρώα και συναθλητής
Στα 14 του χρόνια, το 1948, πηγαίνει στον Ηρακλή, αθλητής του στίβου. Το 1952 μπαίνει στη Σχολή Ευελπίδων και το 1956 κατατάσσεται στο Σώμα Καταδρομών. Ο Γιώργος Καντάκης, με χρόνια προσφοράς ως παράγοντας στον Ηρακλή -και μεταξύ άλλων και πρόεδρος στον Γ.Σ. στις αρχές της δεκαετίας του ’80- είναι παιδικός του φίλος. Συναθλητές, μαζί στον Ηρακλή. “Γρανίτης στις αρχές του”, λέει για αυτόν.
Το 1973 ο Κατσάνης αναχωρεί για την Κύπρο. Ο κ.Καντάκης λέει στη μαρτυρία του. “Τον συνόδευσα μέχρι τη σκάλα του αεροπλάνου. Την ώρα που αποχαιρετιζόμασταν μου είπε... “άντε να σε φιλήσω γιατί μπορεί να μη ξανασυναντηθούμε. Μπορεί να μη με ξαναδείς πια”. Ο άνθρωπος αυτός λες και είχε μια προαίσθηση πως δεν θα ξαναγύριζε”.
Ο Γιώργος Καντάκης θυμάται: “Γνώρισα τον Γιώργο όταν ήρθε στη Θεσσαλονίκη, στο 3ο Γυμνάσιο Αρρένων. Από τότε, επειδή ταιριάζαμε, πολύ γρήγορα συνδεθήκαμε. Καθόμασταν στο ίδιο θρανίο. Ήταν από όλους αγαπητός. Ήταν κάτι το ξεχωριστό”. Και στον Ηρακλή ήταν μαζί. “Ήταν πολύ καλός και γρήγορος στη σκυταλοδρομία. Αφοσιωνόταν σε αυτό που έκανε και το επιτύγχανε
Το ηρωικό τέλος του διοικητή της 33ης Μοίρας καταδρομών
Ένα χρόνο θητείας στην Κύπρο συμπλήρωνε, ο ηρωικός διοικητής της μοίρας, όταν αγέρωχος οδηγούσε στην πρώτη γραμμή τους στρατιώτες τους. Είχε προηγηθεί την νύκτα της 20ης Ιουλίου η επιτυχής επιχείρηση κατάληψης υψώματός του Αγίου Ιλαρίωνα. Η προκαθορισμένη άφιξη μονάδας πεζικού για να αντικαταστήσει την μοίρα καταδρομών δεν εμφανίστηκε ποτέ. Έτσι οι καταδρομείς του Κατσάνη ξέμειναν στον Πενταδάκτυλο με λιγοστά πυρομαχικά, χωρίς βαρύ οπλισμό για άμυνα (λόγω της επιθετικής φύσης των καταδρομών, ο οπλισμός τους είναι ¨ελαφρύς¨) και ευάλωτη στο φώς της μέρας από αεροπορία και ναυτικό
Ας δούμε όμως επακριβώς την εξιστόρηση του ηρωικού θανάτου του Γιώργου Κατσάνη όπως την μεταφέρουν οι στρατιώτες του που ήταν παρόν« Κυριακή, 21 Ιουλίου 1974. Ώρα 9η πρωινή. Στη δεξιά πτέρυγα της 33 Μοίρας Καταδρομών, ο Διοικητής μας Τχης Γεώργιος Κατσάνης, προσπαθεί να εξουδετερώσει την τουρκική αντίσταση βοηθούμενος από τέσσερις καταδρομείς. Κάλυψη και στους πέντε παρείχαμε εγώ με δεύτερο καταδρομέα, που βρισκόμασταν κρυμμένοι πίσω από ένα μεγάλο βράχο, σε απόσταση πενήντα περίπου μέτρων. Άλλες ομάδες μας κάλυπταν πιο πίσω, χωρίς όμως οπτική επαφή με το σημείο, προφανώς λόγω της ιδιομορφίας του εδάφους στη συγκεκριμένη περιοχή του Αγίου Ιλαρίωνα.
Σ’ αυτό ακριβώς το σημείο ο Διοικητής σηκώνεται και προσπαθεί να λάβει προωθημένη θέση μάχης. Και ενώ όλοι στοχεύαμε μπροστά προς το μέρος της τούρκικης αντίστασης, σφαίρα ελεύθερου σκοπευτή, προερχόμενη από την άλλη πλευρά του βράχου, κτυπάει το Διοικητή από αριστερά. Το σημείο απ’ όπου προήλθε η σφαίρα ήταν αδύνατο να ελεγχθεί για δυο λόγους: πρώτον, βρισκόμασταν πίσω από το μεγάλο βράχο και ήταν ορατό μόνο από την αντίθετη κατεύθυνση. Δεύτερον, η ενέργεια των Τούρκων, να διεισδύσουν στις θέσεις μας με αυτό τον τρόπο κατά την ώρα της μάχης, ήταν ύπουλη, επικίνδυνη και άκρως ριψοκίνδυνη.
Τη στιγμή που ο Διοικητής μας έπεφτε στο έδαφος, συνεχείς ριπές αυτομάτων όπλων γάζωναν κυριολεκτικά το σημείο εκείνο για αρκετά λεπτά. Προσπάθειές μας να στρέψουμε τα πυρά μας προς τα αριστερά, έφεραν το αντίθετο αποτέλεσμα. Οι Τούρκοι μας καθήλωσαν με καταιγισμό πυρών, ο δε βράχος έγινε διάτρητος από τις εκατοντάδες σφαίρες που δέχθηκε.
Επανειλημμένες και απεγνωσμένες προσπάθειες δυο καταδρομέων από την ομάδα των τεσσάρων να προστρέξουν και να βοηθήσουν το Διοικητή μας απέβησαν άκαρπες, με αποτέλεσμα να κινδυνεύσουν άμεσα. Ένας απ’ αυτούς, στην τελευταία προσπάθειά τους, τραυματίζεται και αποχωρεί. Για δεκαπέντε λεπτά, όλοι αμήχανοι, προσπαθούσαμε απεγνωσμένα ν’ αποφύγουμε το θάνατο από την τουρκική υπεροχή των πυρών. Καταφέραμε μετά δυσκολίας να συνεννοηθούμε, ώσπου τελικά εγκαταλείψαμε το φονικό σημείο καταβεβλημένοι και άφωνοι.
Στη σύντομη διαδρομή μας προς τα πίσω τραυματίστηκε και δεύτερος καταδρομέας. Με μεγάλη δυσκολία τον μεταφέραμε μαζί μας, ενώ ο τρίτος χάθηκε για πάντα από τα μάτια μας, κατευθυνόμενος βορείως, προς την απόκρημνη και άκρως επικίνδυνη πλευρά της Κερύνειας.
Φτάσαμε σε ασφαλέστερο σημείο, 200 μέτρα πιο πίσω. Με τη βοήθεια συντρόφων μας, οι δύο τραυματίες προωθήθηκαν για περίθαλψη. Οι τρεις που απομείναμε, είχαμε υποστεί νευρικό κλονισμό. Δεχθήκαμε την βοήθεια των υπολοίπων, αλλά για αρκετή ώρα δεν μπορούσαμε να συνέλθουμε και να μιλήσουμε.
Η μάχη κράτησε για άλλες δυο ώρες. Απλώς αμυνόμασταν με στόχο τη σωτηρία μας από τα συνεχή και καταιγιστικά πυρά του αντιπάλου. Δεν μπορέσαμε να προχωρήσουμε προς το σημείο όπου βρισκόταν το νεκρό σώμα του Διοικητή μας. Έτσι, ακολουθήσαμε κι εμείς τα τμήματα που άρχισαν εντωμεταξύ να οπισθοχωρούν.
Όσο περνούσε ο χρόνος κι απομακρυνόμασταν, αρχίζαμε να συνειδητοποιούμε τι ακριβώς είχε συμβεί. Ο γενναίος πολεμιστής που μας καθοδηγούσε όλο το βράδυ, ο άξιος Διοικητής, δεν ήταν μαζί μας πια. Ο αείμνηστος Γεώργιος Κατσάνης πέρασε την πύλη των αθανάτων. Πίστεψε στην ελευθερία της Κύπρου κι έχυσε το αίμα του.»
Στην Κύπρο ο Κατσάνης κατατάχτηκε στους σπουδαιότερους ήρωες στην ιστορία του Ελληνισμού. Τον παρομοίωσαν δικαίως με τον Γρηγόρη Αυξευντίου. Στο κενοτάφιο του που βρίσκεται στον τύμβο της Μακεδονίτισσας, αναγράφεται “Δεν κυνηγούσες τον θάνατο αλλά τον διάλεγες”. Τον διάλεξε από πολύ μικρός ο Ήρωας, όπως μας αναφέρει η αδερφή του Γιώργου Κατσάνη. “Οι γονείς μας ήταν πρόσφυγες από την Ανατολική Θράκη. Τα βράδια του χειμώνα, η μητέρα μας, μας έλεγε ιστορίες το τι τράβηξαν καθώς έρχονταν πρόσφυγες. Κι έλεγε ο Γιώργος που τότε ήταν μαθητής Δημοτικού: «Αχ, βρε μαμά, δεν θέλω τίποτε να κάνω παρά δυο κουβέντες να γράψει η ιστορία για μένα, να πολεμήσω τους Τούρκους». Και η ιστορία για τον Γιώργο έγραψε πολύ περισσότερα…
Τιμές στον Ήρωα
Ο Γιώργος Κατσάνης τιμήθηκε όπως του άξιζε. Η οικογένεια του Ηρακλή ονόμασε το κλειστό της Γήπεδο σε ¨Κατσάνειο¨ ώστε να μείνει άσβεστη η μνήμη του στο σωματείο και να καθοδήγα με την αύρα της μορφής του, τους νέους του Ηρακλή. Στην πόλη του, το Σιδηρόκαστρό υπάρχει η προτομή του στην κεντρική πλατεία που αναγράφει « Επετέλεσες στο αποκορύφωμα λεβέντη αετέ μας Γιώργο το καθήκον και τον όρκο σου στην πολυπόθητη πατρίδα και είν’ απροσμέτρητα περήφανη η ιδιαιτέρα σου πατρίδα. Πολέμησες σαν Έλληνας, σαν ήρωας μεγάλος και έγινες ΣΥΜΒΟΛΟ που αιώνια θα μείνει και κάθε θνητός εδώ το γόνυ του θα κλείνει”. Στην Κύπρο το όνομα κοσμεί την πύλη της ηρωικής του μοίρας, όπου οι απόγονοι του, νέοι καταδρομείς σφυρηλατούνται με τα σπουδαιότερα ιδανικά και αξίες του έθνους έχοντας ως φάρο ότι το ιδανικότερο σύμβολο λεβεντιάς, ήθους και αρετής". Ακόμη πριν δύο χρόνια εγκαινιάστηκε στο χωρίο Μαρί ο ανδριάντας του ήρωα με πρωτοβουλία του Π.Σ.Ε.Κ (Παγκύπριος Σύνδεσμος Εφέδρων Καταδρομέων)
Θα ήταν ιδανικότερο κλείσουμε το αφιέρωμα μας με την υπόσχεση που δίνουν οι στρατιώτες του, που ήταν παρόν στον ηρωικό του θάνατο «Σου χρωστάμε την Κερύνεια ελεύθερη. Το σπουδαιότερο, οφείλουμε την ταφή σου. Συγχώρησέ μας για την εγκατάλειψη του άψυχου κορμιού σου. Σ’ αφήσαμε ψηλά στον Πενταδάκτυλο, ανάμεσα στις άγριες κορφές του Αγίου Ιλαρίωνα, στα χέρια των Τούρκων. Πίστεψέ μας, πραγματικά προσπαθήσαμε, μα δεν τα καταφέραμε.»
Φάνηκες κατά πολύ ανώτερός μας. Ελπίζουμε η ψυχή σου να μας συγχωρέσει.
Αιωνία ας είναι η μνήμη σου
https://www.youtube.com/watch?v=_cKs8cyBx6A
