Για διαγραφή και παραποίηση των Ελληνικών θέσεων και πρόταξη αυτών της Άγκυρας και του Λονδίνου, κατηγορεί τον Έσπεν Μπάρθ Έιντε, ο Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας Νίκος Κοτζιάς, στο 10σελιδο έγγραφο με το οποίο η Αθήνα αφού κωδικοποιεί τις ελληνικές θέσεις, καταθέτει τις ενστάσεις της στο περιεχόμενο και την μορφή του κατά τα άλλα κοινού εγγράφου για την Ασφάλεια που ετοίμασε ο Νορβηγός Διπλωμάτης.
Αυτή σύμφωνα με διπλωματικές πηγές είναι και η πρώτη και θεμελιακή ένσταση της Αθήνας. Ότι δηλαδή το Έγγραφο Έιντε, μόνο κοινό δεν είναι.
Στα επιμέρους σημειώνεται στο ίδιο έντονο ύφος ότι στο Έγγραφο:
1ον. ΔΕΝ υπάρχει αναφορά σε κατάργηση των Εγγυήσεων και του επεμβατικού δικαιώματος της Τουρκίας
2ον. ΔΕΝ υπάρχει αναφορά σε πλήρη και με χρονοδιάγραμμα αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων
3ον ΠΡΟΒΑΛΛΕΙ την ιδέα για Συνθήκη Εφαρμογής της Λύσης, με συμβαλλόμενο μέρος την κατοχική Τουρκία.
Αντίθετα, όπως διαπιστώνουν Αθήνα και Λευκωσία, ο κος Έιντε προτείνει πλαγίως, μέσω αναφορών του, τη υπογραφή μίας νέας Συνθήκης Εφαρμογής της Συμφωνίας, με συμβαλλόμενα μέρη τις σημερινές Εγγυήτριες Δυνάμεις.
Ουσιαστικά δηλαδή προτείνει όπως ανατεθεί στην Τουρκία, ο έλεγχος του εαυτού της, σε σχέση με την αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων και την επιστροφή των όποιων εδαφών.
Υπενθυμίζεται πως τόσο στη Γενεύη, όσο και ακολούθως στην σύνοδο των τεχνοκρατών στο Μον Πελεράν, η Αθήνα υπόβαλε πρόταση για την διαμόρφωση ενός Μηχανισμού επίβλεψης και υλοποίησης της λύσης, που θα αντικαθιστούσε τις Εγγυήσεις.
Σύμφωνα με την πρόταση, κράτη με ισχυρή επιρροή και κύρος θα συγκροτούσαν μια Διεθνή Επιτροπή η οποία, σε συνεργασία με παρατηρητές του ΟΑΣΕ θα υπέβαλλε ανά 6μηνο έκθεση στο ΣΑ του ΟΗΕ για την πορεία εφαρμογής της Ειρηνευτικής Συμφωνίας και ειδικότερα για την ροή αποχώρησης των κατοχικών στρατευμάτων. Πρόταση η οποία απαλείφθηκε από το έγγραφο.
Το άλλο σοβαρό ολίσθημα του κυρίου Έιντε, όπως υποδεικνύουν κύκλοι του Ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών, είναι αλλοίωση της πρότασης της Αθήνας για συνομολόγηση ενός Συμφώνου Φίλιας μεταξύ Ελλάδας - Τουρκίας και Κύπρου.
Ο Νορβηγός διπλωμάτης έδωσε στρατιωτικό χαρακτήρα στο εν λόγω σύμφωνο, προκειμένου όπως εκτιμάται, να ανοίξει παράθυρο για παραμονή τουρκικών στρατιωτικών δυνάμεων στο νησί και μετά τη λύση.
Η απαντητική επιστολή Κοτζιά, η οποία κατά την Λευκωσία, ήταν προϊόν της συνάντησης του Έλληνα Πρωθυπουργού με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη την Πέμπτη το πρωί στις Βρυξέλλες, κοινοποιήθηκε στο γραφείο του Γ.Γ. Αντόνιο Γκουτιέρες, στην Κομισιόν και στον κ. Τιττεμανς και την κ. Μογκερίνι που θα εμπλακούν στην Διάσκεψη, στα πέντε Μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφάλειας, καθώς και στο Βερολίνο.
Κυβερνητική πηγή στη Λευκωσία επέμεινε μάλιστα, πως το ύφος της επιστολής Κοτζιά δεν είναι πιο αυστηρό από αυτό του Προέδρου Αναστασιάδη, στην δική του επιστολή με τις παρατηρήσεις της ε/κ πλευράς.
Και στις δύο κυβερνήσεις ωστόσο κοινή είναι η εντύπωση πως πίσω από έγγραφο Έιντε βρίσκεται το Φόρεϊν Όφις. Εκεί διαμορφώθηκε τόσο η κεντρική ιδέα για την Συνθήκη Εφαρμογής, όσο και οι υπόλοιπες παγίδες διαδικαστικές και μη του Εγγράφου, που απλώς δόθηκε στον Έιντε για τις τελικές πινελιές.
Η στάση του Φόρεϊν Όφις προκαλεί δυσφορία στην Αθήνα, η οποία θα πρέπει να σημειωθεί, έχει προειδοποιήσει σε ανύποπτο χρόνο το Λονδίνο ότι από την συμπεριφορά του στο Κυπριακό θα εξαρτηθεί και η στάση της Ελλάδας στις κρίσιμες διαπραγματεύσεις για το BREXIT.
Από το περιβάλλον τέλος του Νίκου Κοτζιά επισημαίνεται πως ο Έλληνας ΥΠΕΞ δεν πρόκειται να φύγει από το Crans Montana εάν δεν αποχωρήσει προηγουμένως ο Τούρκος ομόλογος του. Δεν θα επιτρέψει δηλαδή να επαναληφθεί η ίδια προπαγάνδα που στήθηκε στην Διάσκεψη της Γενεύης.
Την ξεκάθαρη θέση της Ελλάδας στο Κυπριακό, επανέλαβε, χθες το βράδυ ο πρόεδρος Παυλόπουλος στο δείπνο προς τιμή του Βούλγαρου Ομολόγου του. Το Κυπριακό όπως σημείωσε αποτελεί διεθνές και, κυρίως, ευρωπαϊκό ζήτημα:
"Η Κυπριακή Δημοκρατία, ως πλήρες μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του σκληρού πυρήνα της, της Ευρωζώνης, δεν είναι νοητή με περιορισμένη κυριαρχία, την οποία θα προκαλούσαν στρατεύματα κατοχής και αναχρονιστικές εγγυήσεις τρίτων. Τούτο είναι αντίθετο προς κάθε έννοια Διεθνούς και Ευρωπαϊκού Δικαίου".
