Ικανοποιημένη δηλώνει η Λευκωσία για τα συμφωνηθέντα στο χθεσινοβραδινό δείπνο, τα οποία ωστόσο σύμφωνα με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο δεν προσφέρονται ούτε για πανηγυρισμούς αλλά ούτε και για μεμψιμοιρίες.
Στα θετικά, τα οποία κατά την Λευκωσία υπερτερούν, πιστώνεται η ανάδειξη, όχι μόνο της σημασίας του κεφαλαίου της Ασφάλειας, ότι δηλαδή η λύση του θα αποτελέσει καταλύτη και για περαιτέρω πρόοδο, αλλά κυρίως το αντίστροφο. Ότι δηλαδή χωρίς πρόοδο στην ασφάλεια δεν θα υπάρξει πρόοδος στα άλλα κεφάλαια.
Όλα αυτά ωστόσο είναι θέμα ερμηνείας, όπως βεβαίως και τα όσα ήδη λέγονται και γράφονται για το κοινό έγγραφο που ανέλαβε να ετοιμάσει ο κος Έιντε, για την συζήτηση της Ασφάλειας και των Εγγυήσεων. Κατά πόσο δηλαδή πρόκειται για το έγγραφο που ζητούσε η Αθήνα, στο πλαίσιο της πρότασης της όπως υπάρξει μία προδιαβούλευση, σε διμερές επίπεδο, μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας στο εν λόγω κεφάλαιο.
Μπορεί να δίνεται η εντύπωση ότι παίζουμε με τις λέξεις, αλλά αυτό στην ουσία έγινε χθες τα ξημερώματα στην έδρα των Η.Ε. Όπως πληροφορούμαστε έγινε σκληρή μάχη για την διατύπωση της συγκεκριμένης παραγράφου, καθώς ο κος Ακιντζί ήθελε αντί του όρου "κοινό έγγραφο" να γίνεται αναφορά σε "ενοποιημένο έγγραφο" (consolidated document).
Ένα κείμενο δηλαδή στο οποίο να καταγράφονται απλώς όλες οι απόψεις και συνεπώς δεν θα ήταν προϊόν διαπραγμάτευσης αλλά μίας απλής διαβούλευσης.
Αυτό σε συνδυασμό με την αναφορά στην ανάγκη επανασύγκλησης της Διάσκεψης της Γενεύης (και όχι απλά σε επανασύγληση της Διάσκεψης) διασφαλίζει όπως εκτιμάται αυτό που διακαώς ζητούσαν Αθήνα και Λευκωσία. Την ανάγκη για επαρκή προετοιμασία της Διάσκεψης για μία ουσιαστική συζήτηση του κεφαλαίου της Ασφάλειας και των Εγγυήσεων.
Όλα ωστόσο θα κριθούν στην πορεία, καθώς με βάση τα όσα ανακοινώθηκαν την σύνταξη του Εγγράφου ανέλαβε, ο όχι και τόσο αμερόληπτος Έσπεν Μπάρθ Έιντε. Κάτι που προβληματίζει τη Λευκωσία, η οποία δεν θα ήθελε να είναι αυτή που δεν θα μπορεί να αποδεχθεί τα όσα θα καταγράψει ο Νορβηγός διπλωμάτης.
Ασπίδα προστασίας, παραμένει βεβαίως η στάση που τηρεί στο θέμα η Αθήνα και ειδικότερα ο Υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς.
Στο σημείο αυτό να αναφέρουμε ότι ο κος Έιντε, αν όχι τη Τρίτη όπως αρχικά ανακοινώθηκε, εντός των επόμενων ημερών θα μεταβεί στην ελληνική πρωτεύουσα για διαβουλεύσεις.
Προβληματισμό προκαλούν και οι αναφορές σε παράλληλη και διασταυρούμενη διαπραγμάτευση, καθώς όπως ήδη δηλώνεται στα κατεχόμενα, παραπέμπουν στην αξίωση Ακιντζί για πακετοποίηση όλων των κεφαλαίων με στόχο το τελικό πάρε - δώσε.
Όπως και το γεγονός ότι πουθενά στη δήλωση του ΓΓ δεν τίθεται ρητά ως προϋπόθεση, για συζήτηση της εσωτερικής πτυχής, η επίτευξη προόδου έστω στο κεφάλαιο της Ασφάλειας και των Εγγυήσεων.
Τώρα σε σχέση με το το κλίμα της συνάντησης, μπορεί να περιγράφεται ως καλό σε γενικές γραμμές, δεν έλειψαν όμως οι εντάσεις και κάποιες αντεγκλήσεις.
Αφορμή η ενέργεια του κατοχικού ηγέτη να αρχίσει το παιγνίδι της επίρριψης ευθυνών πριν από τη συνάντηση, προσερχόμενος στο δείπνο. Κάτι που ανάγκασε τον Πρόεδρο Αναστασιάδη να υποδείξει και ενώπιον του ΓΓ στον κ. Ακιντζί να είναι πιο προσεκτικός στις δηλώσεις του.
Στα πρώτα στάδια του Δείπνου, ωστόσο, στο πλαίσιο της ανάπτυξης των θέσεων της Λευκωσίας ο Πρόεδρος Αναστασιάδης αναφέρθηκε αναλυτικά τόσο στην στρεψοδικία της τουρκικής πλευράς όσο και στο γεγονός ότι είναι αυτή που δεν επέτρεψε μέχρι στιγμής την διασταυρούμενη διαπραγμάτευση, με την εμμονή της να μην συζητά στην Κύπρο το Εδαφικό, και να κρατά κλειστά τα χαρτιά της στην Ασφάλεια και τις Εγγυήσεις.
Από πλευράς του ο Ακιντζί κατηγόρησε τον Πρόεδρο Αναστασιάδη ότι θέτει προϋποθέσεις για την Γενεύη αφήνοντας εκ νέου αιχμές εναντίον του ότι λειτουργεί με γνώμονα τις Προεδρικές Εκλογές.
Περιορισμένες και διαδικαστικού χαρακτήρα, όπως πληροφορούμαστε, ήταν οι παρεμβάσεις του κ. Έιντε, κυρίως λόγω ηγετικής παρουσίας του Γενικού Γραμματέα Αντόνιο Γκουντέρες.
Στη Λευκωσία υπήρξε έντονη κριτική από τα κόμματα του ενδιάμεσου χώρου. Το ίδιο έντονη ήταν και η αντίδραση της Κυβέρνησης.
Μιλώντας πριν από λίγο με τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο Νίκο Χριστοδουλίδη, ο οποίος βρίσκεται ήδη στην Ουάσιγκτον μαζί με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, αφού μας είπε ότι ήταν περίπου αναμενόμενες οι επικρίσεις από τον συγκεκριμένο χώρο τις απέδωσε σε προεκλογικές σκοπιμότητες ενόψει των Προεδρικών Εκλογών.
Να υπενθυμίσουμε ότι την Πέμπτη ο Πρόεδρος Αναστασιάδης θα συναντηθεί στο Λευκό Οίκο με τον Αμερικανό Αντιπρόεδρο Μάικ Πένς.
Ο Έιντε ανέλαβε να ετοιμάσει κοινό έγγραφο
Στην ανάγκη για επιστροφή στη Γενεύη και μάλιστα ει δυνατόν εντός Ιουνίου, για συζήτηση τόσο του κεφαλαίου της Ασφάλειας και των Εγγυήσεων, αλλά και όλων των υπόλοιπων κεφαλαίων της εσωτερική πτυχής του Κυπριακού, σε μία παράλληλη διαδικασία, συμφώνησαν τα ξημερώματα Πρόεδρος Αναστασιάδης και Μουσταφά Ακιντζί, μετά την καταλυτική, όπως αποδείχθηκε παρέμβαση του Γενικού Γραμματέα των Η.Ε. Αντόνιο Γκουντέρες.
Την απόφαση ανακοίνωσε, μετά την ολοκλήρωση του μαραθώνιου τριμερούς δείπνου, ο ίδιος ο Γενικός Γραμματέας, συγκεράζοντας στο μέτρο του δυνατού, τις θέσεις και τις επιδιώξεις των δύο πλευρών.
Υπογραμμίζοντας από τη μία για πρώτη φορά τόσο ξεκάθαρα, τη σημασία του κεφαλαίου της Ασφάλειας και των Εγγυήσεων και υιοθετώντας από τη άλλη τη λογικών των παράλληλων τραπεζιών:
"Οι ηγέτες και ο Γενικός Γραμματέας συμφώνησαν για την ανάγκη επανασύγκλησης της διάσκεψης για την Κύπρο τον Ιούνιο σύμφωνα με τη δήλωση της διάσκεψης στις 12 Ιανουαρίου. Όλοι συμφώνησαν πως το κεφάλαιο της ασφάλειας και των εγγυήσεων είναι ζωτικής σημασίας στις δύο κοινότητες. Η πρόοδος σε αυτό το κεφάλαιο αποτελεί ουσιώδες στοιχείο για την επίτευξη μιας συνολικής συμφωνίας και στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο κοινοτήτων σε σχέση με τη μελλοντική τους ασφάλεια".
Σημείο κλειδί εδώ, για το οποίο θα χυθεί πολύ μελάνι τις επόμενες μέρες, είναι η αναφορά του κ. Γκουντέρες στην ετοιμασία ενός κοινού εγγράφου προς καθοδήγηση των συζητήσεων για την Ασφάλεια και τις Εγγυήσεις.
Κατά πόσο δηλαδή, θα αφορά και την ουσία των θέσεων των δύο πλευρών και αν η σύνταξη του θα συνιστά προαπαιτούμενο για τη επιστροφή στη Γενεύη.
Σύμφωνα με τον κ. Γκουντέρες, "ο Ειδικός Σύμβουλος του Γενικού Γραμματέα κ. Έσπεν Μπαρθ Έιντε θα εμπλακεί με όλους τους συμμετέχοντες στην προετοιμασία ενός κοινού εγγράφου που θα καθοδηγεί τις συζητήσεις για την ασφάλεια και της εγγυήσεις στη βάση της έκβασης των συναντήσεων της διάσκεψης για την Κύπρο στη Γενεύη και στο Μοντ Πελεράν".
Για τη Λευκωσία, όπως δήλωσε στον ΑΝΤ1 από την Ουάσιγκτον ο Κυβερνητικός εκπρόσωπος Νίκος Χριστοδουλίδης, το έγγραφο αυτό θα πρέπει να πιστοποιεί πως οι δύο πλευρές βρίσκονται τουλάχιστον σε αχτίνα διαπραγμάτευσης:
"Ενδεικτική της προσέγγισης των ίσων αποστάσεων η επόμενη παράγραφος, στην οποία ο κος Γκουντέρες, κατόρθωσε να ικανοποιήσει τόσο την απαίτηση της τουρκικής πλευράς για 'παράλληλα τραπέζια στη Γενεύη' όσο και την ιεράρχηση του Προέδρου Αναστασιάδη για τα εναπομείναντα ζητήματα.
Σύμφωνα με τον κ. Γκουντέρες, "οι ηγέτες συμφώνησαν να συνεχίσουν παράλληλα τις διακοινοτικές διαπραγματεύσεις στη Γενεύη για όλα τα άλλα εκκρεμούντα θέματα, αρχής γενομένης από το Εδαφικό, το περιουσιακό, τη διακυβέρνηση και την κατανομή εξουσιών. Οι ηγέτες και ο Γενικός Γραμματέας συμφώνησαν ότι όλα τα θέματα θα τύχουν αλληλένδετης διαπραγμάτευσης και ότι τίποτε δεν θα συμφωνηθεί αν δεν συμφωνηθούν όλα".
Ο Γενικός Γραμματέας ανακοίνωσε τέλος την πρόθεση του να απευθυνθεί και στα υπόλοιπα εμπλεκόμενα στη διάσκεψη μέρη.
Στις Εγγυήτριες δυνάμεις, Ελλάδα, Τουρκία και Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και στην Ευρωπαϊκή Ένωση η οποία όπως μετέχει όπως διευκρίνισε ως παρατηρητής.
