Στη σκιά των τουρκικών προκλήσεων, που αγγίζουν πλέον και την Κυπριακή ΑΟΖ, αναχώρησε το απόγευμα για τη Νέα Υόρκη ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης. Οι παράνομες τουρκικές Navtex που ακολούθησαν την ολοκλήρωση του τρίτου αδειοδότησης, θεωρούνται και δικαίως από διπλωματικούς κύκλους, ως η αρχή ενός νέου κύκλου εντάσεων, όχι μόνο ενόψει του δημοψηφίσματος στην Τουρκία και των επικείμενων γεωτρήσεων στα ενεργειακά οικόπεδα της Δημοκρατίας, αλλά και των ζυμώσεων που εδώ και μήνες λαμβάνουν χώρα στην Άγκυρα, σε σχέση με αυτό που τούρκοι επίσημοι πλασάρουν, όλο και πιο συχνά πλέον ως “plan b”.
Σχέδιο βήτα. Το πρόσκαιρο-τεχνητό αδιέξοδο στο κυπριακό, η ένταση στις Ευρωτουρκικές σχέσεις, αλλά και το κενό πολιτικής που παρουσιάζει η νέα αμερικανική διοίκηση, αξιολογείται από τουρκική διπλωματία ως ευκαιρία για δημιουργία και αξιοποίηση νέων δεδομένων. Ανεξάρτητα μάλιστα, όπως αναφέρεται, του αποτελέσματος του συνταγματικού δημοψηφίσματος.
Στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να ειδωθεί, όχι τόσο η μετάβαση του προέδρου Αναστασιάδη στη Νέα Υόρκη, καθώς ήταν προγραμματισμένη εδώ και βδομάδες, αλλά η επιλογή του να συναντηθεί τόσο με τον Γενικό Γραμματέα των Η.Ε., όσο και με τον Υπουργό Εξωτερικών της Βρετανίας, όπως από προχθες μετέδωσε ο ΑΝΤ1.
«Ο Πρόεδρος θα παρουσιάσει την κατάσταση πραγμάτων ως έχει μέχρι στιγμής, το γιατί δεν διεξάγονται συνομιλίες, αλλά και την ανάγκη όταν επαναρχίσει ο διάλογος να μην προβάλλονται θέσεις που ξεφεύγουν των αρχών και αξιών της ΕΕ, θέσεις που ξεφεύγουν του συμφωνημένου πλαισίου επίλυσης του Κυπριακού, έτσι ώστε να υπάρχει προοπτική να καταλήξουμε σε ένα θετικό αποτέλεσμα. Βρισκόμαστε σε μια ιδιαίτερη συγκυρία και θεωρούμε τις συναντήσεις του Προέδρου με τον ΓΓ και με τον Βρετανό Υπουργό Εξωτερικών ως ιδιαίτερα σημαντικές», εξήγησε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος.
Ο Κυβερνητικός εκπρόσωπος, ο οποίος μιλούσε μετά το μνημόσυνο του Πολύκαρπου Γιωργκάτζη, ανέδειξε και την σημασία της παρουσίας του προέδρου στο επενδυτικό φόρουμ που διοργανώνεται στη Νέα Υόρκη, αποκλειστικά για την Κύπρο με έμφαση στην Ενέργεια, και στις συναντήσεις που θα έχει στο περιθώριο με ενεργειακούς κολοσσούς, όπως η ΕΧΧΟΝ ΜΟΒΙL, όσο και τις πρώτες επαφές με την κυβέρνηση Τράμπ.
«Είναι σημαντικό ότι αναγνωρίζεται ο ρόλος της Κυπριακής Δημοκρατίας στην περιοχή, ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει ως πυλώνας σταθερότητας, και θα πρέπει να αξιοποιήσουμε αυτό το γεγονός και στις σχέσεις μας με τις ΗΠΑ», είπε.Σε σχέση με τις τουρκικές προκλήσεις και Navtex,η Λευκωσία θεωρεί αυτές επιβεβαιώνουν ακριβώς το ποίος ευθύνεται για το παρόν αδιέξοδο.
Σε κάθε περίπτωση πάντως, όπως σημειώνει και ο Υπουργός Εξωτερικών Ιωάννης Κασουλίδης, σε συνέντευξη του στην «Καθημερινή» το ερευνητικό πρόγραμμα της Δημοκρατίας θα προχωρήσει, ανεξαρτήτων των τουρκικών προκλήσεων. «Η ένταση στο Αιγαίο θα συνεχισθεί, αλλά χρειάζονται δύο για να γίνει καυγάς, αυτό αφορά και την ΑΟΖ μας. Δεν έχουμε επιλογή. Πρέπει να προχωρήσουμε ανεξαρτήτως των απειλών της Τουρκίας. Εναπόκειται στην Τουρκία να επιλέξει μέχρι ποιου σημείου θα φτάσει και αν θα διαβεί την κόκκινη γραμμή. Πιθανών να κάνει ότι έκανε και την προηγούμενη φορά. Να στείλει το Μπαρμπαρός να περιφέρεται στην περιοχή, χωρίς να ενοχλεί τις εταιρείες, αλλά δεν μπορούμε να σταματήσουμε το πρόγραμμα των εταιρειών. Εμείς θα χάσουμε την αξιοπιστία μας και αυτές το ενδιαφέρον τους», επισήμανε.
Παρέμβαση είχαμε και από τον Πρόεδρο του ΔΗΚΟ Νικόλα Παπαδόπουλο, ο οποίος καυτηρίασε την στάση του Ειδικού Συμβούλου του ΓΓ Έσπεν Μπεθ Έιντε. Είναι, τονισε, ο μόνος και μοναδικός άνθρωπος στην Ευρώπη, ο οποίος δεν θεωρεί προβληματική τη συμπεριφορά της Τουρκίας και πως επαναλαμβάνει την τουρκική προπαγάνδα. Ο κος Παπαδόπουλος ο σχολίαζε την θέση του Νορβηγού διπλωμάτη ότι το κλειδί για τη λύση δεν βρίσκεται στην Αγκυρα, αλλά στη Λευκωσία.
Συνάντηση Αναστασιάδη-Γκουτέρες. Στο τραπέζι το κυπριακό και η ατζέντα του Έϊντε
Πρόθεση του προέδρου Αναστασιάδη, είναι να δώσει την σωστή εικόνα στον ΓΓ Αντόνιο Γκουντέρες για τους λόγους που οδήγησαν στο αδιέξοδο, αλλά δεν θα περιοριστεί εκεί.
Δεδομένου ότι οι συνομιλίες, κάποια στιγμή θα επαναρχίσουν, προτεραιότητα του προέδρου της Δημοκρατίας είναι να αναδείξει ενώπιον του Γενικού Γραμματέα, την στρεψοδικία της τουρκικής πλευράς, και της Αγκυρας αλλά και του Ακιντζί. Τόσο την παράνομη και παράλογη απαίτηση τους στο θέμα των 4 βασικών ελευθεριών, που ανατρέπει μία σειρά από συγκλίσεις, όσο και η εμμονή τους στο θέμα της αποτελεσματική συμμετοχής των τ/κ σε όλους του ομοσπονδιακούς θεσμούς, η οποία ναρκοθετεί την λειτουργικότητα της όποιας λύσης.
Στην ουσία αυτό που θα υποδείξει ο πρόεδρος είναι ότι ακόμη και σήμερα να άρχισαν οι συνομιλίες δεν θα οδηγούσαν πουθενά, λόγω των τουρκικών θέσεων, και αυτό δεν διορθώνεται με την αναβάθμιση του ρόλου των Η.Ε., όπως διαρρέει τις τελευταίες ημέρες στο παρασκήνιο ο κος Ειντε. Ο νορβηγός διπλωμάτης, εκμεταλλευόμενος ακριβώς το αδιέξοδο, επιζητεί ρόλο διαμεσολαβητή προκειμένου να καταθέτει "άτυπες" όπως υποστηρίζει ιδέες και προτάσεις. Κάτι που η Λευκωσία απορρίπτει κατηγορηματικά.
Τουλάχιστον στο θέμα αυτό, όπως εκτιμάται, ο πρόεδρος δεν δυσκολευτεί ιδιαίτερα να πείσει τον Γενικό Γραμματέα, καθώς ο κος Γκουντέρες έχει σύμφωνα με διπλωματικούς κύκλους στην Ν.Υ, σχηματίσει την εντύπωση ότι ο Ειδικός του Σύμβουλος παρασύρεται από την υπεραισιοδοξία του. Κοινώς όπως μας ειπώθηκε "πετά στα σύννεφα".
Οι ίδιες πηγές εκτιμούν παράλληλα πως το μόνο χρονοδιάγραμμα που λειτουργεί και που προσπαθεί να προλάβει ο κος Ειντε, είναι οι εκλογές στην χώρα του, καθώς εάν τελικά αποφασίσει, όπως όλα δείχνουν, να διεκδικήσει την πρωθυπουργία, θα πρέπει να το αργότερο στα μέσα Ιουνίου να αποχωρήσει από τη θέση του ειδικού Συμβούλου του Γενικού Γραμματέα. Και συνεπώς, θα ήταν ότι το καλύτερο για το προφίλ του, αν μέχρι τότε μπορούσε, είτε να λύσει το κυπριακό, είτε να το σπρώξει στην φάση του τελικού πάρε δώσε.
Όσον αφορά τις μεθοδεύσεις της Κομισιόν για συμμετοχή και των Τ/κ στην ομάδα εργασίας για το εμπόριο, επισήμως υπήρξε καμία αντίδραση από την κυβέρνηση. Κυβερνητικές πηγές ωστόσο με τους οποίους μιλησε ο ΑΝΤ1, όχι μόνο επιβεβαίωσα την είδηση, αλλά υποστήριξαν ότι λαμβάνονται από πλευράς κυβέρνησης όλα τα αναγκαία μέτρα, ώστε να μην περάσει η εισήγηση της Κομισιόν.
Την απόφαση θα την πάρουν τα κράτη μέλη, και όπως λέχθηκε στον ΑΝΤ1, δεν αντιδρά μόνο η Λευκωσία αλλά και πολλές άλλες χώρες.
