Του Νίκου Ρογκάκου
Με άδεια χέρια επιστρέφει από το Eurogroup ο Υπουργός Οικονομικών, με δεδομένο ότι όχι μόνο δεν πήρε λιγότερα μέτρα, αλλά δεν κατάφερε καν να οριστεί ημερομηνία επιστροφής της Τρόικας στην Αθήνα.
Όμως αντίθετα αυτό που πήρε η Αθήνα ήταν οι δηλώσεις των κυρίων Ντάισελμπλουμ και Μοσχοβισί, ότι πρέπει να γίνουν επώδυνοι συμβιβασμοί για να κλείσει η αξιολόγηση, ακόμη και αν χρειαστεί να νομοθετηθούν εκ των προτέρων μέτρα.
Με αυτόν τον τρόπο θα ικανοποιηθεί όχι μόνο το σκληρό ΔΝΤ, αλλά και οι Ευρωπαίοι, οι οποίοι ορθά κοφτά ξεκαθάρισαν στην Ελλάδα ότι είναι μη διαπραγματεύσιμη η συμμετοχή του ΔΝΤ στο πρόγραμμα.
Το Eurogroup απλώς επισφράγισε τις ισοπεδωτικές απαιτήσεις των δανειστών για πρόσθετα μέτρα ύψους 4,5 δισ. ευρώ τα οποία θα πρέπει να νομοθετηθούν από τώρα για την περίοδο μετά το 2018.
Παράλληλα, συνεχίζεται η διελκυστίνδα μεταξύ Ευρωπαίων και Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για το ελληνικό χρέος, με τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε να επιτίθεται αφιονισμένος κατά της Ελλάδας και να την κατηγορεί ότι «δεν έχει κάνει ακόμα όσα έχει δεσμευτεί».
Παρά τις αλλεπάλληλες υποχωρήσεις της κυβέρνησης και τις «γονυκλισίες» του υπουργού Οικονομικών, Ευκλείδη Τσακαλώτου, ο οποίος κατέθεσε νέες προτάσεις προκειμένου να «ξεπαγώσει» η δεύτερη αξιολόγηση του 3ου Μνημονίου, η ημερομηνία επιστροφής των δανειστών στην Αθήνα παραμένει άγνωστη και ο χρόνος πιέζει, με αποτέλεσμα να ξυπνούν τα φαντάσματα του καλοκαιριού του 2015, όταν ναυάγησαν οι συζητήσεις με τους πιστωτές για την τελευταία αξιολόγηση του 2ου Μνημονίου.
Ωστόσο, τα μέτρα που καλείται να νομοθετήσει προκαταβολικά η ελληνική πλευρά, δεν είναι άλλα από:
- τη δραστική μείωση του αφορολογήτου ορίου,
- την περικοπή των κύριων συντάξεων μέσω κατάργησης της προσωπικής διαφοράς,
- η κατάργηση φοροαπαλλαγών και επιδομάτων.
Η ευθυγράμμιση και των τεσσάρων θεσμών στο θέμα των πρόσθετων μέτρων έχει αιφνιδιάσει την ελληνική πλευρά. Κυβερνητικές πηγές επαναλάμβαναν χθες το βράδυ ότι «αυτή η κυβέρνηση δεν πρόκειται να φέρει μέτρα προς ψήφιση για μετά το 2018. Αυτό είναι αδιαπραγμάτευτο και κάθε άλλο σενάριο που διακινείται τις τελευταίες ώρες δεν έχει απολύτως καμία σχέση με την πραγματικότητα».
Επιπλέον, αποχωρώντας από τη συνεδρίαση του Eurogroup, ο κ. Τσακαλώτος δήλωσε ότι η απαίτηση για a priori νομοθέτηση μέτρων «πηγαίνει πολύ πιο πέρα απ’ αυτό που χρειάζεται η δημοκρατική κουλτούρα και το ευρωπαϊκό πλαίσιο», ενώ είναι αδικαιολόγητη και με βάση την υπεραπόδοση που πέτυχε ο προϋπολογισμός του 2016.
«Όλοι συμφωνούν ότι η υπεραπόδοση είναι εντυπωσιακή. Θα φτάσει στο 2% του ΑΕΠ το πρωτογενές πλεόνασμα του 2016, έναντι δημοσιονομικού στόχου 0,5%», επισήμανε ο υπουργός Οικονομικών. Πρόσθεσε δε ότι «θα υπάρξουν πρωτοβουλίες από εδώ και πέρα», για να ξεπεραστεί η εμπλοκή.
Τόσο ο κ. Ντάισελμπλουμ όσο και ο κ. Μοσκοβισί υπογράμμισαν χθες πως «είναι προς το συμφέρον όλων να ολοκληρωθεί η δεύτερη αξιολόγηση το συντομότερο δυνατό» και πως «στόχος είναι να επιστρέψουν σύντομα στην Αθήνα οι τεχνοκράτες» των δανειστών για τη σύναψη τεχνικής συμφωνίας.
Εντούτοις, ο πρόεδρος του Eurogroup τόνισε ότι ασφαλιστικό, φορολογικό και εργασιακά παραμένουν ανοιχτά, σημείωσε ότι «η υπεραπόδοση του 2016 πρέπει να διαπιστωθεί κατά πόσο είναι δομική», δηλαδή μπορεί να διατηρηθεί, και διαμήνυσε ότι για τα πρωτογενή πλεονάσματα η θέση των δανειστών είναι κοινή, «ο στόχος είναι 3,5% του ΑΕΠ μεσοπρόθεσμα. Το πόσο θα είναι αυτό το 'μεσοπρόθεσμα', μπορεί να αποτελέσει μέρος του συμβιβασμού που θα γίνει».
Το βαρύ για την Ελλάδα κλίμα στο χθεσινό Eurogroup επιβεβαιώνει το ανακοινωθέν του, όπου αναφέρεται ότι οι ελληνικές αρχές και οι θεσμοί κλήθηκαν «να συνεχίσουν γρήγορα τις διαπραγματεύσεις, προκειμένου να συμφωνήσουν σε ένα πακέτο μεταρρυθμίσεων αποδεκτό από όλους τους εμπλεκόμενους». Επιπλέον, τονίζεται ότι «απαιτείται συμφωνία για τη μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική στρατηγική από το 2018 και μετά».
Επίσημα «μέσα» το ΔΝΤ
Το ΔΝΤ και επισήμως με τη βούλα του Eurogroup αναγορεύτηκε ρυθμιστής της αξιολόγησης, καθώς η παρουσία του χαρακτηρίζεται ως αδιαπραγμάτευτη και ως εγγύηση για πολλά κράτη- μέλη. Στο μόνο που μπορεί να ελπίζει η ελληνική πλευρά είναι η οικειοθελής αποχώρηση του Ταμείου, χωρίς να υπάρχει επί του παρόντος η παραμικρή ένδειξη για κάτι τέτοιο.
Όσοι, δε, ερμηνεύουν την εκτίμηση του Ταμείου ότι το ελληνικό Χρέος δεν είναι βιώσιμο ακόμα και με πλεονάσματα 3,5%, ως κόντρα με το Βερολίνο και προάγγελο αποχώρησης του, μάλλον αγνοούν ότι το ΔΝΤ πέρα από τα πλεονάσματα επιμένει, επίσης, σε σκληρές αλλαγές στα εργασιακά ως μέτρο τόνωσης της ανταγωνιστικότητας, σε περικοπές στο Δημόσιο και σε αποκρατικοποιήσεις- σκούπα, που αποτελούν τις υπόλοιπες παραδοχές (μαζί με τα επιτόκια) για τη βιωσιμότητα του Χρέους.
Από την άλλη, παρά τις κατά καιρούς επίσημες διακηρύξεις και διαβεβαιώσεις από την κυβέρνηση ότι το Ασφαλιστικό και το αφορολόγητο έχουν κλείσει οριστικά, ο Γ. Ντάισελμπλουμ με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο συμπεριέλαβε τις συντάξεις και τη φορολογία στα εκκρεμή θέματα, για τα οποία πρέπει να υπάρξει συμφωνία με τους Θεσμούς.
Βασική θέση του ΔΝΤ είναι αφενός ότι το αφορολόγητο πρέπει να υποχωρήσει στα μέσα ευρωπαϊκά επίπεδα δηλαδή στη ζώνη των 5.000 ευρώ αφετέρου ότι οι καταβαλλόμενες συντάξεις παραμένουν σε υψηλά επίπεδα σε σχέση με τις αντοχές του Προϋπολογισμού.
Αν και η Κομισιόν διαφώνησε δημοσίως με τους υπολογισμούς του Ταμείου, αποδέχθηκε την υποχρεωτική παρουσία του ΔΝΤ και ως εκ τούτου είναι αμφίβολο αν μπορεί ή προτίθεται να λειτουργήσει εξισορροπητικά στις διαπραγματεύσεις των επόμενων 25 ημερών.
Στο κενό οι νέες προτάσεις Τσακαλώτου
Οι προτάσεις της Αθήνας για ενισχυμένο «κόφτη» μετά από το 2018, όπως επίσης για πλεονάσματα 3,5% για 3 χρόνια ή 3% για 5 χρόνια αλλά χωρίς μέτρα, καταγράφηκαν μεν αλλά δεν συζητήθηκαν.
Μπορούν να έχουν τύχη; Μάλλον όχι, αφού όπως δήλωσε ο Γ. Ντάισελμπλουμ, οι θέσεις του Ταμείου είναι σαφείς και αφορούν σε βιώσιμη δημοσιονομική τροχιά και αξιόπιστες μεταρρυθμίσεις (ορολογία που χρησιμοποιεί για τη μείωση του αφορολογήτου και των συντάξεων).
Και κάτι ακόμα. Πώς απάντησε όταν ρωτήθηκε αν υπάρχει τέτοιο ενδεχόμενο για την Ελλάδα λόγω των θέσεων του ΔΝΤ; Ότι τα δύσκολα μένουν πάντα για το τέλος και πως όταν συμφωνηθούν οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις το πρόγραμμα θα σταθεροποιηθεί.
