Δήλωση που εκδόθηκε μετά το πέρας της Διάσκεψης από τα Ηνωμένα Εθνη, εμπερικλείει και τις αρχές πάνω στις οποίες θα βασιστεί η περαιτέρω συζήτηση:
«Οι συζητήσεις υπογράμμισαν την πρόθεση των συμμετεχόντων για εξεύρεση αμοιβαία αποδεκτών λύσεων στην ασφάλεια και τις εγγυήσεις, που να απαντούν στις ανησυχίες των δύο κοινοτήτων. Αναγνώρισαν ότι η ασφάλεια της μιας κοινότητας δεν μπορεί να είναι σε βάρος της ασφάλειας της άλλης. Επίσης, αναγνώρισαν την ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι παραδοσιακές ανησυχίες για την ασφάλεια των δύο κοινοτήτων, αναπτύσσοντας την ίδια στιγμή ένα όραμα ασφάλειας για μια μελλοντική ενωμένη ομοσπονδιακή Κύπρο.»
Ενώπιον του Γενικού Γραμματέα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, οι εμπλεκόμενες πλευρές, μετά από έντονο και σκληρό παρασκήνιο, κατέληξαν στην υιοθέτηση του μοντέλου διαπραγμάτευσης που ακολουθήθηκε στην περίπτωση του Ιράν, δίνοντας το απαραίτητο οξυγόνο στη συνέχιση της διαδικασίας.
Αφού σημειώνει πως η ιστορική ευκαιρία δεν πρέπει να χαθεί, η δήλωση παραθέτει και τα βήματα που θα ακολουθηθούν:
1. Σύσταση Ομάδας Εργασίας, σε επίπεδο αντιπροσώπων, η οποία θα αρχίσει τις εργασίες της στις 18 Ιανουαρίου. Θα καταγράψει τις θέσεις της κάθε πλευράς στο κεφαλαιώδες ζήτημα Ασφάλεια/Εγγυήσεις, και θα προσδιορίσει συγκεκριμένα ερωτήματα και τα εργαλέια που χρειάζονται
2. Συνέχιση της Διάσκεψης σε πολιτικό επίπεδο, αμέσως μετά, για ανασκόπηση και αξιολόγηση των συζητήσεων της Ομάδας Εργασίας.
Παράλληλα, θα συνεχιστούν μεταξύ των δύο πλευρών στην Κύπρο οι συνομιλίες για εκκρεμούνται θέματα στα άλλα κεφάλαια.
Την ομάδα εμπειρογνωμόνων, η οποία θα συνέλθει στη Γενεύη, θα απαρτίζουν:
- Ανδρέας Μαυρογιάννης (θα εκπροσωπεί την Κυπριακή Δημοκρατία και την ελληνοκυπριακή κοινότητα)
- Οζντίλ Ναμί (εκ μέρους της τουρκοκυπριακής κοινότητας)
- Εκ μερους των εγγυητριών δυνάμεων:
- Δημήτριος Παρασκευόπουλος, Γενικός Γραμματέας Υπουργείου Εξωτερικών Ελλάδας
- Αχμετ Μουκτάρ Γκιουλ, Υφυπουργός Εξωτερικών Τουρκίας
- Πρέσβης Τζόναθαν Αλεν της Βρετανίας
Εκπροσώπηση θα έχει και η Ευρωπαϊκή Ενωση, μέσω του μόνιμου αντιπροσώπου της στη Γενεύη Πήτερ Σόρενσεν, ενώ συντονιστής θα είναι εκ μέρους των Ηνωμένων Εθνών ο ειδικός σύμβουλος για το Κυπριακό Εσπεν Μπαρθ Εϊντε.
Παρά το θετικό βήμα της απόφασης για συζήτηση σε τεχνοκρατικό επίπεδο, η αμετακίνητη τουρκική στάση στο θέμα των εγγυήσεων περιόρισε τις προσδοκίες για να βρεθεί η κοινή συνισταμένη.
Η αποφυγή του αδιεξόδου επιτεύχθηκε κατά την χθεσινοβραδυνή συνάντηση στο πλαίσιο της Διάσκεψης της Γενεύης, υπό την προεδρία του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες.
Προηγήθηκε σύσκεψη των τριών εγγυητριών δυνάμεων και σχετική πρόταση που αποκάλυψε ο Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Νίκος Κοτζιάς, για συνάντηση των εγγυητριών σε επίπεδο Υπουργών στις 23 Ιανουαρίου, η οποία τελικά ανατράπηκε.
Μετά το πέρας της Διάσκεψης ο Νίκος Κοτζιάς δήλωσε πως η διαδικασία της διαπραγμάτευσης θα είναι ανοικτού τέλους.
"Η διαπραγμάτευση θα συγκληθεί εκ νέου την άλλη εβδομάδα και όταν θα ωριμάσουν οι συνθήκες θα λάβει τη μορφή υπουργικής με την συμμετοχή και άλλων εκπροσώπων. Είμαστε ικανοποιημένοι που για πρώτη φορά στην ιστορία του Κυπριακού, κατά τις τελευταίες δεκαετίες, έχει τεθεί με σαφήνεια το θέμα των εγγυήσεων και της ασφάλειας και αποτελεί μάλιστα, ειδικό θέμα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Πρέπει δε να σας εξηγήσω ότι αποτρέψαμε μια μεθοδευμένη αποτυχία της διάσκεψης", είπε.
Ωστόσο, ο Υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, ισχυρίστηκε ότι δεν πρόκειται για διαδικασία ανοικτού τέλους, ενώ αμφισβήτησε το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση μπορεί να προσφέρει ασφάλεια στην Κύπρο, σε αντίθεση, όπως είπε, με την Τουρκία.
Εξάλλου, ο Υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας, Μπορίς Τζόνσον, χαρακτήρισε εφικτή την επανένωση του νησιού, σημειώνοντας πως επιτεύχθηκε πραγματική πρόοδος.
«Καλωσορίζω την πραγματική πρόοδο που έγινε προς την εύρεση μίας λύσης στο Κυπριακό κατά τις τελευταίες ημέρες, ιδιαίτερα ως προς τη μελλοντική ασφάλεια μίας ενωμένης Κύπρου. Συνομιλίες μεταξύ ειδικών θα αρχίσουν στις 18 Ιανουαρίου πριν από περαιτέρω συνομιλίες σε πολιτικό επίπεδο αργότερα εντός του μήνα. Με συνεχιζόμενη δέσμευση και πολιτική βούληση πιστεύω ότι μία ιστορική συμφωνία είναι εφικτή», είπε.
Το πρωί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης, συζήτησε το θέμα της Ασφάλειας και το ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με την επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Φεντερίκα Μογκερίνι, η οποία είχε συνάντηση και με τον Μουσταφά Ακιντζί.
Πριν από την αναχώρησή του από την Γενεύη το απόγευμα, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είχε εγκάρδια συνάντηση με τον Υπουργό Εξωτερικών της Ελλάδας, Νίκο Κοτζιά.
