Εντονος προβληματισμός επικρατεί μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμών, για το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Είναι αντιμέτωπη με προβλήματα χωρίς προηγούμενο, τα οποία επιτείνουν την κρίση προσανατολισμού και ταυτότητας, και ενισχύουν φαινόμενα όπως ο λαϊκισμός και ο εθνικισμός, και μαζί ο ευρω-σκεπτικισμός. Σε σημείο που ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Μάρτιν Σουλτς, τοποθετήθηκε με δραματικό ύφος, απευθυνόμενος σε δημοσιογράφους που μετείχαν σε σεμινάριο για το μέλλον της Ευρώπης.
Η πραγματικότητα της Ευρωπαϊκής Ενωσης, είπε, είναι ότι αντιμετωπίζουμε τον κίνδυνο να διαλυθεί.
"Δεν τρέφω καμία αυταπάτη ότι η κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ενωσης είναι αυτή, για την παρούσα φάση.Αρα η Ευρωπαϊκή Ενωση αντιμετωπίζει απειλές όχι μόνο έξωθεν αλλά και από το εσωτερικό της, και ως εκ τούτου είμαστε σε μια πραγματική μάχη για να κρατήσουμε την Ευρωπαϊκή Ενωση ενωμένη. Αν η Ευρωπαϊκή Ενωση αποτύγχανε, αυτό δεν θα ήταν η αποτυχία ενός θεσμού, θα ήταν η αποτυχία μιας ιδέας", τόνισε.
Πολυκρίση, είναι η νέα λέξη που προτάσσουν οι πολιτικοί της Ευρώπης, ιεραρχώντας τις κρίσεις που απαιτούν άμεσες λύσεις.
Προηγείται η συζήτηση για το Brexit και η επικείμενη πρώτη έξοδος κράτους-μέλους.
Ακολουθεί η προσφυγική και μεταναστευτική κρίση, που θέτει σε κίνδυνο την ελεύθερη διακίνηση και τη Συνθήκη του Σένγκεν, ενώ επιβάλλει μια «Σένγκεν της άμυνας» για προστασία των εξωτερικών συνόρων.
Η συνεχιζόμενη οικονομική κρίση επιβάλλει όχι μόνο οικονομικές αλλά και θεσμικές αλλαγές για χάρη του κοινού ευρωπαϊκού μέλλοντος.
Και τέλος, οι σχέσεις με τρίτα κράτη, όπως ο Καναδάς και οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Στους ευρωπαϊκούς θεσμούς διαμηνύουν πως όσο αβέβαιο μοιάζει το μέλλον του ευρωπαϊκού οικοδομήματος, τόσο αναγκαίες καθίστανται οι αλλαγές. Ηδη στην Ευρωβουλή συζητούνται, με χρονικό ορίζοντα για αποφάσεις τον Μάρτιο:
Κατά πρώτο οι προοπτικές της Συνθήκης της Λισσαβόνας και η ανάγκη για αναπροσαρμογές,
οι θεσμικές μεταρρυθμίσεις για να είναι πιο αποτελεσματική η διακυβέρνηση μιας Ευρώπης με 27 κράτη-μέλη,
καθώς και το μέλλον της νομισματικής ένωσης
και η τροποποίηση του πολυετούς οικονομικού πλαισίου 2014-2020.
Οι συζητήσεις ήδη γεννούν πολλαπλές διαφωνίες, καθώς δεν υπάρχει κοινή θέση ούτε στο ερώτημα «υπάρχει μέλλον για την ένωση κρατών που επί έξι δεκαετίες πέτυχε να διατηρήσει την ειρήνη στη γηραιά ήπειρο και συνέβαλε στην πολιτική αναβάθμιση των μελών της».
