Ενεργότερο ρόλο αναλαμβάνουν, με την επιστροφή τους από την Νέα Υόρκη, πρόεδρος Αναστασιάδης και Μουσταφά Ακιντζί, καθώς οι τεχνικές διαπραγματεύσεις, των Μαυρογιάννη και Ναμί, έφτασαν στο κτένι.
Στις πολλές και σημαντικές δηλαδή διαφωνίες που καταγράφονται στα μεγάλα και ουσιώδη ζητήματα του Κυπριακού.
Όπως αυτά της Ασφάλειας του εδαφικού, των Εγγυήσεων, αλλά και του περιουσιακού, το οποίο παρά την πρόσφατη συμφωνία επί της αρχής, κόλλησε στα κριτήρια και στην συγκεκριμένα στην απαίτηση της τουρκικής πλευράς για «γεωγραφική καθαρότητα» της λύσης. Να υπάρξουν δηλαδή εγγυημένες πλειοψηφίες γης και πολιτών σε κάθε συνιστών κράτος.
Ενδεικτική είναι και η παραδοχή του Έσπεν Μπάρθ Έιντε, μετά το πέρας της πρωινής συνάντησης, ότι οι διαπραγματεύσεις μπαίνουν πλέον στα δύσκολα και πως οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι για το μέλλον της διαδικασίας.
«Οι διαπραγματευτές ενημέρωσαν τους ηγέτες για την εργασία που έχουν επιτελέσει από την συνάντησή τους την 1η Σεπτεμβρίου 2015. Οι ηγέτες αναγνώρισαν τις προσεκτικές και εποικοδομητικές προσπάθειες των διαπραγματευτών και των ομάδων τους. Αν και ενθαρρυμένοι από την πρόοδο που έχει επιτευχθεί, οι ηγέτες αναγνωρίζουν τη σκληρή δουλειά που ακόμη έχει να γίνει. Οι ηγέτες πιστεύουν ότι οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι για τη διαδικασία», ανέφερε ο Έιντε.
Τόσο στη διάρκεια της κατ ιδίαν συνάντησης τους όσο και μετά στην παρουσία των διαπραγματευτών και του κυρίου Έιντε, Πρόεδρος Αναστασιάδης και Μουσταφά Ακιντζί, ανασκόπησαν την μέχρι σήμερα πορεία των διαπραγματεύσεων, και εξουσιοδότησαν του διαπραγματευτές να συντάξουν ένα νέο έγγραφο συγκλίσεων και αποκλίσεων, για τις ανάγκες της «πολιτικής» πλέον διαπραγμάτευσης που θα ακολουθήσει.
«Έχουμε καταγράψει πού υπάρχουν συγκλίσεις, πού υπάρχουν αποκλίσεις, έτσι ώστε να μπορέσουμε στη συνέχεια να επικεντρωθούμε με εντατικό ρυθμό στην, κατά το δυνατόν, δημιουργία συνθηκών που να μας επιτρέπουν να μιλάμε για συνολικές συγκλίσεις. Είναι, όμως, πρόωρο, διότι υπάρχουν και προβλήματα, ως ήταν φυσικό, τα οποία δεν είναι εξ εκείνων που μπορεί εύκολα να θεωρηθεί ότι λύνονται», είπε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας.
Αναστασιάδης και Ακιντζί θα συναντηθούν δύο μόνο φορές τον Οκτώβριο. Συμφώνησαν ωστόσο να εντατικοποιήσουν τις διαπραγματεύσεις από τον Νοέμβριο, αυξάνοντας και την συχνότητα των επαφών τους.
Εμφανώς πιο συγκρατημένος παρουσιάστηκε και ο Ακιντζί, ο οποίος έσπευσε ωστόσο να θέσει νέο χρονοδιάγραμμα.
«Η τ/κ πλευρά επιθυμεί να υπάρξει κατάληξη σε συνολική λύση πριν από τις εκλογές του Μαΐου του 2016. Σίγουρα οι συνομιλίες δεν είναι στο σημείο που ήταν πριν 4 μήνες. Πορευόμαστε με θετικό τρόπο. Φυσικά το ζήτημα δεν έχει επιλυθεί γιατί πρόκειται για ένα δύσκολο θέμα. Δεν είμαι απαισιόδοξος, υπάρχει πρόοδος, αλλά αναμένω βραδύτερη πρόοδο στα δύσκολα θέματα, όπως το περιουσιακό», ανέφερε ο Ακιντζί.
Κατ άλλα ο κατοχικός ηγέτης προέβλεψε πως στο τέλος της ημέρας θα υπάρξει συμφωνία και στο θέμα της εκ περιτροπής προεδρίας, καθώς όπως επέμεινε αποτελεί αναπόφευκτο αποτέλεσμα της «πολιτικής ισότητας».
Ερωτηθείς για το θέμα των εγγυήσεων, επανέλαβε πως αυτό θα συζητηθεί εάν και εφόσον οι δύο πλευρές καταλήξουν σε συμφωνία για όλα τα υπόλοιπα θέματα, παραπέμποντας σαφώς στην πάγια τουρκική αξίωση για σύγκλιση πενταμερούς διάσκεψης.
«Υπάρχει δρόμος να διανύσουμε», ανέφερε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Νίκος Χριστοδουλίδης σε τηλεφωνική του παρέμβαση απόψε στο δελτίο Ειδήσεων του Αντέννα.
Νωρίτερα
Το περιουσιακό βρέθηκε και σήμερα επί τάπητος στη συνάντηση Αναστασιάδη-Ακιτζί. Η προεργασία είχε ήδη γίνει από τους διαπραγματευτές, ωστόσο οι συζητήσεις φαίνεται πως έχουν κολλήσει στους ορισμούς διάφορων όρων, όπως αυτός του χρήστη.
Σύμφωνα με δήλωση που διάβασε εκ μέρους του προέδρου Αναστασιάδη και του Μουσταφά Ακιτζί, σήμερα, συζήτησαν την κατάσταση πραγμάτων, και ανακοίνωσε πως οι διαπραγματευτές ενημέρωσαν τους δύο ηγέτες για την εργασία την οποία έκαναν από την προηγούμενη συνάντηση της 1ης Σεπτεμβρίου.
Σύμφωνα με τον κ. Έϊντε, οι κκ Αναστασιάδης και Ακιτζί, αναγνώρισαν τις προσεκτικές και επικοδομητικές προσπάθειες των διαπραγματευτών και των ομάδων τους ενώ είναι ενθαρρυμένοι από την πρόοδο που επιτεύχθηκε και αναγνωρίζουν τη σκληρή δουλεία που έχουν ενώπιόν τους.
Οι δύο ηγέτες πιστεύουν ακόμη, πως οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι σε ό,τι αφορά τη διαδικασία. Η επόμενες συναντήσεις τους καθορίστηκαν για τη Δευτέρα 12 Οκτωβρίου και την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου ενώ οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να εντατικοποιήσουν τη συχνότητα των συναντήσεών τους, τους επόμενους μήνες εκφράζοντας τη δέσμευσή τους να εργαστούν ακούραστα για επιτύχουν μια συνολική διευθέτηση του κυπριακού το συντομότερο δυνατόν.
"Υπάρχουν και προβλήματα"
Συνολική ανασκόπηση της μέχρι σήμερα προόδου των διαπραγματεύσεων και καταγραφή των συγκλίσεων και αποκλίσεων με στόχο τη δημιουργία συνθηκών για συνολικές συγκλίσεις, έγινε κατά τη σημερινή συνάντηση των ηγετών για το Κυπριακό, όπως δήλωσε κατά την άφιξή του στο Προεδρικό μετά τις συνομιλίες ο Πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης .
«Έχουμε καταγράψει πού υπάρχουν συγκλίσεις, πού υπάρχουν αποκλίσεις, έτσι ώστε να μπορέσουμε στη συνέχεια να επικεντρωθούμε με εντατικό ρυθμό στην, κατά το δυνατόν, δημιουργία συνθηκών που να μας επιτρέπουν να μιλάμε για συνολικές συγκλίσεις», είπε ο Πρόεδρος απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων.
Ανέφερε ωστόσο ότι κάτι τέτοιο είναι πρόωρο «αφού υπάρχουν και προβλήματα, ως ήταν φυσικό, τα οποία δεν είναι εξ εκείνων που μπορεί εύκολα να θεωρηθεί ότι λύνονται».
Επανέλαβε παράλληλα την αποφασιστικότητά «να δουλέψουμε με εντατικούς ρυθμούς και καλή διάθεση, προκειμένου το συντομότερο δυνατόν να εξευρεθεί μια αποδεκτή και από τις δύο κοινότητες συμφωνία, στη βάση πάντα των αναγνωρισμένων δικαιωμάτων του κάθε Ευρωπαίου πολίτη και, βεβαίως, Κύπριου πολίτη».
Σε ερώτηση αν εισήλθαν σήμερα στο θέμα του περιουσιακού, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι «όταν λέω εφ’ όλης της ύλης, πώς ήταν δυνατόν να εγκαταλειφθεί το περιουσιακό που είναι ένα από τα ουσιώδη θέματα;».
Προσπάθεια επίλυσης των διαφορών
Την ίδια ώρα, αργά προχωρούν οι διαπραγματεύσεις σε σχέση με τα κριτήρια, τα οποία θα δώσουν και τη λύση στο περιουσιακό. Οι διαπραγματευτές έχουν συμφωνήσει, πως γίνεται δεκτό το δικαίωμα και για τον ιδιοκτήτη και για τον χρήστη, ενώ θα υπάρξει και μια επιτροπή περιουσιών η οποία θα εξετάζει τα αιτήματα και από τους ιδιοκτήτες και από τους χρήστες.
Επίσης, συμφώνησαν πως θα υπάρχουν τρεις θεραπείες, η αποζημίωση, η ανταλλαγή και η αποκατάσταση, ενώ πρόσθεσαν ακόμα δύο θεραπείες, όπως η μερική αποκατάσταση και η εναλλακτική περιουσία.
Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑΝΤ1, αυτό το οποίο συζητείται, είναι να πάρει την κυριότητα της περιουσίας ο πρόσφυγας, εάν όμως η επιτροπή αποφασίσει πως ο χρήστης δεν θα πρέπει να εγκαταλείψει την περιουσία, τότε να πληρώνει ενοίκιο.
Όσον αφορά την εναλλακτική περιουσία, εάν αποφασιστεί πως ο χρήστης, θα παραμείνει στην περιουσία, κάτι που η τουρκοκυπριακή πλευρά θεωρεί πως θα πρέπει να εφαρμοστεί σε πολλές περιπτώσεις, τότε θα δίνεται εναλλακτική περιουσία στο ίδιο χωριό, ή κοινότητα στον ιδιοκτήτη.
Ακόμα έχει συμφωνηθεί η κατηγοριοποίηση περιουσιών, σε κατεχόμενα και ελεύθερες περιοχές, όπου αναλόγως των κατηγοριών θα προταθούν συγκεκριμένες λύσεις.
Εκείνο που απομένει είναι να καθοριστούν τα κριτήρια, βάσει των οποίων ένας ιδιοκτήτης θα μπορεί να πάει στην περιουσία του, να αποζημιωθεί, ή θα υποχρεωθεί να την ανταλλάξει.
Ισχυρή η δέσμευση των ηγετών για λύση, λέει ο Εϊντε
Ο Ειδικός Σύμβουλος του ΓΓ των ΗΕ Εσπεν Μπαρθ Εϊντε δήλωσε ότι και οι δύο ηγέτες κατανοούν ότι οι επόμενοι μήνες είναι σημαντικοί αλλά την ίδια ώρα γνωρίζουν ότι υπάρχει αρκετά δύσκολη δουλειά που πρέπει να γίνει.
Ο κ. Εϊντε συναντήθηκε το απόγευμα στα κατεχόμενα με τον Μουσταφά Ακιντζί και αύριο θα δει και τον Πρόεδρο Αναστασιάδη.
`Οπως μεταδίδεται από τα κατεχόμενα, η συνάντηση κράτησε περίπου μια ώρα και 15 λεπτά και ο κ. Εϊντε την χαρακτήρισε εποικοδομητική.
Είπε ότι οι ηγέτες στην πρωινή συνάντηση συμφώνησαν ότι αυτή δεν είναι η κατάλληλη στιγμή να καταλήξουμε σε συγκεκριμένες λεπτομέρειες, επειδή βρίσκονται ακόμη σε `στρατηγικό επίπεδο`, σε ό,τι αφορά τα βήματα που πρέπει να γίνουν τους επόμενους μήνες .
Ο Ειδικός Σύμβουλος του ΓΓ ανέφερε ακόμη ότι οι προσεχείς μήνες είναι ζωτικής σημασίας για τη διαδικασία, προσθέτοντας ότι η αφοσίωση και των δύο ηγετών προς αυτή την κατεύθυνση είναι πολύ ισχυρή, ότι δηλαδή δεν έχουμε χρόνο για χάσιμο και βρισκόμαστε σε καλό δρόμο.
Σημείωσε όμως ότι και οι δύο συμφωνούν πως υπάρχει και πολύ δύσκολη εργασία μπροστά μας για να φτάσουμε σε πλήρη συμφωνία.
Ερωτηθείς πότε θα αρχίσει ο κόσμος να μαθαίνει για το τι συζητείται στις συνομιλίες , ο κ. Εϊντε είπε ότι αυτό είναι ένα σταθερό δίλημμα και ότι εναπόκειται στους ηγέτες να αποφασίσουν πότε είναι έτοιμοι να υπεισέλθουν σε λεπτομέρειες.
