Δεν έτυχε να διαβάσω το κλασικό βιβλίο του Τζον Στάινμπεκ «Ανατολικά της Εδέμ» και όταν είδα ότι το έχουν κάνει μεταφορά σε σειρά στο Netflix, δεν το πολυσκέφτηκα. Παρόλο που προτιμώ τις ταινίες, που είναι πιο σύντομες και μπορείς να τις δεις σε λίγη ώρα, άρχισα να την παρακολουθώ. Με τράβηξε από την αρχή. Αν και δεν είναι και πολλά επεισόδια, 7 στο σύνολο, με διαλείμματα σε δυο τρεις μέρες, την τέλειωσα. Το καλό με αυτές τις πλατφόρμες είναι ότι διακόπτεις κάτι που βλέπεις και ξαναέρχεσαι για τη συνέχεια όποτε θέλεις.
Γράφει ο Αναξαγόρας Παφίτης
Είναι πάρα πολύ καλή και καλογυρισμένη η σειρά και, όπως λένε και οι κριτικοί των ταινιών, θα την πρότεινα ανεπιφύλακτα! Ιδιαίτερα για μας τους πιο μεγάλους ηλικιακά, που είμαστε λίγο πιο κοντά στα γεγονότα της σειράς, μια και βρισκόμαστε στις αρχές του 1900 στην Καλιφόρνια, λίγα χρόνια πριν τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η σειρά έχει απ' όλα. Βία, σεξ, γυμνό, όπως σε προειδοποιεί στο opening της η παραγωγή της σειράς. Αντιζηλίες, καυγάδες πιο πολύ ανάμεσα στα δύο αδέλφια της οικογένειας, στην προσπάθειά τους για το ποιος θα έχει την εύνοια του πατέρα, αλλά και κάμποση μοναξιά, θα πρόσθετα εγώ.
Αυτή ακριβώς η μοναξιά, που βγαίνει μέσα από τα πλάνα της σειράς, είναι που κάνει το έργο του Στάινμπεκ να ξεπερνά τα όρια της οθόνης και να συναντά την ίδια τη ζωή με τον πιο αναπάντεχο τρόπο. Όπως και οι συνειρμοί που έκανα μόλις ολοκλήρωσα τη σειρά.
Μου ήρθε στο νου η ιστορία ενός 49χρονου Βραζιλιάνου οικοδόμου, που άκουσα στις ειδήσεις λίγες μέρες πριν, και τον ταύτισα με τον πρωταγωνιστή της σειράς. Ο άνθρωπος αυτός, όταν έχασε την μητέρα του, έχασε τη γη κάτω από τα πόδια του. Πούλησε ό,τι είχε και δεν είχε, πήρε μια βαλίτσα και ταξίδεψε 1.900 χιλιόμετρα για να αγκαλιάσει μια γυναίκα που γνώρισε λίγο καιρό πριν σε μια πλατφόρμα γνωριμιών. Τελικά το ταξίδι του ήταν άκαρπο. Αποδείχθηκε ότι η αγαπημένη του, που όλο αυτό τον καιρό έκανε όνειρα και σχέδια μαζί της δεν υπήρχε. Αλλά ήταν ένα ψηφιακό φάντασμα, ένα δημιούργημα της Τεχνητής Νοημοσύνης!
Κάποιος που παρακολούθησε το «Ανατολικά της Εδέμ», είναι αδύνατον να μην δει τον παραλληλισμό που κάνω, και νομίζω ότι θα κατανοήσει αυτά που σκέφτηκα πιο εύκολα. Η σειρά του Netflix μάς δείχνει ότι η ανθρώπινη μοναξιά δεν είναι ένα φαινόμενο του 21ου αιώνα ή των social media. Είναι κατάρα που προυπήρχε. Είτε βρισκόμαστε στις αρχές του 1900 στην Καλιφόρνια, είτε στο 2026 μπροστά από την οθόνη ενός smartphone, ο άνθρωπος παραμένει τρομακτικά ευάλωτος όταν του λείπει η ανθρωπινη συντροφιά. Η ανάγκη να ανήκεις κάπου, να σε δει κάποιος και να σου πει απλά μια ωραία κουβεντα, είναι τόσο ισχυρή, που μπορεί να μας κάνει να πουλήσουμε τα πάντα, να ρισκάρουμε, κυνηγώντας μια Εδέμ έστω και αν γνωρίζουμε ότι υπάρχει μόνο στη φαντασία μας!
Σε έναν κόσμο που είναι πιο δικτυωμένος από ποτέ, αλλά ταυτόχρονα πιο αποξενωμένος από ποτέ, η ιστορία του Βραζιλιάνου και το δράμα του πρωταγωνιστή της σειράς μας αφήνουν με ένα μεγάλο, αναπάντητο ερώτημα. Πόσοι άνθρωποι δίπλα μας είναι έτοιμοι να πουλήσουν τα πάντα για ένα φάντασμα, απλώς και μόνο επειδή δεν βρέθηκε κανένας πραγματικός, ζωντανός άνθρωπος να τους χτυπήσει την πόρτα και να τους ρωτήσει αυτό το απλό «πώς είσαι;»
ΥΓ. Η Εδέμ είναι ο Παράδεισος. Σύμφωνα με το βιβλίο της Γένεσης,είναι ο τόπος όπου δημιουργήθηκαν ο Αδάμ και η Εύα και από τον οποίο εκδιώχθηκαν μετά το Προπατορικό Αμάρτημα. Η φράση «Ανατολικά της Εδέμ» αναφέρεται στη χώρα Νοντ (που σημαίνει «περιπλάνηση»), τον τόπο όπου εξορίστηκε ο Κάιν αφού σκότωσε τον αδελφό του, τον Άβελ. Στο βιβλίο Ανατολικά της Εδέμ (East of Eden) του Τζον Στάινμπεκ, η Εδέμ και η περιοχή ανατολικά της λειτουργούν ως ο κεντρικός άξονας του έργου, μεταφέροντας την βιβλική ιστορία του Κάιν και του Άβελ στη Αμερική από τον Αμερικανικό Εμφύλιο ως τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
