Πενήντα ένα χρόνια από το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974, τα πολιτικά κόμματα της Κύπρου τιμούν την ημέρα ως αφετηρία μιας από τις πιο σκοτεινές σελίδες της σύγχρονης ιστορίας του τόπου και στέλνουν μηνύματα μνήμης, δημοκρατικής εγρήγορσης και συνέχισης του αντικατοχικού αγώνα.
Μέσα από διαφορετικό λόγο, αλλά κοινή ιστορική αφετηρία, τα κόμματα εκφράζουν τη βούλησή τους να υπερασπιστούν τη δημοκρατία και να συνεχίσουν τον αγώνα για την επανένωση της Κύπρου.
Διάβασε ακόμα:
- 51 χρόνια από το προδοτικό πραξικόπημα του 1974 – Ήχησαν οι σειρήνες
- Μαύρη επέτειος: Τι έγραφαν οι εφημερίδες τις τραγικές μέρες του Πραξικοπήματος
Αυτούσιες οι ανακοινώσεις:
ΔΗΣΥ
Η 15η Ιουλίου για τον κυπριακό ελληνισμό θα είναι πάντοτε μια ημέρα που θα υπενθυμίζει με οδυνηρό τρόπο τις συνέπειες της εκτροπής από τη δημοκρατική τάξη. Το προδοτικό πραξικόπημα δεν αποτελεί απλώς ένα ιστορικό σφάλμα· ήταν η αφετηρία μιας εθνικής τραγωδίας που έδωσε στην Τουρκία το πρόσχημα για την παράνομη εισβολή και κατοχή, η οποία συνεχίζεται μέχρι σήμερα.
Σε αυτό το πλαίσιο η μνήμη δεν είναι τιμωρητική· είναι οδηγός ευθύνης. Χρέος μας είναι να διασφαλίζουμε ότι η ιστορία δεν θα επαναληφθεί, εφόσον δεκαετίες μετά οι πληγές της Κύπρου παραμένουν ανοιχτές. Η διεθνής νομιμότητα παραβιάζεται, τα ανθρώπινα δικαιώματα καταπατούνται και η Τουρκία συνεχίζει, με επιθετικότητα και αναθεωρητισμό, να στέκει ανάχωμα σε κάθε προσπάθεια για δίκαιη και βιώσιμη λύση.
Ως Δημοκρατικός Συναγερμός, παραμένουμε σταθερά προσηλωμένοι στις αρχές της δημοκρατίας και της υπευθυνότητας. Από την ίδρυση της Παράταξής μας το 1976, συμβάλαμε ουσιαστικά στην αποκατάσταση της πολιτικής ομαλότητας και της θεσμικής σταθερότητας στην Κύπρο. Με την ίδια αφοσίωση, συνεχίζουμε ακούραστα να αγωνιζόμαστε για την εδραίωση της δημοκρατίας και την άρση των συνεπειών που βιώνει ακόμη ο κυπριακός ελληνισμός.
Ο αγώνας μας είναι διαρκής και εθνικός. Στόχος μας παραμένει η απελευθέρωση και επανένωση της πατρίδας μας, στη βάση των αρχών του διεθνούς δικαίου, των ψηφισμάτων των Ηνωμένων Εθνών και του ευρωπαϊκού κεκτημένου. Με υπευθυνότητα, συνέπεια και ενότητα, θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε για μια ελεύθερη, δημοκρατική και κυρίαρχη Κύπρο.
ΑΚΕΛ
Η μαύρη επέτειος της 15ης του Ιούλη του 1974 υπενθυμίζει την ενεργοποίηση του ΝΑΤΟϊκού σχεδίου που αιματοκύλισε την πατρίδα και τον λαό μας. Το φασιστικό πραξικόπημα ενάντια στην κυβέρνηση Μακαρίου που διενεργήθηκε από τη Χούντα των Αθηνών και την γριβική ΕΟΚΑ Β΄ ήταν το πρώτο μέρος του ενιαίου σχεδίου για διχοτόμηση της Κύπρου και για αυτό ακολουθήθηκε από την βάρβαρη εισβολή της Τουρκίας.
Ως τέτοιο, το πραξικόπημα ήταν συνειδητή συνέργεια στην τραγωδία του λαού μας. Ήταν προδοσία, ούτε «αφροσύνη», ούτε «εμφύλιος σπαραγμός». Μάλιστα, ο λαός μας δεν ξεχνά ότι πραξικοπηματίες που άνοιξαν την κερκόπορτα στον Αττίλα, όταν αυτός τη διέβη οι ίδιοι κρύφτηκαν στα μετόπισθεν και επιδίδονταν σε δολοφονίες αριστερών, μακαριακών και αμάχων Τουρκοκυπρίων, αφήνοντας τα παιδιά του λαού μας στην άνιση και προδομένη μάχη με τις ορδές των εισβολέων. Όσα χρόνια κι αν περάσουν, η σφραγίδα της ντροπής θα συνοδεύει επ’ άπειρο τους αρχιτέκτονες, τους αυτουργούς και τα πιόνια της προδοσίας αλλά και τους σημερινούς συνήγορούς της.
Το ΑΚΕΛ αποτίνει φόρο τιμής και ευγνωμοσύνης στους αγωνιστές της Δημοκρατικής Αντίστασης που αναμετρήθηκαν ένοπλα με τον φασισμό στο Προεδρικό, στην Αρχιεπισκοπή, στο Καϊμακλί, στο Εφτάπατο, στο Γ΄ Γυμνάσιο της Λεμεσού, στο Κολόσσι, στην Πάφο, στον Άη Γιάννη της Λάρνακας και στα άλλα μετερίζια της Δημοκρατίας. Τιμούμε τους αντιστασιακούς που έγραψαν Ιστορία με την ανυπότακτη στάση τους στους τόπους μαρτυρίου, στις φυλακές, στις ανακρίσεις, στα βασανιστήρια. Τιμούμε τον ίδιο τον λαό μας που δεν συμβιβάστηκε με το πραξικόπημα και την εοκαβήτικη τρομοκρατία, αλλά έμεινε στο πλευρό της Δημοκρατίας και της νόμιμης κυβέρνησης της Κύπρου.
Το ΑΚΕΛ δεν θα πάψει να υπερασπίζεται την ιστορική αλήθεια και τη δημοκρατική μνήμη στον τόπο μας, απέναντι στην οργανωμένη παραχάραξη της αλήθειας από τη δεξιά και την ακροδεξιά. Αποτελεί το ελάχιστο χρέος προς τους πραγματικούς ήρωες της πατρίδας μας. Αποτελεί ασπίδα δημοκρατίας απέναντι στην ακροδεξιά η οποία δηλητηριάζει μέρος της κυπριακής νεολαίας μέσα από το αναποδογύρισμα της σύγχρονης κυπριακής Ιστορίας. Αποτελεί, ταυτόχρονα, συστατικό μέρος της αντικατοχικής πάλης για λευτεριά και επανένωση της Κύπρου. Για λύση του Κυπριακού στη συμφωνημένη βάση της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, με πολιτική ισότητα. Για μια ελεύθερη κι ανεξάρτητη Κύπρο, πατρίδα για όλους τους Ελληνοκύπριους, Τουρκοκύπριους, Μαρωνίτες, Αρμένιους και Λατίνους.
ΔΗΚΟ
Το Δημοκρατικό Κόμμα καταδικάζει το προδοτικό πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974 και τιμά τη μνήμη των ηρωικών αντιστασιακών. Με την ευκαιρία της 51ης μαύρης επετείου, αποτίνουμε φόρο τιμής στον αείμνηστο Εθνάρχη Μακάριο, που αποτέλεσε τον κύριο στόχο του πραξικοπήματος και στους μαχητές της αντίστασης που έπεσαν υπερασπιζόμενοι τη δημοκρατία, τη συνταγματική νομιμότητα και την ελευθερία της πατρίδας μας. Η θυσία τους αποτελεί εθνικό ορόσημο και διαρκή υπενθύμιση του χρέους μας να υπερασπιζόμαστε τις αρχές και τις αξίες που θεμελιώνουν την Κυπριακή Δημοκρατία.
Η 15η Ιουλίου του 1974 αποτελεί μαύρη σελίδα στην ιστορία της Κύπρου.
Πενήντα ένα χρόνια μετά, παραμένει ζωντανή στη μνήμη μας ως η μέρα της προδοσίας που άνοιξε διάπλατα τις πύλες στον Αττίλα, σηματοδοτώντας την αφετηρία της μεγαλύτερης τραγωδίας στην ιστορία της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Πενήντα ένα χρόνια μετά, ο λαός μας συνεχίζει να βιώνει τις τραγικές συνέπειες του δίδυμου εγκλήματος.
Το Δημοκρατικό Κόμμα επαναβεβαιώνει την προσήλωσή του στον αγώνα για την απελευθέρωση και επανένωση της πατρίδας μας μέσα από την προάσπιση της ισχυρότερης μας ασπίδας, που είναι η ίδια η Κυπριακή Δημοκρατία.
Το ΔΗΚΟ παραμένει σταθερά, υπεύθυνα και με συνέπεια, στην πορεία της ιστορικής του ευθύνης.
Με σεβασμό στη μνήμη των ηρώων μας και στο δικαίωμα των επόμενων γενεών να ζήσουν σε μια Κύπρο ελεύθερη συνεχίζουμε αταλάντευτα να πορευόμαστε στον δρόμο της διεκδίκησης των εθνικών μας δικαίων και της υπεράσπισης της Κυπριακής Δημοκρατίας.
ΕΔΕΚ
Και σήμερα η ιστορία, μας υπενθυμίζει ότι στις 15 Ιουλίου 1974, η χούντα των Αθηνών και η ΕΟΚΑ Β΄, εκτελώντας εντολές υπερατλαντικών γραφείων και νατοϊκών κύκλων, πρόδωσαν την πατρίδα, διαπράττοντας αποτρόπαιο εθνικό έγκλημα, με το πραξικόπημα κατά του νόμιμα εκλεγμένου Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Αρχιεπισκόπου Μακαρίου.
Αδέκαστος και ανεπηρέαστος κριτής η ιστορία.
Και έχει κατατάξει τους ξενοκίνητους, πληρωμένους, πουλημένους προδότες στα Τάρταρα των πεπραγμένων του Ελληνικού Έθνους.
Γιατί γνώριζαν ότι το πραξικόπημα τους κατά του Μακαρίου, θα παρείχε την αφορμή στην Τουρκία, για να εισβάλει στην Κύπρο, να τη διχοτομήσει, με απώτερο στόχο την τουρκοποίηση του νησιού.
Αδέκαστα και ανεπηρέαστα, η ιστορία δαφνοστεφάνωσε τους ηρωικούς αντιστασιακούς, τους νεκρούς και ζώντες εδεκίτες, που πραγματικά αντιστάθηκαν στην παρανομία και την προδοσία.
Η μόνη οργανωμένη αντίσταση, αυτή των εδεκιτών με καθοδηγητή τον Βάσο Λυσσαρίδη, σήκωσε το λάβαρο με το σύνθημα «ΕΔΕΚ – ΛΑΟΣ – ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ» και χάλασε τα σχέδια των πραξικοπηματιών, καθυστερώντας καίρια την υλοποίηση τους.
Δυστυχώς, το προδοτικό τους έργο επιτέλεσε το σκοπό του. Εδώ και πενήντα ένα χρόνια βιώνουμε τις συνέπειες της προδοσίας, σε μια ημικατεχόμενη και απειλούμενη πατρίδα. Αλλά, νιώθουμε βαρύ το χρέος έναντι αυτών που αγωνίστηκαν και γι’ αυτό θα συνεχίσουμε τον αγώνα, για απελευθέρωση.
Όπως αντισταθήκαμε στο πραξικόπημα, θα αντισταθούμε στην όποια μεθόδευση αποσκοπεί στο ξεπούλημα της πατρίδας μας.
ΔΗΠΑ
Η Δημοκρατική Παράταξη δεν ξεχνά και καταδικάζει απερίφραστα το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974 στην Κύπρο, της προδοτικής αυτής ενέργειας, που αποτέλεσε την απαρχή της τραγωδίας της τουρκικής εισβολής και της συνεχιζόμενης κατοχής μεγάλου μέρους της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Η 15η Ιουλίου παραμένει μια ημέρα βαθιάς θλίψης αλλά και ιστορικού αναστοχασμού για τον κυπριακό ελληνισμό. Το πραξικόπημα κατά της νόμιμα εκλεγμένης κυβέρνησης οδήγησε σε ανυπολόγιστες ανθρώπινες απώλειες, ξεριζωμό δεκάδων χιλιάδων προσφύγων, παραβίαση της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Τιμούμε με σεβασμό και ευγνωμοσύνη όλους όσοι στάθηκαν όρθιοι υπερασπιζόμενοι τη δημοκρατία στην Κύπρο, τη νομιμότητα και την ελευθερία και πλήρωσαν με τη ζωή ή την ελευθερία τους την πίστη στις δημοκρατικές αρχές. Η θυσία των ηρώων της Δημοκρατίας αποτελούν φάρο έμπνευσης για τις επόμενες γενιές, ενώ η θυσία τους αποτελεί αδιαπραγμάτευτο κομμάτι της ιστορικής μνήμης της Κύπρου και διαχρονική παρακαταθήκη.
Η Δημοκρατική Παράταξη επαναβεβαιώνει τη σταθερή προσήλωσή της στον αγώνα για:
-Αποκατάσταση της δικαιοσύνης στην Κύπρο, στα πλαίσια των ψηφισμάτων των Η.Ε και του ευρωπαϊκού κεκτημένου
-Επιστροφή των προσφύγων στις πατρογονικές τους εστίες,
-Διερεύνηση και καταδίκη των ενόχων του πραξικοπήματος,
-Τερματισμό της τουρκικής κατοχής, χωρίς κατοχικά στρατεύματα και εγγυήσεις
-Επανένωση της Κύπρου σε συνθήκες ειρήνης, ασφάλειας και ευημερίας για όλους.
Δεν ξεχνούμε. Δεν σιωπούμε. Οφείλουμε να διατηρήσουμε ζωντανή τη μνήμη, να υπερασπιστούμε την ιστορική αλήθεια και να αντλήσουμε διδάγματα, ώστε να μην επαναληφθούν ποτέ τέτοια τραγικά σφάλματα.
Δεν λησμονούμε ότι η εθνική τραγωδία του 1974 δεν ήταν απλώς ένα ιστορικό γεγονός, αλλά ένα οδυνηρό σημείο καμπής, οι συνέπειες του οποίου συνεχίζουν να επηρεάζουν την πορεία του τόπου μας.
Οφείλουμε ως λαός και ως Πολιτεία να διατηρήσουμε άσβεστη τη συλλογική μνήμη, να προστατεύσουμε την ιστορική αλήθεια και να διασφαλίσουμε πως οι θυσίες δεν θα πάνε χαμένες.
Η σημερινή μαύρη επέτειος του πραξικοπήματος, ειναι και ημέρα ευθύνης και δέσμευσης. Ευθύνης να μην επαναληφθούν ποτέ τέτοια εγκληματικά λάθη. Και δέσμευσης να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε με συνέπεια και αποφασιστικότητα για μια Κύπρο ελεύθερη, δημοκρατική και ενωμένη, για το καλό όλων των νόμιμων κατοίκων της.
Καλούμε σε εσωτερική ενότητα όλες τις πολιτικές δυνάμεις, ανεξαρτήτως ιδεολογικών διαφορών ή κομματικών τοποθετήσεων, ώστε να στηριχθούν συντονισμένα και με υπευθυνότητα οι προσπάθειες του Προέδρου της Δημοκρατίας για τη δημιουργία των κατάλληλων προϋποθέσεων που θα επιτρέψουν την επανέναρξη ουσιαστικών και παραγωγικών διαπραγματεύσεων για την επίλυση του Κυπριακού.
Μέσα από τη συλλογική στάση και την αρραγή ενότητα στο εσωτερικό μέτωπο, μπορούμε να ενισχύσουμε τη διαπραγματευτική ισχύ της πλευράς μας και να δώσουμε το μήνυμα προς τη διεθνή κοινότητα ότι παραμένουμε σταθερά προσηλωμένοι σε μια βιώσιμη και λειτουργική λύση, στη βάση των ψηφισμάτων του ΟΗΕ, του διεθνούς δικαίου και του ευρωπαϊκού κεκτημένου.
Κίνημα Άλμα – Πολίτες για την Κύπρο
Το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974 υπήρξε το αποκορύφωμα μίας σειράς έκνομων ενεργειών, συντονισμένων από την ΕΟΚΑ Β’ και τη χούντα των Αθηνών, εναντίον του εκλεγμένου Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Αρχιεπισκόπου Μακαρίου, καθώς και ολόκληρου του κυπριακού λαού. Οι «δήθεν ανυπότακτοι αγωνιστές», που διακήρυσσαν την ένωση με την Ελλάδα, οδήγησαν τη χώρα στον σπαραγμό και τη συνεχιζόμενη έως σήμερα διχοτόμηση. Άλλοι από ιδεολογική τύφλωση, άλλοι από ωμή σκοπιμότητα, άλλοι από αφροσύνη, παρέδωσαν την Κύπρο στα σχέδια της Τουρκίας, που καραδοκούσε – και που οι ίδιοι γνώριζαν ότι καραδοκούσε.
Το πραξικόπημα δεν ήταν απλώς μια εκτροπή από τον ιερό κανόνα της λαϊκής κυριαρχίας: Ήταν ένα προσχεδιασμένο έγκλημα, ήταν εθνική προδοσία. Κι όμως, κανείς στην πραγματικότητα δεν τιμωρήθηκε. Τουναντίον, κάποιοι παρέμειναν ρυθμιστές της πολιτικής ζωής της χώρας, ενώ η ατιμωρησία κανονικοποιήθηκε και διαπότισε τις δομές της κρατικής και θεσμικής μας υπόστασης.
Οφείλουμε να υπογραμμίσουμε ότι η δημοκρατία δεν αποτελεί απλώς ένα τυποποιημένο σύστημα πολιτειακών κανόνων· αποτελεί τον ύψιστο αξιακό πυλώνα της κοινής μας συνύπαρξης. Η άμεση ή έμμεση υπόσκαψή της, είτε από τους ακροδεξιούς θιασώτες της χούντας και της ΕΟΚΑ Β’ που συνεχίζουν να διασπείρουν τη μισαλλοδοξία, τον διχασμό και την ακρότητα, είτε από όσους κρύβονται πίσω από ένα κατ’ επίφαση θεσμικό φορμαλισμό με στόχο να εργαλειοποιήσουν, να καταχραστούν ή να υπονομεύσουν τους δικαιοκρατικούς θεσμούς, αποτελούν τις δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Είναι εξίσου επικίνδυνες και μας καλούν σε εγρήγορση.
Η μνήμη του πραξικοπήματος και των θυμάτων του και η τιμή προς όσους υπερασπίστηκαν τη δημοκρατία πρέπει να είναι πολιτική, ενεργή και διαρκής. Η πατρίδα είναι υπόθεση όλων μας. Σήμερα ιδίως, η προστασία των αρχών του κράτους δικαίου και η προσήλωσή μας προς τη δημοκρατική νομιμότητα, την υγιή και σύννομη λειτουργία του κράτους, την αποκατάσταση του κύρους των θεσμών και την ανόρθωση της εμπιστοσύνης των πολιτών, συνιστούν επιτακτική προτεραιότητα και καθήκον όλων μας.
