Τα αποτελέσματα της πρώτης ποσοτικής έρευνας της για το επίπεδο γνώσης και ενημέρωσης των πολιτών για το ψηφιακό ευρώ παρουσιάζει την Τρίτη η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου σε δημοσίευμα στο blog της.
Όπως ανέδειξε η έρευνα, η πιο διαδεδομένη μέθοδος πληρωμών στην Κύπρο είναι τα μετρητά, εντούτοις, η χρήση πιστωτικής/χρεωστικής κάρτας σε φυσικά καταστήματα σε εβδομαδιαία βάση φτάνει το 63%, ενώ ο μεγαλύτερος ενδοιασμός των συμμετεχόντων στην έρευνα για τη χρήση του ψηφιακού ευρώ αφορά την πιθανότητα παρακολούθησης των συναλλαγών τους και ο φόβος κατάργησης των μετρητών (53%), από το σύνολο των συμμετεχόντων στην έρευνα της ΚΤΚ, το 35% δηλώνει ότι είναι διατεθειμένο να συμπεριλάβει τη χρήση του ψηφιακού ευρώ στην καθημερινότητά του.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, παρότι αναδεικνύεται ότι η πιο διαδεδομένη μέθοδος πληρωμών στην Κύπρο είναι τα μετρητά, εντούτοις, η χρήση πιστωτικής/χρεωστικής κάρτας σε φυσικά καταστήματα σε εβδομαδιαία βάση φτάνει το 63%, ενώ όσοι προχωρούν σε πληρωμές/μεταφορές χρημάτων μέσω διαδικτύου ή από εφαρμογές στα κινητά σε εβδομαδιαία βάση ανέρχονται στο 23%, με το 40% των ερωτηθέντων που διεκπεραιώνουν τις πληρωμές τους με κάρτες από το κινητό να χρησιμοποιεί αυτή τη μέθοδο σε εβδομαδιαία βάση, ενώ παρατηρήθηκε ότι η χρήση της επιταγής είναι πλέον πολύ περιορισμένη.
Η έρευνα κατέδειξε επίσης ότι η πλειοψηφία των πολιτών που χρησιμοποιεί τα μετρητά σε καθημερινή βάση αποτελείται από άτομα με περιορισμένη πρόσβαση σε ψηφιακά μέσα, ως επί το πλείστον άνδρες μεγαλύτερης ηλικίας με χαμηλότερο μορφωτικό και οικονομικό επίπεδο, συνταξιούχοι και άνεργοι, ενώ τα άτομα που προτιμούν τη χρήση ψηφιακών μέσων πληρωμής (τραπεζική μέσω διαδικτύου ή κινητού ή κάρτα από το κινητό) είναι κυρίως γυναίκες κάτω των 45 ετών με τριτοβάθμια μόρφωση, που ανήκουν σε ανώτερα ή μεσαία κοινωνικά στρώματα και διαμένουν σε αστικές περιοχές.
Συμπληρώνεται ότι το προφίλ των πολιτών που προτιμούν τη χρήση φυσικών καρτών και μετρητών αφορά γυναίκες μεσαίου οικονομικού στρώματος που διαμένουν σε αστικές περιοχές, ενώ η χρήση επιταγών παρατηρείται κυρίως μεταξύ ηλικιωμένων ανδρών και επιχειρηματιών.
Περαιτέρω, αναφέρεται ότι η πλειοψηφία των πολιτών που έλαβαν μέρος στην έρευνα δεν είχε καθόλου γνώση για το ψηφιακό ευρώ (61%), ενώ μόλις το 1% των ερωτηθέντων δήλωσε πλήρως ενημερωμένο, με το μεγαλύτερο ποσοστό των πολιτών που είχαν κάποια γνώση για το ψηφιακό ευρώ να αφορά άτομα κάτω των 65 ετών, άτομα με τριτοβάθμια εκπαίδευση και εργαζόμενους. Το ποσοστό που δηλώνει ότι έχει ακούσει για το ψηφιακό ευρώ αφορά άνδρες, άτομα σε μεγαλύτερες ηλικίες, από ανώτερα οικονομικά στρώματα με τριτοβάθμια εκπαίδευση, που κατοικούν σε αστικές περιοχές και οι οποίοι ασκούν κυρίως επαγγέλματα σε επιχειρήσεις ή αυτοεργοδοτούμενοι ή που κατέχουν διευθυντικές θέσεις.
Οι πηγές ενημέρωσης των πολιτών για το ψηφιακό ευρώ κατά σειρά αφορούν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (49%) και οι τηλεοπτικές εκπομπές (30%), ενώ οι σχετικές ημερίδες/σεμινάρια αποτελούν τη λιγότερο δημοφιλή πηγή ενημέρωσης για το ψηφιακό ευρώ.
Την ενημέρωση από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προτιμούν οι νεαρότερες ηλικίες, άτομα της μεσαίας ή κατώτερης οικονομικής τάξης, από αγροτικές περιοχές και οι εργαζόμενοι, ενώ η ενημέρωση μέσω τηλεοπτικών εκπομπών φαίνεται να είναι πιο διαδεδομένη στα πιο ηλικιωμένα άτομα, τα άτομα κατώτερων οικονομικά τάξεων, άτομα με λιγότερη μόρφωση ή άνεργους. Από την άλλη οι ανώτερες οικονομικά τάξεις, τα άτομα με τριτοβάθμια μόρφωση, άτομα που κατοικούν σε αστικές περιοχές και ασχολούνται είτε με επιχειρήσεις ή είναι αυτοεργοδοτούμενοι ή κάτοχοι διευθυντικών θέσεων προτιμούν να ενημερώνονται από έντυπες/διαδικτυακές εφημερίδες.
Προστίθεται ότι από το σύνολο των συμμετεχόντων στην έρευνα της ΚΤΚ, το 35% δηλώνει ότι είναι διατεθειμένο να συμπεριλάβει τη χρήση του ψηφιακού ευρώ στην καθημερινότητά του. Τα άτομα αυτά στην πλειοψηφία τους είναι κάτω των 45 ετών, εργαζόμενοι, άτομα με τριτοβάθμια μόρφωση και άτομα με ανώτερο οικονομικό επίπεδο.
Από την άλλη, το 28% των συμμετεχόντων στην έρευνα θεωρεί κάπως απίθανο έως πολύ απίθανο να εντάξει το ψηφιακό ευρώ στην καθημερινότητά του. Μεταξύ των ατόμων που δήλωσαν την πρόθεσή τους να χρησιμοποιήσουν το ψηφιακό ευρώ, το 40% θα το χρησιμοποιεί για αγορές μέσω διαδικτύου, 41% για αγορές σε καταστήματα και 33% για πληρωμές από άτομο σε άτομο, με το 17% να μην είναι σίγουρο για το είδος των συναλλαγών για τις οποίες θα χρησιμοποιεί το ψηφιακό ευρώ.
Στην ερώτηση για τις διαφορές του ψηφιακού ευρώ με τις σημερινές μεθόδους πληρωμών, μόνο το 19% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι το ψηφιακό ευρώ προσφέρει ουσιαστικά διαφορετική μέθοδο στον τρόπο διεκπεραίωσης των συναλλαγών του, με την πλειοψηφία τους να αφορά άνδρες, άτομα κάτω των 25 ετών και άτομα που έχουν κάποια γνώση για το ψηφιακό ευρώ. Από την άλλη, το 56% δεν πιστεύει ότι το ψηφιακό ευρώ θα προσφέρει κάτι πραγματικά διαφορετικό από τις υπόλοιπες μεθόδους πληρωμών.
Ο μεγαλύτερος ενδοιασμός των συμμετεχόντων στην έρευνα για τη χρήση του ψηφιακού ευρώ αφορά την πιθανότητα παρακολούθησης των συναλλαγών τους και ο φόβος κατάργησης των μετρητών (53%). Το 38% φαίνεται να ανησυχεί για την ασφάλεια της χρήσης του ψηφιακού ευρώ και το 25% ανησυχεί για τον τρόπο διαχείρισης των εξόδων του μέσω της χρήσης του ψηφιακού ευρώ.
Σε σχέση με τον βαθμό ευκολίας της χρήσης του ψηφιακού ευρώ, μόνο το 30% εκφράζει έντονους προβληματισμούς. Οι συμμετέχοντες που εξέφρασαν σοβαρή ανησυχία για το ψηφιακό ευρώ είναι, στην πλειοψηφία τους, γυναίκες, ηλικιωμένοι, άτομα από κατώτερα οικονομικά στρώματα, χωρίς τριτοβάθμια εκπαίδευση, άνεργοι και άτομα που δεν έχουν καμία γνώση για το ψηφιακό ευρώ.
Τέλος, αναφέρεται ότι ανάμεσα στους επαγγελματίες που συμμετείχαν στην έρευνα (ιδιοκτήτες επιχειρήσεων/διευθυντές/αυτοεργοδοτούμενοι), το 54% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι θα ήταν πρόθυμο χωρίς κανένα ενδοιασμό να αποδέχεται πληρωμές σε ψηφιακό ευρώ. Το 9% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι η απόφαση για αποδοχή πληρωμών μέσω ψηφιακού ευρώ θα εξαρτηθεί από το κόστος, την ευκολία εφαρμογής και τη ζήτηση, ενώ 27% δήλωσε ότι δεν είναι πρόθυμο να αποδέχεται πληρωμές σε ψηφιακό ευρώ.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα στο blog της ΚΤΚ, ακολουθώντας αυτές τις εξελίξεις και τη συνεχώς αυξανόμενη τάση των ψηφιακών μεθόδων πληρωμών, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αναπτύσσει το ψηφιακό ευρώ, μια ψηφιακή μορφή χρήματος το οποίο θα εκδίδεται από την ΕΚΤ και θα είναι διαθέσιμο σε όλους τους πολίτες εντός της Ευρωζώνης, για πληρωμές τόσο διαδικτυακά όσο και εκτός διαδικτυακής σύνδεσης. Στο παρόν στάδιο σε ευρωπαϊκό επίπεδο βρίσκεται σε εξέλιξη το νομικό πλαίσιο που θα διέπει την έκδοση και τον τρόπο λειτουργίας του ψηφιακού ευρώ καθώς και η τεχνική λύση για την εφαρμογή του, με στόχο την πρώτη του έκδοση το 2029.
Σημειώνεται ότι η έρευνα διεξήχθη μεταξύ 21-27 Απριλίου με τη μέθοδο των τηλεφωνικών συνεντεύξεων, χρησιμοποιώντας ένα δομημένο ερωτηματολόγιο το οποίο ετοιμάστηκε από τη Γενική Διεύθυνση Εποπτείας Πληρωμών της ΚΤΚ. Η έρευνα είχε παγκύπρια κάλυψη και διεξήχθησαν 506 συνεντεύξεις με άτομα ηλικίας 18 ετών και άνω.
