"Ιστορική" χαρακτηρίζει το Τμήμα Τελωνείων τη μεταρρύθμιση που αφορά την αναθεώρηση του τελωνειακού πλαισίου της ΕΕ, που εγκρίθηκε την Πέμπτη 3 Σεπτεμβρίου από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, σημειώνοντας ότι πρόκειται για την πιο ολοκληρωμένη μεταρρύθμιση για το θέμα εδώ και δεκαετίες.
Όπως σημειώνεται στην ανακοίνωση του Τμήματος Τελωνείων, η ενημερωμένη νομοθεσία παρέχει στην Ένωση μια πιο σύγχρονη εργαλειοθήκη και καινοτόμα νέα μέσα για την καλύτερη διευκόλυνση του παγκόσμιου εμπορίου, ιδίως στο ηλεκτρονικό εμπόριο, την αποτελεσματικότερη είσπραξη τελωνειακών δασμών και την αυστηροποίηση των ελέγχων σε μη συμμορφούμενα, επικίνδυνα ή μη ασφαλή εμπορεύματα.
Συγκεκριμένα, ο νέος ενωσιακός τελωνειακός κώδικας διευκρινίζει ότι οι πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου εκτός ΕΕ θα θεωρούνται οι εισαγωγείς των εμπορευμάτων κατά την πώληση στην ΕΕ και ως εκ τούτου είναι υπεύθυνες για τη διασφάλιση της διεκπεραίωσης όλων των τελωνειακών διατυπώσεων και των πληρωμών δασμών, και όχι ο τελικός καταναλωτής της ΕΕ.
Η νομοθεσία περιλαμβάνει επίσης ένα νέο σύστημα κυρώσεων για τους φορείς ηλεκτρονικού εμπορίου που δεν εκπληρώνουν τις τελωνειακές τους υποχρεώσεις, όπως η διασφάλιση της τήρησης των προτύπων της ΕΕ και της καταβολής του κατάλληλου δασμού.
Σύμφωνα με το Τμήμα Τελωνείων, οι πιο σοβαρές περιπτώσεις μη συμμόρφωσης ενδέχεται να επιφέρουν πρόστιμα έως και 6% της ετήσιας αξίας εισαγωγής εμπορευμάτων της εταιρείας κατά το προηγούμενο έτος, την άρση ορισμένων τελωνειακών προνομίων, ακόμη και περιορισμούς πρόσβασης σε διαδικτυακές πλατφόρμες.
Τέλος, για να καλυφθεί το αυξανόμενο κόστος από την παρακολούθηση του αυξανόμενου αριθμού μικρών δεμάτων που εισέρχονται στην ΕΕ μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου, θα εισαχθεί τέλος διαχείρισης (handling fee) σε ολόκληρη την ΕΕ για μικρά δέματα έως την 1η Νοεμβρίου 2026. Η Επιτροπή θα καθορίσει το επίπεδο του τέλους πριν αρχίσει να εφαρμόζεται από τα κράτη μέλη της ΕΕ.
Σημειώνεται ότι το τέλος διαχείρισης είναι ξεχωριστό από την προηγούμενη απόφαση του Συμβουλίου για την κατάργηση της ιστορικής απαλλαγής από τους τελωνειακούς δασμούς για εισαγωγές αξίας κάτω των 150 ευρώ.
Επιπλέον, στη μεταρρύθμιση σημειώνεται ότι θεσπίζεται ένας νέος αποκεντρωμένος οργανισμός της ΕΕ για τα τελωνεία, για τον συντονισμό της διακυβέρνησης της τελωνειακής ένωσης.
Η τελωνειακή αρχή της ΕΕ (EUCA – European Union Customs Authority) θα αναλύει τα συνεχώς ενημερωμένα δεδομένα εισαγωγών και εξαγωγών που περιέχονται σε έναν νέο, υπερσύγχρονο κόμβο δεδομένων τελωνείων της ΕΕ - μια κεντρική πλατφόρμα για την αλληλεπίδραση των εισαγωγέων και των εξαγωγέων με τα τελωνεία στην ΕΕ. Αυτό θα βοηθήσει τα κράτη μέλη να εντοπίσουν τα πιο επικίνδυνα φορτία που θα πρέπει να ιεραρχηθούν για επιθεώρηση.
Η αρχή θα βοηθήσει επίσης στον καθορισμό περιοχών ελέγχου προτεραιότητας και κριτηρίων κινδύνου και θα συντονίσει τη διαχείριση κρίσεων σε επίπεδο ΕΕ για τα τελωνεία. Θα εδρεύει στη Λιλ της Γαλλίας και θα ξεκινήσει τη λειτουργία της το 2027.
Περαιτέρω, η νέα νομοθεσία δημιουργεί μια νέα κατηγορία των πιο αξιόπιστων επιχειρήσεων (trust and check traders). Σύμφωνα με αυτό το πρόγραμμα, οι εταιρείες που παρέχουν ολοκληρωμένες πληροφορίες σχετικά με την κυκλοφορία και τη συμμόρφωση των προϊόντων τους, μαζί με άλλα αυστηρά κριτήρια, θα απολαμβάνουν απλουστευμένες τελωνειακές διαδικασίες, εξοικονομώντας τους χρόνο και χρήμα.
Οι πιο αξιόπιστες εταιρείες θα μπορούν να θέσουν τα προϊόντα τους σε κυκλοφορία στην ΕΕ χωρίς καμία ενεργή τελωνειακή παρέμβαση.
Σύμφωνα με το Τμήμα Τελωνείων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναμένεται να εγκρίνει το τελικό κείμενο αργότερα τον Σεπτέμβριο, πριν από την υπογραφή και τη δημοσίευσή του στην επίσημη εφημερίδα της ΕΕ. Η χρήση του νέου κόμβου δεδομένων για την καταγραφή των εισαγωγών και των εξαγωγών από την ΕΕ θα καταστεί υποχρεωτική για τις επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου την 1η Ιουλίου 2028 και για όλους τους εμπόρους από την 1η Μαρτίου 2034.