Αυτούσια η ανακοίνωση της εταιρείας:
Ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR (πρώην Intrakat), κ. Αλέξανδρος Εξάρχου συμμετείχε σήμερα σε Διάσκεψη Τύπου με θέμα την καταγγελία του συμβολαίου κατασκευής του αυτοκινητοδρόμου Πάφου – Πόλης Χρυσοχούς, στην οποία προχώρησε ο Όμιλος, σε συνέχεια της δήλωσης διακοπής που κοινοποίησε τη Δευτέρα το Τμήμα Δημοσίων Έργων του υπουργείου Μεταφορών της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ο κ. Εξάρχου ανακοίνωσε ότι ο Όμιλος είχε εγκαίρως υποβάλει ολοκληρωμένη πρόταση για την επίλυση των προβλημάτων του έργου, η οποία όμως απερρίφθη αναιτιολογήτως από το Τμήμα Δημοσίων Έργων του υπουργείου Μεταφορών της Κύπρου και οδήγησε το έργο σε τέλμα. Κι έθεσε υπόψη των εκπροσώπων των ΜΜΕ της Κύπρου ορισμένα βασικά δεδομένα, τα οποία υποδεικνύουν ότι εάν δεν γίνουν ουσιώδεις αλλαγές στην αρχιτεκτονική και τις παραδοχές του έργου, αυτό δεν θα μπορέσει να εκτελεστεί. Ενώ επιβεβαίωσε ότι ο Όμιλος θα λάβει όλα τα νόμιμα μέτρα για να υπερασπιστεί τα συμφέροντά του.
Πρόβλημα με τα λατομεία
Στην Επαρχία Πάφου, κατά την περίοδο του διαγωνισμού (Οκτώβριο 2019) βρίσκονταν σε λειτουργία 3 λατομεία παραγωγής αδρανών υλικών στην περιοχή της Ανδρολύκου. Με ευθύνη της Κυπριακής Δημοκρατίας και λόγω μεταγενέστερης νομοθεσίας (ΚΔΠ 62/2023_24.02.2023) που αφορά την επάρκεια λατομικών αδρανών υλικών στην Επαρχία Πάφου, δεν ανανεώνονται τα προνόμια εκμετάλλευσης λατομείων εξαιτίας του σχεδιασμού του Τοπικού Σχεδίου Ακάμα, με αποτέλεσμα τα δύο από τα τρία λατομεία να μην μπορούν να διαθέσουν αδρανή υλικά για να καλύψουν τις ανάγκες του έργου που υπολογίζονται από τις μελέτες κατασκευής σε 1 εκατ. τόνους.
Έτσι, σήμερα από τα 3 λατομεία στην Ανδρολύκου, τα 2 διαθέτουν αποθέματα 500.000 τόνων και παράγουν μόνο άμμο για παραγωγή σκυροδέματος. Ενώ το ένα μόνο που μπορεί να παραγάγει αδρανή υλικά, λαμβάνοντας υπόψη επίσημα στατιστικά στοιχεία της Υπηρεσίας Μεταλλείων και Λατομείων, έχει ικανότητα παραγωγής μόνο 20.000 τόνων ανά έτος. Άρα, όπως σημείωσε ο κ. Εξάρχου, με αυτούς τους ρυθμούς, η αποπεράτωση του έργου θα απαιτούσε 50 χρόνια, καθώς για το έργο χρειάζονται 1 εκατ. τόνοι αδρανών υλικών.
Η καταλληλότατα των υλικών
Σύμφωνα με όσα εξέθεσε ο κ. Εξάρχου, προέκυψε μείζον ζήτημα με την καταλληλότητα των υλικών εκσκαφής. Σύμφωνα με την εγκεκριμένη μελέτη του έργου, η συνολική ποσότητα εκσκαφών θα ήταν 3,8 εκατ. m3, ενώ των επιχωμάτων 2,3 εκατ. m3. Έως τον Σεπτέμβριο του 2024, οι εκτελεσμένες ποσότητες εκσκαφών και επιχωμάτων ήταν 1,3 εκατ. m3 και 211.000 m3, αντίστοιχα και τα υπόλοιπα των ποσοτήτων, σύμφωνα με την μελέτη ήταν 2,5 εκατ. m3 και 2,1 εκατ. m3 για εκσκαφές και επιχώματα, αντίστοιχα.
Ωστόσο, καθώς το ποσοστό των κατάλληλων υλικών – βάσει ενός εσφαλμένου ορισμού τους από το τεύχος του διαγωνισμού - που προέκυπταν από τις εκσκαφές των ορυγμάτων ήταν μόνο 16%, υπολογίζεται ότι η ποσότητα των εκσκαφών που θα απαιτηθεί για την κατασκευή του συνόλου των επιχωμάτων, είναι 15 εκατ. m3. Όπως τόνισε ο κ. Εξάρχου, η ποσότητα ήταν τέτοια που θα ισοδυναμούσε πρακτικά με σκάψιμο και μεταφορά όλου του όρους Τρόοδος σε άλλο σημείο του νησιού.
Το ζήτημα των αποθεσιοθαλάμων
Στο έργο έχουν χωροθετηθεί 8 θέσεις αποθεσιοθαλάμων, οι οποίοι στα Συμβατικά Τεύχη, καθώς και στην επικαιροποιημένη Μελέτη Εκτίμησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον (ΜΕΕΠ), αναφέρονται ως εγκεκριμένοι και αδειοδοτημένοι. Κατά τη φάση κατασκευής του έργου, διαπιστώθηκε ότι οι αποθεσιοθάλαμοι δεν έφεραν τις απαραίτητες άδειες, ενώ η χωρητικότητά τους είναι πολύ μικρότερη της αρχικής εκτίμησης που προέβλεπε το Συμβόλαιο του Έργου, δηλαδή συνολικά 8 εκατ. m3.
Μάλιστα, μετά από έρευνα και τοπογραφική αποτύπωση, που έλαβε υπόψη τις ζώνες προστασίες του περιβάλλοντος, τις προστατευόμενες περιοχές NATURA 2000, τα υφιστάμενα υδατορέματα, κλπ., διαπιστώθηκε ότι η συνολική μέγιστη χωρητικότητα των 8 αποθεσιοθαλάμων ήταν μόλις 1,8 εκατ. m3, δημιουργώντας αδιέξοδο στην εναπόθεση των προϊόντων εκσκαφής του έργου και κυρίως εξαντλώντας τους περιβαλλοντικούς του όρους, γεγονός που έφερνε τις εργασίες στα όρια της παρανομίας.
Επίσης, ο κ. Εξάρχου σημείωσε ότι ο μέσος χρόνος ανταπόκρισης του Τμήματος Δημοσίων Έργων στις επίσημες επικοινωνίες του Ομίλου υπερέβαινε τους 18 μήνες, καθιστώντας τη συνεννόηση μεταξύ των δύο μερών αδύνατη.
Οι συναντήσεις με την πολιτική ηγεσία
Ο επικεφαλής του Ομίλου σημείωσε ότι είχε σειρά συναντήσεων με τον υπουργό Μεταφορών της Κύπρου, κ. Αλέξη Βαφεάδη, στον οποίο εξέθεσε αναλυτικά τα προβλήματα του έργου και επιχείρησε να αναζητήσει λύση.
Συγκεκριμένα, ο κ. Εξάρχου συνάντησε τον κ. Βαφεάδη στις 13/3/24, 14/5/24, 31/7/24 και 18/9/24. Στη συνάντηση του Μαΐου, ζητήθηκε από την εταιρεία πρόταση για την επίλυση των προβλημάτων του έργου, η οποία υπεβλήθη στις 5 Αυγούστου, αφού εκπρόσωποι της εταιρείας είχαν συνεννοηθεί με τις υπηρεσίες του υπουργείου.
Η πρόταση του Ομίλου συνίστατο στην χορήγηση άδειας εξόρυξης στον χώρο του έργου, ώστε να είναι εφικτή η παραγωγή αδρανών υλικών, αλλά και στην αντιμετώπιση του προβλήματος του εσφαλμένου χαρακτηρισμού των προϊόντων εκσκαφής ως ακατάλληλων ώστε να χρησιμοποιηθούν τα υφιστάμενα και να μην χρειαστούν νέες εκσκαφές και μεταφορές νέων ποσοτήτων, κάτι που θα επέτρεπε τη συνέχιση των εργασιών δεδομένου ότι δεν θα παραβιάζονταν οι περιβαλλοντικοί όροι του έργου.
Μάλιστα, η πρόταση του Ομίλου έδινε λύση και για τα επιχώματα του οδικού άξονα της Β’ Φάσης του έργου, αλλά και στο θέμα του κόμβου της Μαραθούντας, με στόχο να δοθεί το πρώτο τμήμα του έργου συντομότερα στην κυκλοφορία. Επιπλέον, η μελέτη τεκμηρίωνε με όλα τα στοιχεία ότι το έργο ήταν εφικτό να κατασκευαστεί, επιλύοντας όλα τα προβλήματα του έργου. Ωστόσο, η πρόταση δεν έγινε δεκτή από το Υπουργείο αναιτιολογήτως.
Διάψευση των ισχυρισμών
Ο κ. Εξάρχου διέψευσε κατηγορηματικά τα αναγραφόμενα στη δήλωση διακοπής του έργου που ανακοίνωσε το υπουργείο Μεταφορών της Κύπρου. Και επισήμανε ότι ο Όμιλος AKTOR έχει υποβάλει εμπροθέσμως τις μελέτες του έργου και επικαιροποιημένο χρονοδιάγραμμα, καθώς και αίτημα παράτασης που δεν απαντήθηκε ποτέ (τόσο τον Οκτώβριο του 2023 όσο και τον Αύγουστο του 2024), ενώ υπογράμμισε ότι ουδέποτε η εταιρεία εγκατέλειψε το έργο αυτό, ωστόσο οδηγήθηκε σε επιβράδυνση των εργασιών, καθώς η συνέχισή τους θα ήταν παράνομη για λόγους παραβίασης των περιβαλλοντικών του όρων, γεγονός που επιβεβαιώνεται και από τις ίδιες τις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ομίλου και Κυπριακού Δημοσίου που ήταν σε εξέλιξη από τις 13 Μαρτίου 2024 και είχαν ως στόχο την επανεκκίνηση του έργου.
Και υπογράμμισε ότι ο ίδιος προσωπικά προσφέρθηκε στην πολιτική ηγεσία της Κύπρου να συνεχιστούν οι εργασίες (έως την εξάντληση των αποθεσιοθαλάμων και άρα των περιβαλλοντικών όρων του έργου), όμως ο υπουργός Μεταφορών του ζήτησε να μην προχωρήσει σε καμία ενέργεια προτού βρεθούν εναλλακτικές.
Επιπλέον, ο κ. Εξάρχου διέψευσε κατηγορηματικά την πληροφορία ότι ο Όμιλος ζήτησε 5 επιπλέον χρόνια για την αποπεράτωση του έργου, τονίζοντας ότι με την πρότασή του, το έργο θα ολοκληρωνόταν εντός 3 ετών. Και σχολίασε ότι η πληροφορία αυτή ελέχθη ψευδώς για να καλύψει μελλοντικές καθυστερήσεις, εκτιμώντας ότι το έργο δεν θα μπορέσει ποτέ να εκτελεστεί με τους υφιστάμενους όρους.
Το ζήτημα των μελετών
Ο κ. Εξάρχου επισήμανε ότι αποτελεί ψεύδος ο ισχυρισμός ότι οι μελετητές του Ομίλου είναι ανεπαρκείς, επισημαίνοντας ότι είχαν εγκριθεί από τις κυπριακές αρχές, αλλά και υπογραμμίζοντας την τεράστια εμπειρία του Ομίλου, ο οποίος έχει υλοποιήσει μεγάλα συγκοινωνιακά έργα αξίας €18 δισ. τα τελευταία χρόνια. Και επισήμανε ότι ο Όμιλος θα ζητήσει γνωμοδοτήσεις από πανεπιστήμια που θα κρίνουν την επαγγελματική επάρκεια των μελετητών προκειμένου να μην μπορεί κανείς να ισχυριστεί το αντίθετο, τονίζοντας ότι ουδέποτε έχει αμφισβητηθεί η επάρκεια των μελετών του Ομίλου AKTOR.
Επιπλέον, επιβεβαίωσε ότι ο Όμιλος θα προσφύγει στην κυπριακή δικαιοσύνη και τα ευρωπαϊκά όργανα, προκειμένου να προστατεύσει τα συμφέροντά του, να αναζητήσει προστασία στη διακριτική μεταχείριση που επιφύλαξε στον Όμιλο το υπουργείο Μεταφορών της Κύπρου και να εξαντλήσει τα νόμιμα δικαιώματά του, εκφράζοντας τη λύπη του για τις εξελίξεις, έπειτα και από τις προσωπικές του προσπάθειες να σωθεί το έργο.
Σχετικά με τον Όμιλο AKTOR
Ο AKTOR Όμιλος Εταιρειών είναι ένας κορυφαίος παίκτης της αγοράς στη Νοτιοανατολική Ευρώπη που αξιοποιεί εμπειρία 70 ετών για να υλοποιήσει τεχνικά έργα μεγάλης κλίμακας και επενδύει στρατηγικά σε τομείς της οικονομίας, όπως η πράσινη ενέργεια, το Real Estate, τα έργα παραχώρησης και ΣΔΙΤ και η ολοκληρωμένη διαχείριση εγκαταστάσεων. Στόχος του Ομίλου, ο οποίος διοχετεύει κεφάλαια ύψους 2 δισ. ευρώ για εξαγορές και επενδύσεις, είναι να επιτύχει το 2025 κύκλο εργασιών €1,4 δισ. και EBITDA €184 εκατ., μέσα από ένα διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο δραστηριοτήτων. Το 2025, ο αριθμός του προσωπικού του Ομίλου θα ξεπερνά τους 8.800 εργαζόμενους σε Ελλάδα και εξωτερικό. Αποστολή του Ομίλου AKTOR είναι να καταστεί δύναμη εξέλιξης στα πεδία όπου δραστηριοποιείται, παράγοντας αξία για τους μετόχους του και την κοινωνία, συμβάλλοντας στην πρόοδο και την ευημερία και αναβαθμίζοντας τις ζωές των ανθρώπων προς ένα βιώσιμο μέλλον.