Άλλαξε η στόχευση στη συζήτηση στο τραπέζι των 27 και, το βράδυ της Πέμπτης, και στράφηκε από την εξωτερική διάσταση της ανταγωνιστικότητας και τον ρόλο της Κίνας στις παγκόσμιες μακροοικονομικές ανισορροπίες και τον πανηγυρικό τόνο μετά το άνοιγμα της πρώτης ομάδας κεφαλαίων από την Ουκρανία για την ένταξη στην ΕΕ, στις επαφές του επικεφαλής του Γραφείου του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, του έμπειρου Πορτογάλου διπλωμάτη, Πέδρο Λούρτι, με τη Ρωσία.
Αποτέλεσμα ήταν ότι η συζήτηση για κοινή στρατηγική αντιμετώπιση της αυξανόμενης κινεζικής κυριαρχίας στην παγκόσμια οικονομία ξεκίνησε κοντά στα μεσάνυχτα, καθώς πολλοί ηγέτες ήθελαν να τοποθετηθούν για την αλλαγή στάσης της ΕΕ ύστερα από μακρά σιγή ασυρμάτου προς τη Μόσχα.
Τα κρίσιμα θέματα που θα συζητηθούν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο - Εύσημα στην Κύπρο
Αξιωματούχος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενημέρωσε τα μεσάνυχτα τον Τύπο ότι μετά το άνοιγμα της πρώτης δέσμης κεφαλαίων στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία, το τέλος του αδιεξόδου στο τραπέζι των ηγετών είναι ιστορικό. Υπάρχει νέα αίσθηση ενότητας για την Ουκρανία στο τραπέζι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όπως αποδεικνύεται από την υιοθέτηση συμπερασμάτων με τη συμφωνία των 27 ηγετών. Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, οι ηγέτες ασχολήθηκαν επίσης με τις διπλωματικές προσπάθειες στήριξης της Ουκρανίας, με όλες τις πρωτοβουλίες της ΕΕ να κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση: να ενισχυθεί η Ουκρανία και να ασκηθεί πίεση στη Ρωσία ενόψει μελλοντικών ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων.
Σχετικά με το άνοιγμα διαύλου επικοινωνίας, ο Πρόεδρος Κόστα υπογράμμισε, σύμφωνα με τον αξιωματούχο, την ανάγκη η Ευρώπη να επιδείξει αυτοπεποίθηση στη στήριξη της Ουκρανίας και να είναι έτοιμη να αναλάβει την ευθύνη της, όταν οι συνθήκες είναι κατάλληλες για ενεργοποίηση προς τη Ρωσία, ώστε να συμβάλει σε μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη που διασφαλίζει και τα ευρωπαϊκά συμφέροντα. Αυτό, σημείωσε, είναι και το αίτημα του Ουκρανού Προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι: η Ευρώπη να αναλάβει ενεργότερο ρόλο στις διπλωματικές προσπάθειες. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η αλλαγή πλεύσης Ζελένσκι ήρθε τον Απρίλιο κατά την άτυπη Σύνοδο των ηγετών στην Κύπρο, καθώς οι ΗΠΑ είχαν στραφεί στη Μέση Ανατολή και το Ιράν.
Το πιο σημαντικό σημείο, κατά τον αξιωματούχο, είναι οι Ευρωπαίοι να παραμείνουν συντονισμένοι ως προς τον τρόπο εμπλοκής με τη Ρωσία και ως προς τη θέση που πρέπει να έχει η ΕΕ. Ο ρόλος του Προέδρου Κόστα είναι να υπηρετεί την ενότητα της Ένωσης, ενώ αρκετοί ηγέτες επεσήμαναν ότι, σύμφωνα με τις Συνθήκες, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου είναι ο φυσικός εκπρόσωπος των συμφερόντων της ΕΕ.
Όσον αφορά τις πρόσφατες σύντομες διπλωματικές επαφές με το Κρεμλίνο, ο αξιωματούχος ανέφερε ότι ο Πρόεδρος Κόστα εξήγησε πως είχε ζητήσει από το Γραφείο του να ανοίξει διπλωματικό κανάλι με τη Ρωσία, με στόχο η ΕΕ να είναι έτοιμη, όταν έρθει η κατάλληλη στιγμή, να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της. Διευκρίνισε ότι επρόκειτο για σύντομες επαφές χωρίς ουσιαστική συζήτηση ή διαπραγμάτευση απλώς για άνευ συγκεκριμένου σκοπού διπλωματική εργασία.
Η στροφή της συζήτησης από τον πανηγυρικό τόνο, έφερε τους ηγέτες να διαφωνούν όχι για την κίνηση της έναρξης των επαφών, αλλά για το ποιος θα ηγηθεί. Ο Γάλλος Πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν, πίεσε για συμμετοχή της Βρετανίας, σημειώνοντας ότι πρέπει η Ευρώπη και όχι μόνο η ΕΕ να αναλάβει την πρωτοβουλία. Στην ίδια κατεύθυνση, ο Γερμανός Καγκελάριος, Φρίντριχ Μερτς, τάχθηκε υπέρ της διπλωματικής φόρμουλας Ε3 (Γαλλία, Βρετανία, Γερμανία). Η Ιταλίδα Πρωθυπουργός, Τζιόρτζια Μελόνι, ζήτησε τον διορισμό κοινού απεσταλμένου «από μια μεσαία ή μικρότερη χώρα», διαφωνώντας με το σχήμα των Ε3 που αφήνει τη χώρα της εκτός, ενώ υπό ευρύτερη ομάδα ζήτησε να γίνει ο συντονισμός ο Πρωθυπουργός της Πολωνίας Ντόναλντ Τουσκ, ώστε να έχει και η χώρα του ρόλο, όπως στη διαπραγμάτευση των Συμφωνιών του Μινσκ με τη Ρωσία το 2015, μετά την προσάρτηση της Κριμαίας.
Αναμενόμενη και η αντίδραση από τις βαλτικές χώρες και τη Δανία για την απουσία συντονισμού πριν τις διπλωματικές επαφές, με την πλευρά της ΕΕ να σημειώνει ότι οι επαφές με τρίτες χώρες είναι κομμάτι της εντολής Κόστα και της περιγραφής των αρμοδιοτήτων του, χωρίς ωστόσο να σημαίνει ότι ο ίδιος αναλαμβάνει τον ρόλο του απεσταλμένου σε «μια διαπραγμάτευση που δεν υπάρχει». Η συζήτηση της Παρασκευής από τις 9:30 τοπική ώρα αναμένεται να επικεντρωθεί στο ερχόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο και τα βήματα μετά τη σημαντική επιτυχία του Nego Box της Κυπριακής Προεδρίας.
Πηγή: ΚΥΠΕ
