Για τον περισσότερο κόσμο, η ημερομηνία που προκαλεί δέος και ανησυχία είναι η Παρασκευή και 13, ωστόσο για τους Έλληνες και τους ισπανόφωνους λαούς, η αντίστοιχη «καταραμένη» μέρα είναι η Τρίτη και 13. Μια ημερομηνία που, σύμφωνα με την παράδοση και τις προλήψεις, συνδυάζει δύο "αρνητικά φορτισμένες" οντότητες, την Τρίτη και τον αριθμό 13.
Στον ελληνικό και τον ισπανόφωνο κόσμο, η Τρίτη θεωρείται από μόνη της άτυχη. Οι Ισπανόφωνοι μάλιστα την έχουν «ντύσει» με την παροιμία «En martes, ni te cases ni te embarques», που σημαίνει «Την Τρίτη, μη παντρεύεσαι και μη ξεκινάς ταξίδι». Ανάλογες είναι και οι ελληνικές προκαταλήψεις, προληπτικοί αποφεύγουν να ξεκινήσουν κάποια εργασία, να ταξιδέψουν ή να τελέσουν αρραβώνα την Τρίτη. Αντιθέτως, η ημέρα θεωρείται «κατάλληλη» για… μαγικές τελετές.
Στην ελληνική λαϊκή παράδοση, η αρνητική αύρα της Τρίτης συνδέεται με ένα από τα πιο δραματικά γεγονότα της Ιστορίας, την Άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Οθωμανούς στις 29 Μαΐου 1453. Η ημέρα ήταν Τρίτη, και σύμφωνα με ιστορικές μαρτυρίες, ακόμη και οι σύγχρονοι του γεγονότος απέδωσαν την τραγωδία στην "μοιραία" επίδραση της ημέρας. Η πρόληψη αυτή καταγράφεται ήδη από το 1164.
Διάβασε ακόμα:
- Τι είναι οι καρποί της Ποσειδωνίας που ξεβράζονται στις ελληνικές ακτές
- Γιατί μας... «στοιχειώνει» η Τρίτη και 13
- Ένταση Σάττι με Ισραηλινό δημοσιογράφο: «Βάλ’ τις ωτοασπίδες σου για τις βόμβες»
Σύμφωνα με τον Νικόλαο Πολίτη, «πατέρα» της ελληνικής λαογραφίας, η δεισιδαιμονία μπορεί να εξηγηθεί και αστρολογικά. Την Τρίτη κυριαρχεί ο Άρης, πλανήτης του πολέμου και της βίας, ενώ σε κάποια συγκεκριμένη αλλά άγνωστη «κακιά ώρα», συνυπάρχει με τον πλανήτη Κρόνο, σύμβολο περιορισμού και σκληρότητας. Η αδυναμία να προσδιοριστεί η συγκεκριμένη ώρα οδηγεί στο να θεωρείται ολόκληρη η Τρίτη ως αποφράς.
Το 13 φέρει το στίγμα της ατυχίας, κυρίως επειδή ακολουθεί τον αριθμό 12, ο οποίος συμβολίζει την ολοκλήρωση και την αρμονία. Στην ελληνική και παγκόσμια κουλτούρα, το 12 εμφανίζεται παντού, 12 Θεοί του Ολύμπου, 12 άθλοι του Ηρακλή, 12 μήνες, 12 φυλές του Ισραήλ, 12 μαθητές του Χριστού, 12 Ιμάμηδες, 12 Ευαγγέλια. Το 13 θεωρείται ότι «διαλύει» αυτή την ισορροπία και προμηνύει το άγνωστο.
Στην περίπτωση της Άλωσης της Πόλης, η δεισιδαιμονία «δένει» ακόμα πιο στενά με τον αριθμό 13, 1453 = 1 + 4 + 5 + 3 = 13. Έτσι, η τραγική ημέρα της Τρίτης 29 Μαΐου 1453, η αρχή τεσσάρων αιώνων σκλαβιάς, συνοδεύτηκε και αριθμολογικά από το «κακότυχο» 13.
Η Παρασκευή και 13, όσο και αν έχει κατακλύσει τον σύγχρονο δυτικό πολιτισμό, ιδιαίτερα λόγω ταινιών τρόμου, δεν αποτελεί ελληνική δεισιδαιμονία. Η αρνητική της φήμη είναι δυτικής προέλευσης και χρονολογείται κυρίως από τον 19ο αιώνα. Στην Ελλάδα, η δεισιδαιμονία για την Τρίτη και 13 είναι παλαιότερη, βαθύτερη και στενά συνδεδεμένη με την Ιστορία και την παράδοση.
Για τους προληπτικούς, η Τρίτη και 13 δεν είναι απλώς μία «κακή» ημέρα. Είναι μέρα που αποφεύγεις να ξεκινήσεις κάτι καινούργιο, να ταξιδέψεις ή, σε ακραίες περιπτώσεις, να βγεις καν από το σπίτι. Αντιπροσωπεύει μια στιγμή που η τύχη φαίνεται να γυρνά την πλάτη της. Ακόμα και ο ελληνικός όρος «τρίτωσε το κακό» δίνει στην τρίτη φορά μια σχεδόν αναπόφευκτη αρνητική χροιά.