Το έθιμο της «ευχής του σταφυλιού» αναβιώνει σήμερα, ημέρα της εορτής της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος, στη Λυσό της επαρχίας Πάφου, αλλά και σε άλλες αμπελουργικές κοινότητες της Κύπρου.
Σύμφωνα με τη μελετήτρια της παράδοσης Άννα Τσέλεπου οι αμπελουργοί μεταφέρουν στην εκκλησία τα πρώτα ώριμα σταφύλια της χρονιάς, τα οποία ευλογούνται, διατηρώντας ζωντανή μια παράδοση που συνδέεται άμεσα με την ευγνωμοσύνη για τους καρπούς της γης και προαναγγέλλει την έναρξη του τρύγου, ο οποίος αρχίζει τις επόμενες ημέρες.
Όπως αναφέρει, η «ευχή του σταφυλιού» αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα λαϊκά εκκλησιαστικά έθιμα, με ιδιαίτερη σημασία για τις αμπελουργικές περιοχές, όπου η καλλιέργεια του αμπελιού αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της τοπικής ιστορίας και παράδοσης. Οι παραδόσεις αυτές, προσθέτει η κ. Τσέλεπου, αποτελούν πολύτιμη πολιτιστική κληρονομιά, συμβάλλοντας στη διατήρηση και τον σεβασμό των εθίμων από γενιά σε γενιά.
Το έθιμο έχει τις ρίζες του στην αρχαιότητα και πέρασε στον χριστιανισμό. Ανήμερα της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος οι πιστοί φέρνουν στην εκκλησία σταφύλια για να ευλογηθούν από τον ιερέα.
Αυτή η πράξη είναι ένδειξη ευχαριστίας προς τον Θεό για την καλή σοδειά και την ευλογία της φύσης, ενώ περιέχει και τον συμβολισμό της μεταμορφωσης, Συγκεκριμένα, το σταφύλι, που μεταμορφώνεται σε κρασί, συμβολίζει τη μεταμόρφωση και την αλλαγή. Στη Μεταμόρφωση του Χριστού, ο Χριστός εμφανίστηκε στους μαθητές του με δοξασμένο σώμα, δείχνοντας τη θεϊκή του φύση. Τα σταφύλια, μέσω της ευλογίας, μεταμορφώνονται σε σύμβολο αυτής της αλλαγής και της αναγέννησης.
Ταυτόχρονα, αυτό το έθιμο αντιπροσωπεύει την ευχαριστία των πιστών για τα αγαθά που τους παρέχει ο Θεός.
