Την μεγαλύτερη και πιο λεπτομερή φωτογραφία που τραβήχτηκε ποτέ από το κέντρο του Γαλαξία μας στο ορατό φως αποκάλυψε η αποστολή του διαστημικού τηλεσκοπίου "Ευκλείδης" του Ευρωπαϊκού Διαστημικού Οργανισμού (ΕΟΔ).
"Γεμάτη με περισσότερα από 60 εκατομμύρια αστέρια, αυτή η εικόνα ανοίγει την πόρτα στους επιστήμονες να επιβεβαιώσουν την ύπαρξη οποιουδήποτε εξωπλανήτη που βρίσκεται σε αυτήν την περιοχή και να μετρήσουν τη μάζα του χρησιμοποιώντας μικροσκοπικές αλλαγές στο φως των αστεριών με την πάροδο του χρόνου", αναφέρει ο ΕΟΔ.
Για μία μόνο ημέρα, σημειώνεται, "ο ντετέκτιβ του σκοτεινού Σύμπαντος, ο Ευκλείδης έστρεψε το βλέμμα του προς το φως, προς την εξαιρετικά φωτεινή εσωτερική περιοχή του Γαλαξία μας, γνωστή ως γαλαξιακή διόγκωση".
Αυτό το ειδικό αίτημα προήλθε από αστρονόμους που αναζητούσαν αυτό που κάνει καλύτερα ο Ευκλείδης, να απαθανατίζει δηλαδή τεράστιες περιοχές του ουρανού με καθαρή λεπτομέρεια.
Σχεδιασμένη για να παρατηρεί δισεκατομμύρια μακρινούς γαλαξίες, η κάμερα ορατού φωτός του διαστημικού τηλεσκοπίου είναι αρκετά ευαίσθητη ώστε να διακρίνει μεμονωμένα αστέρια στην γεμάτη γαλαξιακή μας διόγκωση, χωρίς να τυφλώνεται.
Αυτή η σπάνια ικανότητα είναι κρίσιμη για αυτό που θέλουν οι επιστήμονες, να χρησιμοποιήσουν δηλαδή αυτήν την εικόνα για να μελετήσουν πλανήτες γύρω από άλλα αστέρια χρησιμοποιώντας μια ειδική τεχνική.
Ο Ευκλείδης εκτοξεύτηκε τον Ιούλιο του 2023 και ξεκίνησε τις τακτικές επιστημονικές παρατηρήσεις του στις 14 Φεβρουαρίου 2024.
Στόχος της αποστολής είναι να αποκαλύψει την κρυφή επίδραση της σκοτεινής ύλης και της σκοτεινής ενέργειας στο ορατό Σύμπαν. Σε μια περίοδο έξι ετών, θα παρατηρεί τα σχήματα, τις αποστάσεις και τις κινήσεις δισεκατομμυρίων γαλαξιών σε απόσταση έως και 10 δισεκατομμύρια έτη φωτός.
Παρά το γεγονός ότι αποτελεί το 85% του σύμπαντος και επηρεάζει την εξέλιξή του, η σκοτεινή ύλη είναι δύσκολο να ανιχνευθεί επειδή δεν αλληλεπιδρά με το φως ή άλλες μορφές ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας, αλλά από όσο γνωρίζουμε αλληλεπιδρά μόνο με τη βαρύτητα.
Πέντε φορές πιο κοινή στο σύμπαν από την κανονική ύλη, η σκοτεινή ύλη είναι κατανεμημένη σε όλο το διάστημα. Ενώ η σκοτεινή ύλη δεν απορροφά ούτε αντανακλά το φως, οι επιστήμονες μπορούν να την ανιχνεύσουν μέσω της βαρυτικής της επίδρασης στην 'κανονική' ύλη όπως αστέρια και γαλαξίες, και η κατανομή της σε όλο το σύμπαν επηρεάζεται από την ώθηση της σκοτεινής ενέργειας προς τα έξω.
Η αποστολή θα βοηθήσει τους επιστήμονες να προσδιορίσουν εάν η κατανόησή μας για τη βαρύτητα πρέπει να γραφτεί ξανά ή εάν χρειάζεται ένας εντελώς νέος μηχανισμός για να εξηγήσει την επιταχυνόμενη διαστολή του σύμπαντος.
Η αποστολή κατασκευάστηκε και λειτουργεί από το ΕΟΔ με συνεισφορές από τη NASA. Η Κοινοπραξία Euclid - που αποτελείται από περισσότερους από 2000 επιστήμονες από 300 ινστιτούτα σε 15 ευρωπαϊκές χώρες, τις ΗΠΑ, τον Καναδά και την Ιαπωνία - είναι υπεύθυνη για την παροχή των επιστημονικών οργάνων και της ανάλυσης επιστημονικών δεδομένων.
Δείτε εικόνες: