Τελική έγκριση για ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα σχέδια εποικιστικής επέκτασης στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη έδωσε την Τετάρτη το Ισραήλ, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από Παλαιστινίους και διεθνείς οργανώσεις, που κάνουν λόγο για ένα βήμα που ουσιαστικά «κόβει στα δύο» τη Δυτική Όχθη και απειλεί να καταστρέψει κάθε προοπτική δημιουργίας παλαιστινιακού κράτους.
Πρόκειται για την ανάπτυξη του εποικιστικού σχεδίου στην περιοχή Ε1, ανοιχτή έκταση ανατολικά της Ιερουσαλήμ. Το σχέδιο βρίσκεται υπό συζήτηση για πάνω από δύο δεκαετίες, αλλά είχε «παγώσει» εξαιτίας αμερικανικών πιέσεων. Η διεθνής κοινότητα, σε συντριπτικό της ποσοστό, θεωρεί την ισραηλινή εποικιστική δραστηριότητα στη Δυτική Όχθη παράνομη και εμπόδιο για την ειρήνη.
Ο ακροδεξιός Υπουργός Οικονομικών Μπετσαλέλ Σμότριτς, πρώην ηγέτης των εποίκων, χαιρέτισε την απόφαση, παρουσιάζοντάς την ως απάντηση στις δυτικές χώρες που έχουν ανακοινώσει την πρόθεσή τους να αναγνωρίσουν παλαιστινιακό κράτος.
«Το παλαιστινιακό κράτος διαγράφεται από το τραπέζι όχι με συνθήματα, αλλά με πράξεις. Κάθε εποικισμός, κάθε γειτονιά, κάθε κατοικία είναι άλλο ένα καρφί στο φέρετρο αυτής της επικίνδυνης ιδέας», δήλωσε ο Σμότριτς.
Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει απορρίψει επανειλημμένα τη λύση των δύο κρατών και δηλώνει αποφασισμένος να διατηρήσει τον ισραηλινό έλεγχο στις κατεχόμενες περιοχές.
Η επέκταση των εποικισμών έρχεται σε μια περίοδο όπου η κατάσταση για τους Παλαιστινίους στη Δυτική Όχθη επιδεινώνεται διαρκώς. Το επίκεντρο της διεθνούς προσοχής παραμένει στον πόλεμο στη Γάζα, ωστόσο στη Δυτική Όχθη έχουν αυξηθεί οι επιθέσεις εποίκων, οι εξώσεις, οι επιχειρήσεις του ισραηλινού στρατού και οι αυστηροί έλεγχοι που περιορίζουν δραστικά την ελευθερία μετακίνησης.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, περισσότεροι από 700.000 Ισραηλινοί έποικοι ζουν πλέον στη Δυτική Όχθη και την ανατολική Ιερουσαλήμ.
Η σημασία της περιοχής Ε1 είναι κομβική, καθώς αποτελεί έναν από τους τελευταίους γεωγραφικούς διαδρόμους που θα μπορούσαν να ενώσουν απευθείας τις παλαιστινιακές πόλεις Ραμάλα (βόρεια) και Βηθλεέμ (νότια), που απέχουν μόλις 22 χιλιόμετρα. Σήμερα, οι Παλαιστίνιοι υποχρεώνονται να κάνουν μεγάλες παρακάμψεις και να περνούν από πολλαπλά σημεία ελέγχου, με το ταξίδι να διαρκεί ώρες.
Οργάνωση που παρακολουθεί την επέκταση των εποικισμών, όπως η «Ειρήνη Τώρα», χαρακτήρισε την έγκριση «καταστροφή για κάθε πολιτική λύση».
«Ο εποικισμός στην Ε1 δεν έχει άλλο σκοπό από το να υπονομεύσει μια πολιτική λύση. Τη στιγμή που η διεθνής κοινότητα επιδιώκει την ειρήνη και τη λύση δύο κρατών, μια κυβέρνηση που έχει χάσει την εμπιστοσύνη του λαού υπονομεύει το εθνικό συμφέρον – και όλοι πληρώνουμε το τίμημα», δήλωσε η οργάνωση.
Το σχέδιο περιλαμβάνει την κατασκευή περίπου 3.500 κατοικιών, δίπλα στον υφιστάμενο οικισμό Maale Adumim, ενώ κατά την ίδια συνεδρίαση εγκρίθηκαν και 350 νέες κατοικίες για τον οικισμό Ashael, κοντά στη Χεβρώνα.
Η ισραηλινή κυβέρνηση, με έντονη παρουσία θρησκευτικών και υπερεθνικιστικών παραγόντων, όπως ο Σμότριτς, παραμένει στενά συνδεδεμένη με το κίνημα των εποίκων. Ο Σμότριτς έχει αναλάβει υπουργικό ρόλο με εξουσίες για την εποικιστική πολιτική και έχει δεσμευθεί να διπλασιάσει τον πληθυσμό των εποίκων στη Δυτική Όχθη.
Αν η διαδικασία προχωρήσει γρήγορα, τα έργα υποδομής στην Ε1 θα μπορούσαν να ξεκινήσουν μέσα στους επόμενους μήνες, ενώ η κατασκευή κατοικιών να αρχίσει περίπου σε έναν χρόνο.
