Τηλεόραση Ραδιόφωνο Podcasts
ζελενσκι

Στο Ουκρανικό, ο πήχης είναι εξαιρετικά χαμηλά, όπως και οι προσδοκίες, τόσο για την έκδοση κοινής θέσης των 27 κρατών-μελών απόψε, στη Σύνοδο Κορυφής, όσο και κυρίως για την δυνατότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ξεπεράσει την απαξίωση της Ουάσιγκτον και να επανακτήσει ουσιαστικό ρόλο στις συζητήσεις, γεγονός που καθιστά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, υψηλού ρίσκου.

Όντως το Ουκρανικό βρίσκεται αυτή τη στιγμή εκτός Συμπερασμάτων, καθώς ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν, ήταν κάθετα αρνητικός να προσυπογράψει κάποιες αναφορές των προσχεδίων που κυκλοφόρησαν, όπως για παράδειγμα ότι «η ειρήνη πρέπει να σέβεται την ανεξαρτησία, κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας».

Ο κ. Όρμπαν απέστειλε επιστολή στον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, της οποίας έλαβε γνώση ο ΑΝΤ1 και αναφέρει χαρακτηριστικά ότι: «Η Ευρωπαϊκή Ένωση – ακολουθώντας το παράδειγμα των Ηνωμένων Πολιτειών – θα πρέπει να ξεκινήσει απευθείας συζητήσεις με τη Ρωσία για την κατάπαυση του πυρός και τη βιώσιμη ειρήνη στην Ουκρανία».

Υπό το φως της δεδομένης φιλορωσικής προσέγγισης του Βίκτορ Όρμπαν, οι εταίροι επιχείρησαν να τον απομονώσουν, προκειμένου να τον πειθαναγκάσουν να προσυπογράψει ένα κείμενο στήριξης της Ουκρανίας, κάτι όμως που με βάση τα υφιστάμενα δεδομένα, θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο εάν όχι απίθανο. 

Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, οι ευρωπαίοι εταίροι προσπάθησαν να εκμαιεύσουν τη στήριξη του επίσης φιλορώσου ηγέτη της Σλοβακίας Ρόμπερτ Φίτσο. Έτσι τοποθέτησαν στο προσχέδιο Συμπερασμάτων αναφορά για επανέναρξη της διαμετακόμισης ρωσικού φυσικού αερίου από την Ουκρανία, κάτι που αποτελούσε απαίτηση της Σλοβακίας. Ωστόσο, τα σχέδια των ευρωπαίων εταίρων να δελεάσουν τον ηγέτη της Σλοβακίας, χάλασε ο Βολοντιμίρ Ζαλένσκι, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να συμφωνήσει στην επανέναρξη διαμετακόμισης ρωσικού φυσικού αερίου από τη χώρα του.

Το μεγαλύτερο όμως πρόβλημα της Συνόδου Κορυφής δεν είναι ούτε ο Όρμπαν της Ουγγαρίας, ούτε ο Φίτσο της Σλοβακίας. Είναι η ίδια η Ουάσιγκτον και ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος κρατά και το μαχαίρι και το καρπούζι στο Ουκρανικό. Έχει ήδη αναστείλει την παροχή στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία, βρίσκεται σε επαφή με την αντιπολίτευση στοχεύοντας στην εκπαραθύρωση του Ζελένσκι, ενώ όπως απεκάλυψε ο ΑΝΤ1, προσανατολίζεται στη χαλάρωση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, πριν καν τελειώσει ο πόλεμος. 

Κι ενώ η Σύνοδος Κορυφής βρίσκεται σε εξέλιξη, δύο ξένοι διπλωμάτες ανέφεραν στον ΑΝΤ1 ότι ευρωπαίοι ηγέτες ενημερώθηκαν ότι ο κ. Τραμπ, στο πλαίσιο σκλήρυνσης της μεταναστευτικής πολιτικής, κάνει σκέψεις ακόμη και για ανάκληση του ειδικού καθεστώτος 240 χιλιάδων Ουκρανών που βρίσκονται σε αμερικανικό έδαφος, προκειμένου να εγκαταλείψουν τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αν και απόφαση δεν έχει ακόμη ληφθεί, οι προσανατολισμοί του Ντόναλντ Τραμπ αποτελούν ένα ακόμη μήνυμα προς τον Βολοντιμίρ Ζελένσκι, αλά και προς την Ευρωπαϊκή Ένωση που στο Ουκρανικό κινείται πλέον στα όρια της πολιτικής ανυποληψίας.

Σε ό,τι αφορά στην άμυνα και την ασφάλεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα πράγματα είναι σαφώς ευκολότερα. Ο συνήθης ύποπτος Βίκτορ Όρμπαν φέρεται να συμπλέει με τους ευρωπαίους εταίρους. Με άξονα την πρόταση της Ούρσουλας φον ντερ Λάιεν για δανειοδότηση ύψους 150 δισεκατομμυρίων ευρώ για τη δημιουργία μιας δεξαμενής, από την οποία τα κράτη-μέλη θα μπορούν να αντλήσουν κονδύλια για αύξηση των αμυντικών τους δυνατοτήτων.

Μάλιστα, αυτά τα κονδύλια δεν θα υπολογίζονται στο έλλειμμα των κρατών-μελών, καθώς θα ενεργοποιηθεί η ρήτρα διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, ενώ όπως πληροφορούμαστε η Γερμανία ζητάει ακόμη μεγαλύτερες χαλαρώσεις.

Αυτά είναι τα θετικά νέα. Υπάρχουν βεβαίως και κάποιες σκιές, οι οποίες θα πρέπει να ξεκαθαριστούν. Το μέγα ζήτημα είναι ποιοι θα είναι οι προμηθευτές των αμυντικών εξοπλισμών. Το Παρίσι και ο Εμανουέλ Μακρόν, ζητούν όπως οι ευρωπαϊκές χώρες εξασφαλίσουν πλεονέκτημα στις πωλήσεις, ώστε τα 150 δισεκατομμύρια να καταλήξουν στις τσέπες των αμυντικών βιομηχανιών της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ισπανίας και της Ιταλίας. Άλλα ωστόσο κράτη-μέλη, όπως η Πολωνία ζητούν όπως στο παιγνίδι μπουν και τρίτες χώρες και κυρίως οι Ηνωμένες Πολιτείες για ευνόητους λόγους, οι οποίοι δεν είναι άσχετοι ούτε με το ΝΑΤΟ αλλά ούτε με το αναντίλεκτο γεγονός ότι η Ευρώπη μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, βασίζει την άμυνά της στην αμερικανική ομπρέλα.

Ο Ταγίπ Ερντογάν δεν θα ήταν υπερβολή να πούμε ότι καιροφυλακτεί και περιμένει στη γωνία τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για το μείζον ζήτημα των προμηθειών των αμυντικών εξοπλισμών. Εάν λοιπόν η προμήθεια εξοπλισμών καταστεί δυνατή και από τρίτες χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, ο Ερντογάν προσδοκά ότι και η δική του χώρα, η Τουρκία θα έχει ανάλογη συμμετοχή και κατά συνέπεια μεγάλα οικονομικά οφέλη από την πώληση εξοπλισμών σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Να υπενθυμίσουμε ότι όπως απεκάλυψε ο ΑΝΤ1, το περασμένο Σάββατο, ο κ. Ερντογάν είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, στον οποίο έθεσε θέμα συμμετοχής της Τουρκίας στον σχεδιασμό της αμυντικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Κοινοτικοί κύκλοι έλεγαν σήμερα στις Βρυξέλλες ότι η Άγκυρα που συμμετέχει στην ομάδα των προθύμων χωρών για την Ουκρανία, επιδιώκει να αποκτήσει ρόλο και στη νέα πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την άμυνα και την ασφάλειά της, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.