Λίγες ημέρες μετά την επίθεση του Ισραήλ σε εγκαταστάσεις όπου το καθεστώς του Μπασάρ αλ-Άσαντ παρήγαγε χημικά όπλα, ειδικοί προειδοποιούν για σοβαρούς κινδύνους: περιβαλλοντική μόλυνση, μεταφορά τεχνογνωσίας σε εξτρεμιστές και ενίσχυση εχθρικών κρατών όπως το Ιράν.
Ο Φερνάντο Άριας, γενικός διευθυντής του Οργανισμού για την Απαγόρευση των Χημικών Όπλων (OPCW), απηύθυνε έκκληση στις 12 Δεκεμβρίου για την πλήρη εξάλειψη του «εγκληματικού προγράμματος» χημικών όπλων της Συρίας, σε έκτακτη σύσκεψη του οργανισμού.
Το καθεστώς Άσαντ, πριν την πτώση του την περασμένη εβδομάδα, χρησιμοποιούσε επί σειρά ετών θανατηφόρα χημικά όπως το σαρίν και το αέριο μουστάρδας κατά πολιτών και ανταρτών στον εμφύλιο πόλεμο. Μετά την εγκατάλειψη της χώρας από τον Άσαντ, το Ισραήλ προχώρησε σε αεροπορικές επιδρομές σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις, μεταξύ αυτών και το Συριακό Κέντρο Έρευνας και Επιστημονικών Μελετών (SSRC), το οποίο αποτελούσε πυλώνα της παραγωγής χημικών όπλων.
Διεθνείς ανησυχίες για τις συνέπειες των επιδρομών
Οι βομβαρδισμοί μπορεί να προκαλέσουν μόλυνση ή την απώλεια κρίσιμων στοιχείων, σύμφωνα με τον Άριας. Παράλληλα, αυξάνονται οι φόβοι ότι ειδικοί που εργάζονταν στο πρόγραμμα θα μπορούσαν να στρατολογηθούν από το Ιράν ή εξτρεμιστικές οργανώσεις όπως το Ισλαμικό Κράτος.
«Το φαινόμενο του brain drain είναι εξαιρετικά ανησυχητικό», δήλωσε ο Γκρέγκορι Κόμπλεντζ, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο George Mason. «Οι επιστήμονες αυτοί είναι άνεργοι και ορισμένοι ενδέχεται να κατηγορηθούν για εγκλήματα πολέμου».
Παράλληλα, παραμένει αδιευκρίνιστο αν το καθεστώς Άσαντ είχε αποκρύψει αποθέματα χημικών όπλων. Στις 24 Νοεμβρίου, λίγες ημέρες πριν την εγκατάλειψη της χώρας από τον Άσαντ, ο OPCW ερευνούσε τις πιθανές κρυφές ποσότητες και την πρόθεση παραγωγής χημικών σε νέες εγκαταστάσεις.
Προκλήσεις για τη νέα ηγεσία της Συρίας
Η νέα ηγεσία της Συρίας, υπό την ένοπλη οργάνωση Χαγιάτ Ταχρίρ αλ-Σαμ, καλείται να συνεργαστεί με τη διεθνή κοινότητα για τη διαχείριση της κληρονομιάς του προηγούμενου καθεστώτος. Η επιτυχία αυτής της προσπάθειας θα μπορούσε να ασκήσει πίεση σε χώρες της περιοχής, όπως η Αίγυπτος και το Ισραήλ, να εγκαταλείψουν τα χημικά όπλα που φέρονται να διαθέτουν.
Η διεθνής κοινότητα βρίσκεται ενώπιον μιας κρίσιμης ευκαιρίας να εξαλείψει τους κινδύνους που προκύπτουν από τα χημικά όπλα στη Συρία και να ενισχύσει τη σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή.
