Τηλεόραση Ραδιόφωνο Podcasts
καμαλα χαρις ντοναλτ τραμπ

Οι αυριανές εκλογές στις ΗΠΑ έχουν παγκοσμίως τεράστια σημασία, παρ’ όλα αυτά η περιοχή που θα επηρεαστεί περισσότερο είναι η Ευρώπη. Οι τυχόν αλλαγές από τις εκλογές σχετικά με την ασφάλεια, την οικονομία και τις δημοκρατικές αξίες θα γίνουν αισθητές σε όλη την ήπειρο. Οι ευρωπαίοι πολιτικοί στις Βρυξέλλες και στις εθνικές κυβερνήσεις βρίσκονται σε αναμμένα κάρβουνα αναμένοντας το αποτέλεσμα στην άλλη άκρη του Ατλαντικού.

Πριν από τις εκλογές του 2016, ο Ντόναλτ Τραμπ υποσχέθηκε την προσέγγιση «America First/ Πρώτα η Αμερική» για να δείξει τον τρόπο που θα διοικήσει την υπερδύναμη.

Στην πράξη, η εξωτερική του πολιτική αποδείχτηκε ανατρεπτική. Έδειξε ξεκάθαρη προθυμία να ανατρέψει τις παραδοσιακές αμερικάνικες πολιτικές και αναίρεσε κάποιες από τις πολιτικές του πρώην προέδρου Μπαράκ Ομπάμα, όπως η πυρηνική συμφωνία του Ιράν, η οποία αντάλλαξε την ελάφρυνση κυρώσεων με τους περιορισμούς στο εγχώριο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και την εμπορική συμφωνία εταιρικής σχέσης Trans-Pacific.

Από το μικροσκόπιο της Κάμαλα Χάρις, αν και δεν είχε κινητήριο ρόλο στην εξωτερική πολιτική της Κυβέρνησης Μπάιντεν, η νυν αντιπρόεδρος των ΗΠΑ ήταν μέρος μιας διακυβέρνησης που έχει δεσμευτεί να διορθώσει τις συμμαχίες των ΗΠΑ και να γίνουν ξανά εξωστρεφείς.

Οι διατλαντικές σχέσεις είναι ένας τομέας όπου υπήρξαν έντονες διαφορές στις τελευταίες δύο κυβερνήσεις των ΗΠΑ. Ο τόνος της κυβέρνησης Μπάιντεν-Χάρις ήταν σε έντονη αντίθεση με αυτόν του Τραμπ, επιβεβαιώνοντας τη σαφή δέσμευσή της στο ΝΑΤΟ με κάθε ευκαιρία. Ενώ όταν η Ρωσία εισέβαλε παράνομα στην Ουκρανία, οι ΗΠΑ τοποθετήθηκαν στην πρώτη γραμμή της υποστήριξης.

Η Χάρις τόνισε σε πολλές ομιλίες της ότι θα συνεχίσει την πολιτική του Μπάιντεν και θα παρέχει στο Κίεβο εκτεταμένη και συνεχή στρατιωτική υποστήριξη. Σε συνδυασμό με τους συμμάχους, ο Λευκός Οίκος για περισσότερο από 2 χρόνια εφάρμοσαν ένα ευρύ φάσμα κυρώσεων κατά της Ρωσίας. 

Ο Τραμπ είχε απειλήσει να αποχωρήσει από το ΝΑΤΟ στο παρελθόν. Κάποια στιγμή είχε πει ότι θα «ενθάρρυνε» τη Ρωσία να «κάνει ό,τι διάολο θέλει» στις χώρες του ΝΑΤΟ που δεν πληρώνουν για τη συμμαχίας. Εάν ο Τραμπ αποφασίσει να αλλάξει πορεία για την υποστήριξη της Ουκρανίας, οι ευρωπαϊκές χώρες θα αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες για να ενισχύσουν την εθνική ασφάλεια.

Το μεγαλύτερο μέρος του ευρωπαϊκού σχεδιασμού έχει ασχοληθεί στις πιθανές επιπτώσεις στην οικονομία, όπως το ενδεχόμενο για το πώς θα μπορούσε να αντιδράσει η ΕΕ σε έναν πόλεμο δασμών με τις ΗΠΑ σε μια δεύτερη προεδρία Τραμπ. 

Οι ΗΠΑ είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι δύο σύμμαχοι έχουν δημιουργήσει μια εμπορική σχέση μαμούθ που απασχολεί 16 εκατομμύρια ανθρώπους και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού και τρισεκατομμύρια δολάρια σε εμπόριο και επενδύσεις. Σημειώνεται επίσης πως, το ήμισυ της παραγωγής της Ευρώπης προέρχεται από το εμπόριο.

Ο υποψήφιος των Ρεπουμπλικάνων, σχεδιάζει να επιβάλει επιπλέον 10%-20% σε διασυνοριακούς δασμούς, καθιστώντας το εμπόριο ακριβό και είναι πιθανό να αποδυναμώσει το ευρώ.

Ο Τραμπ είχε προτείνει δασμούς 100% σε όλα τα εισαγόμενα οχήματα, κάτι που θα ήταν καταστροφικά νέα για χώρες με σημαντικές αυτοκινητοβιομηχανίες. Η γερμανική οικονομία, για παράδειγμα, που ήδη παρουσιάζει προβλήματα, θα υποστεί πλήγμα -0,23% στο Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν ως αποτέλεσμα των εμπορικών πολιτικών του Τραμπ, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε από το LSE.

Τόσο ο Τραμπ όσο και ο Χάρις πιθανότατα θα αυξήσουν τους δασμούς στην Κίνα, αναγκάζοντας την έτερο υπερδύναμη να στρέψει και άλλο την προσοχή της προς την Ευρώπη αυξάνοντας τις εξαγωγές της.

Ο Τραμπ πρόσφατα φάνηκε ενοχλημένος σχετικά με την επιβολή προστίμου πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων από την ΕΕ στην Apple, υποσχόμενος να λάβει μέτρα εάν κερδίσει τις εκλογές. Ο ίδιος ως πρόεδρος, έχει ανταπαντήσει στους ευρωπαϊκούς κανονισμούς και στο παρελθόν.

Εάν εκλεγεί η Δημοκρατική υποψήφια και αντιπρόεδρος Κάμαλα Χάρις, οι Ευρωπαίοι προβλέπουν παρόμοια πολιτική στο εμπόριο, τις επενδύσεις και τη βιομηχανία όπως αυτή της κυβέρνησης Μπάιντεν. 

Σε αυτό το πλαίσιο, η επίδραση Τραμπ στην Ευρώπη και την ΕΕ θα είναι αρνητική, πιο αρνητική από ό,τι θα ήταν η Κυβέρνηση Χάρις.

Μια επικείμενη νίκη του Τραμπ θα κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου στους Ευρωπαίους ηγέτες. Αλλά οι αυταρχικοί και οι ακροδεξιοί ηγέτες της Ευρώπης, όπως ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν και η Τζόρτζια Μελόνι της Ιταλίας, ίσως νιώσουν δικαίωση για κάποιες από τις θέσεις τους, όπως είναι πχ η μετανάστευση.

 «Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ο εφιάλτης της Ευρώπης, με την απείλη της αποχώρησης από το ΝΑΤΟ να αντηχεί στα αυτιά όλων», είπε η πρώην αναπληρωτής ΓΓ του ΝΑΤΟ Rose Gottemoeller.

Αν κερδίσει η Κάμαλα Χάρις, πιστεύει ότι «το ΝΑΤΟ θα είναι αναμφίβολα σε καλά χέρια». 

Αλλά και εκεί υπάρχει και μια προειδοποίηση. «Θα είναι έτοιμη να συνεχίσει να εργάζεται με το ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ένωση για να πετύχει τη νίκη στην Ουκρανία, αλλά δε θα υποχωρήσει στην πίεση της Ευρώπης για περεταίρω εξοπλισμό σε αυτή».