Του Κυριάκου Κυριακίδη
Στο δραματικό παρασκήνιο που οδήγησε στο κούρεμα καταθέσεων, για πρώτη φορά στα χρονικά της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, αναφέρθηκε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης, καταθέτοντας ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής για την οικονομία.
Αποκάλυψε, μάλιστα, για πρώτη φορά ότι υπήρξαν, όχι μία αλλά δύο προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για κούρεμα των ασφαλισμένων καταθέσεων κάτω από τις εκατό χιλιάδες ευρώ, καταρρίπτοντας τα περί αντιθέτου, που ισχυρίζονται ακόμα και σήμερα ευρωπαίοι αξιωματούχοι, ότι η πρόταση για κούρεμα των ασφαλισμένων καταθέσεων ήταν πρόταση της κυπριακής πλευράς.
Οποιαδήποτε πρόταση ήταν πρωτοβουλία και προερχόταν από το διευθυντήριο του Eurogroup. Η πρώτη πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ήταν: Κούρεμα καταθέσεων ύψους 3% μέχρι τις ασφαλισμένες καταθέσεις μέχρι 100 χιλιάδες ευρώ. 5% πάνω από τις 100.000 και 7% πάνω από 500.000 ευρώ. Η πρόταση αυτή απορρίφθηκε αμέσως από ομάδα κρατών μελών τα οποία αντιπρότειναν: Κούρεμα των ασφαλισμένων καταθέσεων (μέχρι 100.000) με 5% και πάνω από 100.000 (ανασφάλιστων) με 12,5%.
- Ακόμα και αν εμείς προτείναμε το κούρεμα των ανασφάλιστων αφού ήταν παράνομο γιατί το αποδέχθησαν;
- Tα πραγματικά γεγονότα είναι αυτά που σας ανέφερα. Η αλήθεια είναι ότι οτιδήποτε αποτελούσε πρόταση, ήταν πρωτοβουλία, των διευθυντηρίων του Eurogroup που υιοθετούσε η πλειοψηφία των κρατών μελών.
Στη συνεδρία του Eurogroup, πρόσθεσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, βρέθηκε προ του διλήμματος να πει ένα ηρωικό όχι, για μερικά 24ωρα, ή να αποδεχθεί την τελική πρόταση με βάση τα δεδομένα που είχε μπροστά του, αναλαμβάνοντας και το σχετικό πολιτικό κόστος.
Από την επιλογή του να είμαι αρεστός ή ωφέλιμος επέλεξα να είμαι ωφέλιμος, ήταν η αναφορά του.
Είναι γι' αυτό, είπε, που αθέτησε δεσμεύσεις, αναφερόμενος σε επανειλημμένες προεκλογικές δηλώσεις ότι η κυβέρνηση του δεν θα αποδεχθεί κούρεμα καταθέσεων.
Σε περίπτωση μη κατάληξης σε πρόγραμμα στήριξης θα οδηγούμασταν σε άτακτη χρεοκοπία. Θα οδηγούμασταν σε κατάρρευση των τραπεζών καθώς η ΕΚΤ θα σταματούσε την έκτακτη ρευστότητα, το κράτος θα έπρεπε να καταβάλει 19,7 δις ευρώ προς τους καταθέτες, άλλα 11 δις για τον ELA και άλλα 5,8 δις σε δημοσιονομικές υποχρεώσεις, δηλαδή συνολικά έπρεπε να καταβάλουμε 36,5 δις ευρώ.
Μια άτακτη χρεοκοπία, φοβάμαι ότι θα μας οδηγούσε αναγκαστικά και έξω από την ΕΕ, ενώ υπήρχε και η απειλή για πολύ κακή λύση στο Κυπριακό.
Και συμπλήρωσε πως πριν από τη συνεδρία της 15ης Μαρτίου, έγιναν επαφές με σωρεία έγκριτων νομικών της Κύπρου αλλά και γνωστού νομικού οίκου του εξωτερικού.
Στη συνεδρία του Eurogroup πήγαμε αρκούντως προετοιμασμένοι. Τους είπαμε ότι η Κύπρος δεν ζητεί ειδική μεταχείριση αλλά ίση μεταχείριση με άλλες χώρες που μπήκαν σε πρόγραμμα Μνημονίου. Έθεσα τις θετικές προοπτικές της κυπριακής οικονομίας λόγω της ανακάλυψης Φυσικού Αερίου, τις συνέπειες της απομείωσης του ελληνικού χρέους.
Στη συνέχεια, ανέφερε ότι τα περιθώρια ελιγμών ήταν μηδενικά και οι αποφάσεις προειλημμένες και πως ανεπιτυχώς προσπάθησε να κερδίσει χρόνο επιστρέφοντας στην Κύπρο.
Ζήτησα αναβολή για να επιστρέψω στην Κύπρο για να συζητήσουμε τις επιλογές μας. Και όταν μας ανακοίνωσε ο Επίτροπος Ολι Ρεν, ότι η συνάντηση του Σαρρή με τον Ρώσο Υπουργό Οικονομικών αναβλήθηκε, παραμονές της συνάντησης, ήταν φανερό ότι ήθελαν να μου αποστερήσουν και το τελευταίο ανάχωμα για επάνοδο στην Κύπρο και συζήτηση με τους πολιτικούς αρχηγούς των εξελίξεων και να συναποφασίσουμε. Και μάλιστα, ζητούσαν την Κυριακή 17 Μαρτίου η Βουλή να συνέλθει και να εγκρίνει την πρόταση διαφορετικά την Τρίτη οι τράπεζες θα παρέμειναν κλειστές, αφήνοντας ως μοναδική επιλογή την χρεοκοπία των τραπεζών και του τόπου.
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ:
Εννοείτε ότι οι πιέσεις ήταν αφόρητες και σας έβαλαν το μαχαίρι στο λαιμό;
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ
Κάτι χειρότερο. Το πιστόλι στον κρόταφο.
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ:
Με το μαχαίρι ο θάνατος είναι πιο βασανιστικός, πιο επώδυνος.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, αποκάλυψε, εξάλλου, ότι σε απαντητική επιστολή του Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας, ημερομηνίας 4 Μαρτίου 2013, ο Πανίκος Δημητριάδης τον πληροφορούσε ότι το κούρεμα καταθέσεων δεν ήταν στις επιλογές της ΕΚΤ.
H πρώτη μου πράξη ως Πρόεδρος της Δημοκρατίας ήταν να στείλω επιστολή στον Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας, ενόψει των συνομιλιών με την τρόικα να μου στείλει γραπτό υπόμνημα στο οποίο να περιλαμβάνεται ενημέρωση για την πορεία των διαπραγματεύσεων. Και ενδελεχή ενημέρωση για το τραπεζικό σύστημα. Αλλά και για αποφάσεις της ΕΚΤ ή του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, ή και σε θέματα που συζητούντο σε συνεδρίες του ΔΣ της ΕΚΤ με υποδείξεις και μέτρα.
Σημειωτέον, ότι στις 27 Φεβρουαρίου 2013 μέλος της ΕΚΤ έκανε δηλώσεις και αναφορές σε απομείωση καταθέσεων.
Η απάντηση του κ. Δημητριάδη ήρθε στις 4 Μαρτίου και σε αυτή, δεν γινόταν καμία αναφορά πουθενά για απομείωση καταθέσεων. Είτε σε αποφάσεις, σε υποδείξεις, είτε οποιαδήποτε συζήτηση στο ΔΣ δεν γινόταν αναφορά σε απομείωση καταθέσεων.
Ο Πρόεδρος ζήτησε επίμονα από την Επιτροπή να τοποθετηθεί για τους ισχυρισμούς περί προνομιακής ενημέρωσης συγγενών του στο ζήτημα της εκροής κεφαλαίων στο εξωτερικό, αλλά δεν του επετράπη από τον Πρόεδρο της Ερευνητικής Επιτροπής, ο οποίος επικαλέστηκε τους όρους εντολής της Επιτροπής.
Ελέχθησαν πολλά για συγγενείς μου εξ’ αγχιστείας. Να μου επιτρέψετε, είναι κάτι που μπορεί να με βαρύνει και λέχθησαν πολλά και θέλω να ξεκαθαρίσει και αυτό το θέμα.
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ:
Κύριε Αναστασιάδη πρέπει να σας πω ότι αυτό δεν αποτελεί αντικείμενο προς εξέταση, με βάση και την ενδιάμεση απόφαση μας, από την επιτροπή. Δεν θα σας επιτραπεί να ομιλήσετε επί του θέματος.
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ
Δεν θα πω παρά μόνο ένα. Ουδεμία πληροφόρηση έδωσα. Ζήτησα πρώτος να εξεταστώ. Με βάση τα δεδομένα του φόρου εισοδήματος, ουδεμία εκκρεμότητα υπάρχει από το πρώην δικηγορικό μου γραφείο ή...
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ:
Λειτουργούμε ως ο νόμος ορίζει. Αυτός και μόνο είναι ο οδηγός μας.
Καταλήγοντας και ερωτηθείς αν φέρει ευθύνη η Ελλάδα, που δεν στήριξε την Κύπρο για την ελάφρυνση των συνεπειών από το κούρεμα των ελληνικών ομολόγων, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης τόνισε πως η ευθύνη βαραίνει αποκλειστικά την τότε κυπριακή κυβέρνηση.
Στις αποφάσεις που μας έφεραν στη σημερινή κατάσταση μας οδήγησε η ατολμία, η φοβία πολιτικού κόστους στη λήψη αναγκαίων μέτρων, η παραγνώριση της προθυμίας της αντιπολίτευσης να συμβάλει στη λήψη μέτρων και οι ιδεολογικές αγκυλώσεις της προηγούμενης Κυβέρνησης, παρά τις συμβουλές των ΥΠΟΙΚ, δεν μας επέτρεψαν στο να προχωρήσουμε στη λήψη συγκεκριμένων μέτρων. Αυτό που πρέπει να κτίσουμε είναι αυτό που θα δημιουργήσει τις προοπτικές του μέλλοντος.
Ο Νίκος Αναστασιάδης κατέθεσε στην Επιτροπή πολυσέλιδο υπόμνημα με στοιχεία για την πορεία της οικονομίας και τις ενέργειές του προ και μετά την εκλογής του στην Προεδρία της Δημοκρατίας.
Η δήλωση του Προέδρου μετά την Ερευνητική
Η κατάσταση για την κυπριακή οικονομία παραμένει πολύ δύσκολη, αλλά υπάρχουν οι προοπτικές, αν ληφθούν έγκαιρα οι σωστές αποφάσεις, δήλωσε μετά την κατάθεση του ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής για την Οικονομία, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Ο Νίκος Αναστασιάδης, χαρακτήρισε ζωτικής σημασίας, την ενότητα δυνάμεων στο εσωτερικό της Κύπρου:
Στη συνεδρία του Γιούρογκρουπ της 15ης Μαρτίου "μας έβαλαν το πιστόλι στον κρόταφο" για να αποδεχθούμε το κούρεμα των καταθέσεων, δήλωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης, ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής για την Οικονομία.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε, επίσης, ότι τα επιχειρήματα που προέβαλε στο Γιούρογκρουπ, όπως, μεταξύ άλλων, το γεγονός ότι η Κύπρος υπέστη μείωση εισοδημάτων από την τουρκική εισβολή και ότι ήταν μια ημικατεχόμενη χώρα, "ανατρέπονταν από τα άριστα αποτελέσματα που πραγμάτωσε το ελεύθερο τμήμα της Κυπριακής Δημοκρατίας" και από το γεγονός ότι έγινε αποδεκτή με θαυμαστικά στην ΕΕ και στην Ευρωζώνη, ούσα υπό κατοχή.
"Ήταν μια προειλημμένη απόφαση", που άρχισε να διαμορφώνονται από τις Συνόδους των G20 με υιοθέτηση της κάποια στιγμή από την ΕΕ και "δυστυχώς λόγω της μη λήψης έγκαιρων μέτρων θεώρησαν κάποιοι ότι ήταν η κατάλληλη στιγμή να επιβάλουν κάτι" που δεν είχε προηγουμένως δοκιμαστεί, πρόσθεσε.
Σε αυτό το σημείο ο Πρόεδρος της Ερευνητικής Επιτροπής Γεώργιος Πικής ανέγνωσε αρκετές πρόνοιες του Χάρτη Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της ΕΕ, μεταξύ των οποίων τις πρόνοιες που αναφέρονται στο δικαίωμα ιδιοκτησίας και περιουσίας που έχει το κάθε άτομο, ενώ ζήτησε από τον Πρόεδρο Αναστασιάδη να πει κατά πόσον εξετάστηκε το ενδεχόμενο να ζητηθεί η γνώμη του Δικαστηρίου Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για την απομείωση των καταθέσεων.
Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι "και η αναφορά σε παραπομπή στο Δικαστήριο σήμαινε χρόνο και εδώ η πίεση ήταν μεγίστη".
Με την αναβολή από την ΕΕ της συνάντησης του Κύπριου ΥΠΟΙΚ με τον Ρώσο ΥΠΟΙΚ για τις 21 Μαρτίου, "αυτό το οποίο επιδίωκαν ήταν να μας αποστερήσουν ακόμη και το τελευταίο ανάχωμα ή εκείνο που θα μας έδινε το δικαίωμα να ζητήσω, όπως και το έπραξα, προκειμένου να έρθω στην Κύπρο, να διαβουλευθώ με τους πολιτικούς αρχηγούς, με τις ομάδες εμπειρογνωμόνων που είχαμε αλλά και να δούμε τα αποτελέσματα της συνάντησης του Κύπριου ΥΠΟΙΚ με τον Ρώσο ΥΠΟΙΚ", πρόσθεσε.
"Ζητούσαν να συνέλθει η Βουλή την Κυριακή 17 Μαρτίου και να εγκρίνει την πρόταση της Επιτροπής, διαφορετικά την Τρίτη οι τράπεζες μας θα παρέμειναν κλειστές, πράγμα που έγινε", ανέφερε και πρόσθεσε ότι "ασκήθηκαν χωρίς προηγούμενο πιέσεις".
Σε παρατήρηση του κ. Πίκη ότι αυτό στη λαϊκή γλώσσα λέγεται ότι "μας έβαλαν στο μαχαίρι στο λαιμό", ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε: "Ή το πιστόλι στον κρόταφο".
Ερωτηθείς από τον κ. Πική κατά πόσον τέθηκε το γεγονός ότι η Κύπρος είναι μια ημικατεχόμενη χώρα και υπέστη μεγάλη ζημιά, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι το πρώτο επιχειρήματα που ανέπτυξε κατά τις επαφές του την πρώτη ημέρα του Γιούρογκρουπ με Ευρωπαίους αξιωματούχους και ηγέτες κρατών μελών της ΕΕ ήταν ότι λόγω της τουρκικής εισβολής και κατοχής πέρα του 70% των παραγωγικών πόρων της Κύπρου αλλά και της ολικής καταστροφής της κυπριακής οικονομίας το 1974, η ανάκαμψη της οικονομίας βασίστηκε σε μεγάλο βαθμό στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και στον τραπεζικό τομέα και ότι αυτό εξηγούσε και το μεγάλο μέγεθος του τραπεζικού τομέα σε σχέση με αυτών άλλων χωρών της ΕΕ.
Είπε ακόμη στους Ευρωπαίους ηγέτες ότι η Κύπρος λόγω της απόστασης, του μεγέθους και άλλων χαρακτηριστικών της οικονομίας της δεν έχει συγκριτικό πλεονέκτημα σε άλλους τομείς οικονομικής παραγωγής και βασίζεται κατά κύριο λόγο στον τουρισμό, στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και στη ναυτιλία και ότι αν υπάρχουν προβλήματα σε αυτούς τους τομείς θα πρέπει να διορθωθούν με τη συνεργασία των εταίρων, αλλά όχι με ακραίες λύσεις.
Αναφέροντας ότι η αντιπροσωπεία της Κύπρου πήγε "αρκούντως προετοιμασμένη" στο Γιούρογκρουπ, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ακόμη ότι τόνισε την ανάγκη επίδειξης αλληλεγγύης ανάμεσα στα κράτη μέλη της ΕΕ, κάτι που συνιστά θεμελιώδη αρχή της Ένωσης, ότι η Κύπρος δεν ζητεί ειδική μεταχείριση άλλα ίση μεταχείριση, την ανάγκη η Κύπρος να βοηθηθεί λόγω της ενδεχομένης συστημικότητας της και των συνεπειών σε άλλα κράτη μέλη, τις θετικές προοπτικές της κυπριακής οικονομίας λόγω της ανεύρεσης υδρογονανθράκων εντός της ΑΟΖ και τις εκδήλωσης ενδιαφέροντος από πολυεθνικές εταιρείες.
Ανέφερε, επίσης, ότι πρότεινε "τη δημιουργία ταμείου και ότι μέρος των μελλοντικών εσόδων θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για σκοπούς αποπληρωμής του δημόσιου χρέους, διασφαλίζοντας την αξιοπιστία των προτάσεων μας" και επισήμανε την υιοθέτηση από την Κύπρο σειρά μέτρων για αντιμετώπιση των προκλήσεων, την διεξαγωγή έρευνας για καταπολέμηση του ξεπλύματος βρώμικου χρήματος, τη λήψη μέτρων για βιωσιμότητα του κράτους, κάνοντας αναφορά, όπως είπε, στο προγραμματισμένο ταξίδι του ΥΠΟΙΚ Μιχάλη Σαρρή στη Μόσχα.
Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι αναφέρθηκε και στις ευθύνες που είχε για την κατάσταση στην Κύπρο η απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για απομείωση των ελληνικών ομολόγων και σημείωσε ότι "θα ήταν άδικο η Κύπρος να επωμιστεί δυσανάλογο βάρος σε σχέση με άλλες χώρες".
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε στον Πρόεδρο της Επιτροπής ότι "ήταν απόλυτα ταυτισμένες με τις θέσεις του ΔΝΤ οι Γερμανία, Ολλανδία, Αυστρία, Φινλανδία και Σλοβακία", ενώ σημείωσε ότι η Ελλάδα "προσπαθούσε με κάθε τρόπο να βοηθήσει", αλλά ήταν και η ίδια σε δύσκολη θέση.
Ερωτηθείς από τον κ. Πίκη ποια ήταν η θέση της ΕΕ στο επιχείρημα ότι ένα μέλος της είναι ημικατεχόμενο, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι "η απάντηση είναι αρκούντως σκληρή", καθώς "ελέχθη ότι δεν είναι η ίδια η χώρα που υπό κατοχή είχε γίνει αποδεκτή με άριστα αποτελέσματα" στην ΕΕ;» και "δεν είναι η ίδια χώρα που υπό κατοχή έγινε αποδεκτή με θαυμαστικά την 1η Ιανουαρίου στην Ευρωζώνη;"
Συνεπώς, συνέχισε, "τα επιχειρήματα της μείωσης των εισοδημάτων από την εισβολή, ανατρέπονταν από τα άριστα αποτελέσματα που πραγμάτωσε το ελεύθερο τμήμα της Κυπριακής Δημοκρατίας".
Ανέφερε επίσης ότι συζητείτο η οικονομική και όχι η πολιτική κατάσταση της Κύπρου και πρόσθεσε ότι εκείνη τη στιγμή προσμετρούσαν για το Γιούρογκρουπ τα οικονομικά δεδομένα.
Ερωτηθείς από τον κ. Πίκη αν προτάθηκαν από την κυπριακή αντιπροσωπεία νομικοί όροι για το απαράδεκτο της απομείωσης των καταθέσεων, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι "ήταν μια ακραία μέθοδος που δεν δοκιμάστηκε ποτέ στο παρελθόν, ασυνεπής με το τι έγινε με άλλα κράτη μέλη που αντιμετώπιζαν παρόμοια οικονομικά προβλήματα και ότι η Κύπρος δεν προσφερόταν ως πειραματόζωο" και ότι το μέγεθος του τραπεζικού τομέα είναι μεν μεγάλο, αλλά όχι μεγαλύτερο από άλλες χώρες που έχουν μπει στο πρόγραμμα" και θα έπρεπε η Κύπρος να τύχει της ίδιας μεταχείρισης.
Ανέφερε επίσης μεταξύ άλλων ότι θα ήταν άδικο για τους καταθέτες, οι οποίοι λόγω έλλειψης ανεπτυγμένων μορφών επενδύσεων στην Κύπρο διατηρούν παραδοσιακά τις οικονομίες τους σε καταθέσεις και ότι θα δημιουργούνταν σοβαρότατα προβλήματα στο τραπεζικό σύστημα της χώρας και στην οικονομία, αφού θα δημιουργούσε απότομη φυγή κεφαλαίων και θα παραβιάζονταν ανθρώπινα δικαιώματα.
Ο κ. Πικής αναφέρθηκε στην επιστολή που απέστειλε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης στις 20 Μαρτίου στον ΓΔ του ΥΠΟΙΚ ζητώντας του ενημέρωση για το ποιος λειτουργός έδωσε εντολή στον Γενικό Εισαγγελέα να ετοιμάσει νομοσχέδιο για κούρεμα. Στην απάντηση, οι λειτουργοί του Υπουργείου ανέφεραν ότι όλες οι ενέργειες έγινε μετά από οδηγίες του Υπουργού Οικονομικών και ότι ήταν ενήμερος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Αυτό, ρώτησε ο κ. Πικής τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, δεν υποδηλώνει ότι είχατε υπόψη σας, ως Κυβέρνηση, το ενδεχόμενο κουρέματος;
Απαντώντας, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε πως το νομοσχέδιο δεν έχει καμιά σχέση με την τελική απόφαση του Eurogroup για κούρεμα και αναφέρθηκε σε μια σειρά γεγονότων που συνέβησαν την 15 Μαρτίου, πριν την απόφαση.
Όπως ανέφερε, στις 15 Μαρτίου πραγματοποιήθηκε συνάντησης μεταξύ της κυπριακής αντιπροσωπείας, που αποτελείτο από τους κύριους Α. Χαραλάμπους, Α. Τρόκκο, Διευθυντές του Υπουργείου Οικονομικών, Γ. Σκλάβο, Οικονομικό Λειτουργό, Υπουργείο Οικονομικών, κα Προκοπίου, Β. Διευθύντρια, Κεντρικής Τράπεζας, κ. Ajay Rawal της Alvarez & Marsal με τον Gere Joh Koopman, Αναπληρωτή Διευθυντή της Επιτροπής Ανταγωνισμού της Κομισιόν.
«Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ο κ. Koopman ξεκαθάρισε ότι οι μέτοχοι και οι κάτοχοι αξιογράφων θα έπρεπε να υποστούν πλήρη απομείωση, δηλαδή θα έχαναν το 100% των περιουσιακών τους στοιχείων και δεν υπήρχε οποιοδήποτε περιθώριο διαπραγμάτευσης», είπε.
Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης συνέχισε λέγοντας πως μετά τη συνάντηση και ενόψει της σθεναρής αντίδρασης της κυπριακής αντιπροσωπείας, ο κ. Koopman, απέστειλε ηλεκτρονικό μήνυμα στον κ. Τρόκκο με κοινοποίηση στον κ. Χαραλάμπους και στον κ. Maarten Verwey, Αναπληρωτή ΓΔ για Οικονομικές και Νομισματικές Υποθέσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σχετικά με δική του άτυπη εισήγηση για φορολόγηση των τόκων επί των καταθέσεων, προκειμένου να διασφαλιστεί η εξεύρεση επιπλέον ποσού 3 δις για άμεση εξασφάλιση της αξιοπιστίας των κυπριακών προτάσεων.
Συγκεκριμένα, όπως είπε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, ο κ. Koopman αναφέρθηκε σε επιβολή φορολογίας, ισόποσης με το 5% των καταθέσεων των εισπρακτέων τόκων, και η οποία θα καταβαλλόταν σε περίοδο που δεν θα υπερέβαινε τα δύο χρόνια.
Το ηλεκτρονικό αυτό μήνυμα διαβιβάστηκε στον Γεώργιο Παντελή, Ανώτερο Λειτουργό του Υπουργείου Οικονομικών από τον Ανδρέα Χαραλάμπους. Ο κ. Παντελή, με βάση οδηγίες του Υπουργού Οικονομικών, κ. Σαρρή, άρχισε την εξέταση των νομικών πτυχών μιας τέτοιας πρότασης και ακολούθως την προετοιμασία σχετικού νομοσχεδίου με τη βοήθεια της Νομικής Υπηρεσίας, είπε ο Πρόεδρος.
Σημείωσε ότι παρά τα γεγονός ότι δεν είχε ενημερωθεί από τον κ. Σαρρή, η πρωτοβουλία του ήταν μέσα στις προσπάθειες για εξεύρεση εναλλακτικών προτάσεων προς αποφυγή των θέσεων του ΔΝΤ. «Να τονίσω ακόμη ότι το νομοσχέδιο αυτό δεν έχει καμιά απολύτως σχέση ή ομοιότητα με την τελική απόφαση του Eurogroup για την επιβολή επιβάρυνσης επί των καταθέσεων που υιοθετήθηκε το πρωινό της 16 Μαρτίου. Δυστυχώς, η άτυπη πρόταση του κ. Koopman, δεν έγινε αποδεκτή ούτε από την ίδια την ΕΕ και ως εκ τούτου δεν προωθήθηκε περαιτέρω, λόγω των έντονων διαφωνιών του ΔΝΤ», είπε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης.
Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης αναχώρησε από την αίθουσα, αφού ολοκλήρωσε την κατάθεσή του, και θα προβεί σε δήλωση προς τους δημοσιογράφους.
Από την επιλογή του να είμαι αρεστός ή ωφέλιμος επέλεξα να είμαι ωφέλιμος, δήλωσε ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής για την οικονομία ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης, αναφερόμενος στην απόφασή του να αποδεχθεί τη συμφωνία του πρώτου Eurogroup της 15ης Μαρτίου.
Τόνισε ότι οποιαδήποτε πρόταση για κούρεμα ήταν πρωτοβουλία των διευθυντηρίων του Eurogroup που υιοθετούσε η πλειοψηφία των κρατών μελών, απαντώντας στη γερμανική θέση ότι η πρόταση για κούρεμα καταθέσεων κάτω των 100 χιλιάδων ήταν πρόταση της κυπριακής πλευράς.
Ανέφερε ακόμη ότι η απόφαση για bail- in ήταν μια προειλημμένη απόφαση που άρχισε από τις Συνόδους των G20 και λόγω της μη λήψης έγκαιρων μέτρων "θεώρησαν ότι ήταν ο κατάλληλος χρόνος για να το εφαρμόσουν".
Βρέθηκα προ του διλήμματος είτε να πω ένα ηρωικό όχι για μερικά 24ωρα ή να αποδεχθώ την τελική πρόταση, προσμετρώντας τα δεδομένα και αναλαμβάνοντας το πολιτικό κόστος, είπε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης και σημείωσε πως σε περίπτωση μη κατάληξης σε πρόγραμμα στήριξης θα οδηγούμασταν σε άτακτη χρεοκοπία.
Όπως είπε, αν δεν υπήρχε συμφωνία και κατάληξη σε πρόγραμμα στήριξης θα οδηγούμασταν σε κατάρρευση των τραπεζών καθώς η ΕΚΤ θα σταματούσε την έκτακτη ρευστότητα, το κράτος θα έπρεπε να καταβάλει 19,7 δις ευρώ προς τους καταθέτες, άλλα 11 δις για τον ELA και αλλά 5,8 δις σε δημοσιονομικές υποχρεώσεις, δηλαδή συνολικά έπρεπε να καταβάλουμε 36,5 δις ευρώ.
Όπως πρόσθεσε, η κατάρρευση των τραπεζών θα οδηγούσε 6.000 άτομα στην ανεργία, ενώ χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις θα χρεοκοπούσαν. Μια άτακτη χρεοκοπία θα ήταν αναγκαστικά και έξοδος από το ευρώ με υποτίμηση του νομίσματος, είπε ο Πρόεδρος και συμπλήρωσε πως φοβήθηκε και για έξοδο από την ΕΕ, ενώ υπήρχε και η απειλή για πολύ κακή λύση στο Κυπριακό.
"Προτίμησα να είμαι ωφέλιμος παρά αρεστός", είπε ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, και πρόσθεσε πως στο πρώτο κούρεμα η συνεισφορά ουσιαστικά θα γινόταν μόνο μια φορά και παράλληλα θα διασώζονταν ταμεία προνοίας.
Κληθείς από τον Πρόεδρο της Επιτροπής Γεώργιο Πική να σχολιάσει την ανακοίνωση της γερμανικής πρεσβείας τον Ιούλιο, μετά την κατάθεση του Μιχάλη Σαρρή στην Ερευνητική, ότι η πρόταση για κούρεμα καταθέσεων κάτω των 100.000 ήταν πρόταση του ιδίου του Προέδρου της Δημοκρατίας, ο κ. Αναστασιάδης δήλωσε πως απέστειλε στην γερμανική πρεσβεία συγκεκριμένη επιστολή στην οποία επεσήμανε τις πραγματικότητες.
Αναφερόμενος στο ιστορικό για το πώς εξελίχθηκε η κατάσταση στο Eurogroup, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε πως ΕΕ πρότεινε κούρεμα 3% μέχρι 100.000, 5% πάνω από τις 100.000 και 7% πάνω από μισό εκατομμύριο. Όπως είπε, η πρόταση αυτή απορρίφθηκε αμέσως από ομάδα κρατών μελών τα οποία αντιπρότειναν το κούρεμα καταθέσεων με 5% των ασφαλισμένων και των ανασφάλιστων με 12,5%.
Διερωτήθηκε επίσης γιατί (οι εταίροι μας στο Eurogroup), ακόμα και αν η κυπριακή πλευρά ήταν αυτή που πρότεινε το κούρεμα των ανασφάλιστων καταθέσεων, το αποδέχθηκαν, αφού ήταν παράνομο. "Η αλήθεια είναι ότι οτιδήποτε αποτελούσε πρόταση ήταν πρωτοβουλία των διευθυντηρίων του Eurogroup που υιοθετούσε η πλειοψηφία των κρατών μελών", σημείωσε.
Η ανάκτηση της αξιοπιστίας μας είναι το διαβατήριο για ανάκαμψη
Η ανάκτηση της αξιοπιστίας μας έναντι της κοινωνίας και ταυτόχρονα στο εξωτερικό, είναι το διαβατήριό μας για ανάκαμψη στην οικονομία, τόνισε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης, σε δηλώσεις του στους δημοσιογράφους, μετά την ολοκλήρωση της κατάθεσής του ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής για την Οικονομία.
Παράλληλα, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι "αυτή την ώρα η ενότητα δυνάμεων στο εσωτερικό είναι ζωτικής σημασίας" και "προϋπόθεση για να ανταποκριθούμε στις υποχρεώσεις μας ως κράτος", προσθέτοντας ότι "μόνο ανταποκρινόμενοι στις υποχρεώσεις μας θα ανακτήσουμε την αξιοπιστία μας και έναντι της κοινωνίας και ταυτόχρονα στο εξωτερικό".
"Αξιοπιστία την οποία, άλλωστε, μέρα με τη μέρα επανακτούμε», δήλωσε.
Αναφερόμενος στην κατάθεσή του ενώπιον της Ερευνητικής Επιτροπής, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι κατέθεσε ένα έγγραφο με την καταγραφή των σχετικών γεγονότων πριν τις προεδρικές εκλογές και μετά την εκλογή του, στο οποίο, όπως είπε, δεν προβαίνει "ούτε σε κριτική, ούτε αποδίδω ευθύνες".
Αυτό, σημείωσε, "είναι έργο της Ερευνητικής Επιτροπής, προς την οποία έχω και σεβασμό και εμπιστοσύνη".
Σύμφωνα με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, το έγγραφο, που θα δοθεί στη δημοσιότητα, είναι μια καταγραφή γεγονότων, με παραπομπές σε επιστολές, έγγραφα και δηλώσεις.
Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι αναγνωρίζει "την τεράστια σημασία που έχει η ορθή και έγκαιρη διερεύνηση των γεγονότων και η απόδοση ευθυνών εκεί και όπου ανήκουν".
"Διαφορετικά η κοινωνία θα μας γυρίσει τη πλάτη. Θα μας απαξιώσει πλήρως", ανέφερε, προσθέτοντας ότι "την κοινωνία δεν την ενδιαφέρουν οι κομματικές τακτικές ούτε και οι πολιτικές αντιπαραθέσεις".
Η κοινωνία, όπως είπε, ζητά απαντήσεις για το πώς αυτή η ευημερούσα χώρα βρέθηκε στα πρόθυρα της χρεοκοπίας.
Ταυτόχρονα, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είπε ότι "θα πρέπει να δούμε μπροστά", επισημαίνοντας ότι "υπάρχουν μεγάλες προκλήσεις, τις οποίες αρχίσαμε να αντιμετωπίζουμε και είμαστε αποφασισμένοι να αντιμετωπίσουμε".
"Τα πράγματα είναι δύσκολα. Οι προοπτικές όμως υπάρχουν, εάν πάρουμε έγκαιρα τις σωστές αποφάσεις. Κι αυτό ακριβώς κάνουμε", είπε
Σε παρατήρηση δημοσιογράφου ότι διαφάνηκε στη διάρκεια της κατάθεσης του πως ήταν διακαής επιθυμία του να αναφερθεί στα γεγονότα που αφήνουν σκιές αναφορικά με συγγενείς του, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης περιορίστηκε να πει ότι «τις επόμενες των ημερών θα σας δοθούν όσα των κειμένων θα κατέθετα».
O Νίκος Αναστασιάδης αναμένεται να απαντήσει σε ερωτήματα της ερευνητικής επιτροπής για τα χρονικάσ σημεία-κλειδιά που οδήγησαν στις δραματικές εξελίξεις στην οικονομία Το πρώτο και δεύτερο Γιούρογκρουπ , η απόφαση για κούρεμα καταθέσεων , κατά πόσο κάποιοι γνώριζαν ή όχι για το επερχόμενο κούρεμα και η διαφυγή κεφαλαίων στο εξωτερικό θα αποτελέσουν τα κύρια κεφάλαια κατάθεσης του Προέδρου της Δημοκρατίας.
