Του Σωκράτη Ιωακείμ
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δέχεται ξανά ως εγγύηση τα χρεόγραφα που εκδίδει ή εγγυάται η Κυπριακή Δημοκρατία έπειτα από τις αναβαθμίσεις από τους οίκους αξιολόγησης Standard and Poor's και Fitch, αποτέλεσμα της ολοκλήρωσης της ανταλλαγής ομολόγων από πλευράς Κυπριακής Δημοκρατίας αξίας ενός δισεκατομμυρίου ευρώ.
Οπως αναφέρει σε ανακοίνωση που εκδόθηκε χθες βράδυ, το εκτελεστικό συμβούλιο αποφάσισε, λόγω των αλλαγών στις αξιολογήσεις, πως τα εμπορεύσιμα χρεόγραφα που εκδίδει ή εγγυάται η Κυπριακή Δημοκρατία θα αποτελούν και πάλι έγκυρη εγγύηση για τους σκοπούς του Ευρωσυστήματος.
Αυτό αποτελεί συνέπεια της απόφασης της δευτέρας Μαΐου του 2013 να μην εφαρμόζει για την Κύπρο το ελάχιστο όριο αξιολόγησης που απαιτείται για την αποδοχή των τίτλων ως εγγύηση στο πλαίσιο του Ευρωυστήματος.
Η απόφαση τέθηκε σε ισχύ από χθες, ενώ το κούρεμα που θα επιβάλλεται στους τίτλους θα καθοριστεί στη σχετική νομική πράξη, καταλήγει η ανακοίνωση.
Την απόφαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας χαρακτήρισαν ως φυσιολογική εξέλιξη οι βουλευτές του Δημοκρατικού Συναγερμού Πρόδρομος Προδρόμου, του ΑΚΕΛ Πάμπος Παπαγεωργίου και του Δημοκρατικού Κόμματος Νικόλας Παπαδόπουλος.
Εν τω μεταξύ, στην αναβάθμιση της αξιολόγησης της μακροπρόθεσμης πιστοληπτικής ικανότητας της Κύπρου σε εγχώριο νόμισμα σε CCC από περιορισμένη χρεοκοπία προχώρησε χθες βράδυ η Fitch Ratings.
Οπως σημειώνει στην έκθεσή της:
- Παραμένει ο κίνδυνος όσον αφορά στην εφαρμογή του οικονομικού προγράμματος της Κύπρου, στη σκιά της βαθιάς ύφεσης της οικονομίας και της ραγδαίας ανόδου της ανεργίας, και η πολιτική βούληση για την εφαρμογή επώδυνων αποφάσεων μπορεί να αποδυναμωθεί.
- Η ύφεση μπορεί να αποδειχθεί ακόμη βαθύτερη και να διαρκέσει περισσότερο από ότι έχει προβλεφθεί.
- Είναι ορατός ο κίνδυνος κλιμάκωσης της τραπεζικής κρίσης, και θα υπάρξουν μαζικές εκροές κεφαλαίων, αν τα περιοριστικά μέτρα που έχουν επιβληθεί στην κίνηση κεφαλαίων αρθούν απότομα και νωρίτερα του πρέποντος.
Παράλληλα, η Fitch Ratings στημειώνει ότι εάν η Κύπρος προχωρήσει σε νέα αναδιάρθρωση του χρέους της, τότε ενδεχομένως να υπάρξει και δεύτερη υποβάθμισή της σε καθεστώς χρεοκοπίας.
Ωστόσο, τονίζει πως η Κύπρος παραμένει μέλος της Ευρωζώνης, και πως επί της ουσίας δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για αποχώρηση της χώρας από το ευρώ.
Νωρίτερα σήμερα.
Ο διεθνής οίκος Fitch Ratings αναβάθμισε το μακροπρόθεσμο αξιόχρεο της Κύπρου σε εγχώριο νόμισμα στο “CCC”, από το καθεστώς «περιορισμένης χρεοκοπίας» («Restricted Default»), αναφέροντας ως βασικό λόγο της αναβάθμισης την ολοκλήρωση της ανταλλαγής εσωτερικού χρέους και της έκδοσης νέων ομολόγων, την 1η Ιουλίου, που σηματοδοτεί, σύμφωνα με τον οίκο, την επίλυση ενός πιστωτικού γεγονότος (αθέτησης υποχρεώσεων).
Ο οίκος είχε υποβαθμίσει στις 28 Ιουνίου το μακροπρόθεσμο αξιόχρεο της Κύπρου σε καθεστώς «περιορισμένης χρεοκοπίας», μετά την επιβεβαίωση της κυπριακής Κυβέρνησης ότι ολοκληρώθηκε η ανταλλαγή ομολόγων που υπόκεινται στο εγχώριο δίκαιο.
Επίσης, ο διεθνής οίκος αναβάθμισε τα ομόλογα που επηρεάστηκαν από την ανταλλαγή χρέους που ολοκληρώθηκε την 1η Ιουλίου σε “CCC”, από “D”, σημειώνοντας παράλληλα ότι επιβεβαιώνει την αξιολόγηση «CCC” των ομολόγων που δεν εμπλέκονται στη συναλλαγή.
Επιπλέον, ο Fitch επιβεβαίωσε το μακροπρόθεσμο αξιόχρεο της Κύπρου σε ξένο νόμισμα στο «B-» με αρνητικό ορίζοντα και την υψηλότερη αξιολόγηση που μπορεί να λάβει η Κύπρος στο «Β».
Ο Οίκος σημειώνει ότι υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μεσοπρόθεσμα σε σχέση με την παραγωγή, την ανεργία και το δημοσιονομικό έλλειμμα και εκτιμά ότι η πίεση στις τράπεζες για απομόχλευση αναμένεται να ασκήσει σημαντική πίεση στην οικονομία με αλυσιδωτές επιπτώσεις στα δημόσια οικονομικά.
Ο Fitch αναμένει ότι η ύφεση θα είναι βαθύτερη και θα διαρκέσει περισσότερο από ό, τι υπολογίζεται από το πρόγραμμα της ΕΕ και του ΔΝΤ.
Ο Οίκος αναμένει, επίσης, ότι θα υπάρξουν αποκλίσεις από τους δημοσιονομικούς στόχους αντικατοπτρίζοντας τις αδύναμες μακροοικονομικές προοπτικές και τους κινδύνους εφαρμογής του προγράμματος με αποτέλεσμα το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ να ανέλθει σημαντικά υψηλότερα από ό, τι προβλέπεται.
Θεωρεί, επίσης, ότι επί του παρόντος ότι το δημοσιονομικό κόστος της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών δεν θα υπερβαίνει τα 2,5 δισ. ευρώ, όπως καθορίζεται στο πλαίσιο του προγράμματος ΕΕ-ΔΝΤ.
Σύμφωνα με τον Fitch, η μακροπρόθεσμη αξιολόγηση της Κύπρου σε ξένο νόμισμα (IDR), σε «Β-» αντανακλά, μεταξύ άλλων, το ότι το πρόγραμμα στήριξης βελτιώνει την άμεση θέση του κράτους βελτιώνει την άμεση θέση της Κυβέρνησης τόσο από την άποψη ρευστότητας όσο και από άποψη φερεγγυότητας, αν και με μεγάλους κινδύνους αρνητικών εξελίξεων.
Ο οίκος εκτιμά ότι υπάρχει μεγάλος κίνδυνος το συμφωνηθέν πρόγραμμα στήριξης να βγει εκτός πορείας υλοποίησης και πως η Κύπρος δεν έχει ευελιξία στην αντιμετώπιση εγχώριων ή εξωτερικών σοκ.
Σημειώνει ακόμη ότι το υψηλό δημόσιο χρέος, ενδεχομένως να ξεπεράσει το 126% του ΑΕΠ έως το 2015 που προβλέπεται στο πλαίσιο του προγράμματος στήριξης, γεγονός που αντικατοπτρίζει την εκτίμηση του οίκου για βαθύτερη ύφεση κατά τα τελευταία έτη του προγράμματος και μια πιο αργή ανάκαμψη από αυτή που αναμένεται.
Αναφέρει επίσης ότι οι περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων θέτουν ένα επιπρόσθετο κίνδυνο: μια πρόωρη άρση αυτών των περιορισμών η οποία θα ενεργοποίηση τη φυγή κεφαλαίων θα έχει αρνητικές οικονομικές συνέπειες.
Ο Οίκος αναφέρει επίσης ότι οι αρνητικές προοπτικές σε σχέση με την μακροπρόθεσμη αξιολόγηση σε ξένο νόμισμα αντανακλούν σε μια σειρά από κινδύνους που μπορούν, ατομικά ή συλλογικά, να οδηγήσουν σε περαιτέρω πίεση στις αξιολογήσεις, μεταξύ των οποίων, είναι και ο υψηλός κίνδυνος υλοποίησης του προγράμματος.
Ο Οίκος αναφέρει ότι η βαθιά ύφεση και η ραγδαία αυξανόμενη ανεργία θα καταστήσει πιο δύσκολη την εφαρμογή προγραμμάτων δημοσιονομικής προσαρμογής, σημειώνοντας ότι η πολιτική βούληση για την εφαρμογή επώδυνων μέτρων μέτρα μπορεί να εξασθενήσει.
Σημαντικές αποκλίσεις από τους μελλοντικούς στόχους του προγράμματος, ιδίως των δημοσιονομικών ελλειμμάτων, θα υπονόμευε την αξιολόγηση, όπως αναφέρει.
Ανέφερε ότι η ύφεση θα μπορούσε να είναι σημαντικά βαθύτερη και να διαρκέσει περισσότερο από ό, τι προβλέπεται πρόγραμμα στήριξης, όπως ήταν η εμπειρία άλλων χωρών της ευρωζώνης που είχαν ενταχθεί σε πρόγραμμα. Αυτό, προσθέτει, θα έχει αρνητικές συνέπειες για τη δυναμική του χρέους της Κύπρου.
Ο Fitch αναφέρεται επίσης στον κίνδυνο εντατικοποίησης της τραπεζικής κρίσης στη Κύπρο.
