Του Παύλου Ξανθούλλη
Με την πλάτη στον τοίχο βρέθηκαν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και ο Γιοργκ Ασμουσεν, αναφορικά με την αλόγιστη ενεργοποίηση του μηχανισμού παραχώρησης έκτακτης ρευστότητας, ELA, 9,6 δισεκατομμυρίων ευρώ στη Λαϊκή Τράπεζα, πόσο που φορτώθηκε στο δημόσιο χρέος της Κύπρου και κατ' επέκταση στον Κύπριο φορολογούμενο πολίτη.
Στη δεύτερη ακρόαση για το κυπριακό Μνημόνιο, στην Επιτροπή Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων της Ευρωβουλής, ο ευρωβουλευτής των Φιλελευθέρων Θεόδωρος Σκυλακάκης κάλεσε τον κύριο Ασμουσεν να εξηγήσει πως η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα επέτρεψε να δοθεί ένα τέτοιο τεράστιο ποσό, που ισοδυναμεί με το 50% του ΑΕΠ του κυπριακού κράτους, σε μια αφερέγγυα τράπεζα, χωρίς την έγκριση του κυπριακού κοινοβουλίου και του κυπριακού λαού.
Απάντηση δεν δόθηκε ποτέ, τουλάχιστον επί της ουσίας. Ο Γιοργκ Ασμουσεν επέλεξε να μασήσει τα λόγια του και να αναγνώσει ένα προκατασκευασμένο σημείωμα για τους βασικούς σταθμούς που οδήγησαν τη Λαϊκή Τράπεζα στο χείλος του γκρεμού από το 2010 μέχρι και το 2012.
Στη συνέχεια διατύπωσε τον ισχυρισμό ότι η παροχή έκτακτης ρευστότητας είναι εθνική αρμοδιότητα και ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μπορεί να αντιταχθεί μόνο με απόφαση των δύο τρίτων των μελών, της εκτελεστικής της επιτροπής.
Στην ακρόαση, που διήρκεσε δύο περίπου ώρες, τόσο ο Αντιπρόεδρος της Κομισιόν Ολι Ρεν, όσο και ο Γιοργκ Ασμουσεν, απέδωσαν βαρύτατες ευθύνες στην Κεντρική Τράπεζα Κύπρου, για ελλιπή εποπτεία, με προφανή αποδέκτη τον Αθανάσιο Ορφανίδη, τον οποίο πάντως δεν κατονόμασαν.
Ο Ολι Ρεν ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «η έλλειψη επαρκούς εποπτείας οδήγησε τις δύο μεγάλες τράπεζες να εκτεθούν υπερβολικά σε κινδύνους», παραπέμποντας στην αγορά ελληνικών ομολόγων.
Στην ίδια γραμμή και ο Γιοργκ Ασμουσεν, ο οποίος χαρακτήρισε «πολύ αδύνατη την προληπτική εποπτεία».
Αιχμές εισέπραξε, πάντως, και η κυβέρνηση Χριστόφια, κυρίως από τον Ολι Ρεν, ο οποίος επανέλαβε για άλλη μια φορά ότι ενημέρωσε τις κυπριακές αρχές από τον Νοέμβριο του 2011 ότι το Μνημόνιο «ήταν αναπόφευκτο», χαρακτηρίζοντας «ατυχές» το γεγονός ότι η αίτηση της Λευκωσίας υποβλήθηκε με καθυστέρηση έξι μηνών, τον Ιούνιο του 2012.
Εξίσου «ατυχή» χαρακτήρισε και την εννεάμηνη καθυστέρηση στη συνομολόγηση μνημονίου, αποδίδοντας στις κυπριακές αρχές «στάση άρνησης της πραγματικότητας για το μέγεθος του προβλήματος».
Ο κύριος Ρεν δεν περιορίστηκε, πάντως, στην οικονομία της Κύπρου, αλλά διασύνδεσε το μνημόνιο και την κρίση με την επίλυση του Κυπριακού, δίνοντας σαφές στίγμα προθέσεων των Βρυξελλών. «Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι η επανένωση της νήσου θα δώσει μια νέα πνοή στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Κύπρου» είπε ο Ολι Ρεν, διαμηνύοντας ότι «τώρα είναι πράγματι η ώρα να αναζωογονήσουμε τη διαδικασία που οδηγεί προς την κατεύθυνση της επανένωσης» κάτι που υποστηρίζουν η Αγκυρα και το Λονδίνο αλλά όχι και η Λευκωσία που θεωρεί ότι τα υφιστάμενα οικονομικά δεδομένα δεν επιτρέπουν ουσιαστικές κινήσεις στο Κυπριακό.
Τις σφοδρές αντιδράσεις των κομμάτων προκάλεσαν οι δηλώσεις για το κυπριακό τόσο του Όλι Ρεν ενώπιον Επιτροπής του Ευρωκοινοβουλίου, όσο και του Γενικού Γραμματέα του ΝΑΤΟ Άντερς Φογκς Ρασμούσεν. Δείτε το σχετικό ρεπορτάζ του Χρίστου Χαραλάμπους:
Την εκτίμηση ότι με τη συμφωνία του Eurogroup για την Κύπρο αποφεύχθηκαν η άτακτη χρεοκοπία και δραματικές εξελίξεις, τόσο για τη χώρα όσο και για τον λαό της, εξέφρασε σήμερα ο επίτροπος Οικονομίας Όλι Ρεν.
Κατά τη διάρκεια συζήτησης στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη διάσωση της Κύπρου, ο κοινοτικός επίτροπος τόνισε ότι στόχος του προγράμματος είναι η βιώσιμη ανάπτυξη, η διασφάλιση της οικονομικής σταθερότητας και η ακεραιότητα της ευρωζώνης και της εσωτερικής αγοράς.
Σύμφωνα με τον κ. Ρεν, τα προβλήματα της Κύπρου συσσωρεύτηκαν τα τελευταία χρόνια με έναν δυσανάλογα μεγάλο τραπεζικό τομέα και με φτωχές πρακτικές στη διαχείριση του επιχειρηματικού κινδύνου. Όπως είπε, με το πρόγραμμα που συμφωνήθηκε, το τραπεζικό σύστημα θα καταστεί μικρότερο, πιο σταθερό και διαφανές, ενώ, η εφαρμογή της κυπριακής νομοθεσίας για την αντιμετώπιση του ξεπλύματος χρήματος αποτελεί προϋπόθεση για τη συνέχιση της χρηματοδότησης της Κύπρου.
Παράλληλα, εξέφρασε τη λύπη του για την καθυστέρηση που υπήρξε στην ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με τις κυπριακές αρχές σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα, τονίζοντας ότι η αναποφασιστικότητα της Λευκωσίας περιόρισε τις διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις. Απαιτήθηκαν πάνω από έξι μήνες για να αποδεχτεί η Κύπρος ότι η κατάσταση είχε καταστεί πλέον μη βιώσιμη και άλλοι εννέα μήνες για την επίτευξη συμφωνίας, είπε χαρακτηριστικά ο Ευρωπαίος επίτροπος.
Ακόμη, σημείωσε, ότι η επιτυχής ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων σχετικά με τη λειτουργία των θυγατρικών κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα συνέβαλε αποφασιστικά στη διασφάλιση της οικονομικής σταθερότητας στην ευρωζώνη. Επίσης, ανέφερε ότι η πρώτη δόση των δανείων προς την Κύπρο θα χορηγηθεί έως τα μέσα Μαΐου.
Σύμφωνα με τον κ. Ρεν, τέσσερα είναι τα βασικά διδάγματα από την κυπριακή κρίση, που επικεντρώνονται στην ανάγκη για διασφάλιση των καταθέσεων και την προώθηση της τραπεζικής ένωσης με τη δημιουργία ενός ενιαίου εποπτικού μηχανισμού. Επίσης, όταν η κατάσταση είναι μη αναστρέψιμη θα πρέπει να αναλαμβάνονται δράσεις το ταχύτερο δυνατό, καθώς οι καθυστερήσεις είναι δαπανηρές για τη χώρα και τον λαό της. Ακόμη, τόνισε την ανάγκη να αναγνωριστεί ότι υπάρχουν προβλήματα και στη διαδικασία λήψης των αποφάσεων της ΕΕ, κάτι που καθιστά αναγκαίο την ολοκλήρωση της ΟΝΕ.
Καταλήγοντας, αναφέρθηκε στην πενταετή θητεία του ως επίτροπος διεύρυνσης, κατά την οποία, όπως είπε, δεν υπήρξε σημαντική πρόοδος στην προσπάθεια επίλυσης του Κυπριακού. Πρόσθεσε, δε, ότι η επανένωση της Κύπρου θα έδινε αποφασιστική ώθηση στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Κύπρου και απηύθυνε έκκληση για αναζωογόνηση της διαδικασίας.
Το μέλος της ΕΚΤ Γιόργκ Άσμουσεν επέμεινε στο υπερτροφικό μέγεθος του τραπεζικού τομέα της Κύπρου, που είχε φτάσει στο 700% του ΑΕΠ της χώρας, και στο γεγονός ότι από το 2000 δημιουργήθηκε ένα ανισόρροπο οικονομικό μοντέλο στην Κύπρο. Όπως υπογράμμισε, η Λαϊκή Τράπεζα και η Τράπεζα Κύπρου αντιπροσώπευαν το ήμισυ του τραπεζικού τομέα της χώρας και οι ανάγκες τους σε κεφάλαια έφταναν τα 8 δισ. ευρώ ή 44% του ΑΕΠ.
Σύμφωνα με τον κ. Άσμουσεν, το πρόγραμμα που συμφωνήθηκε θα συμβάλλει στη μείωση των κινδύνων για τον χρηματοπιστωτικό τομέα, θα διασφαλίσει τη βιωσιμότητα του χρέους και τη βιώσιμη και ισόρροπη ανάπτυξη. Ο ίδιος υποστήριξε ότι ο τραπεζικός τομέας, με την αναδιάρθρωσή του, θα μειωθεί από το 550% του ΑΕΠ σήμερα, σε 350% του ΑΕΠ, και τόνισε ότι υπάρχουν υψηλοί κίνδυνοι βραχυπρόθεσμα, καθώς η ύφεση θα είναι μεγάλη την επόμενη διετία, της τάξης του 12,5% ενώ η εσωτερική ζήτηση θα μειωθεί κατά 20%.
Όπως επισήμανε το μέλος της ΕΚΤ, οι κίνδυνοι αυτοί μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με ισχυρή εφαρμογή του προγράμματος, τονίζοντας ότι σταδιακή ανάκαμψη μπορεί να αναμένεται το 2015, υπό την προϋπόθεση ότι ο τραπεζικός τομέας θα είναι μικρότερος και πιο σταθερός ώστε να ενισχύσει την ανάπτυξη.
Όλες τις πληροφορίες, συγκέντρωσε και μετέφερε στο μεσημβρινό δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1, ο ανταποκριτής του σταθμού στις Βρυξέλλες, Παύλος Ξανθούλλης. Δείτε το σχετικό βίντεο στο πάνω μέρος της είδησης.
Παρουσία του Επιτρόπου Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων, Όλι Ρεν και του μέλους της ΕΚΤ, Γιεργκ Άσμουσεν, θα συνεχισθεί σήμερα, η συζήτηση για την Κύπρο στην Επιτροπή Οικονομικών του Ευρωκοινοβουλίου.
Xθες: "Αισιόδοξο νεκροθάφτη" αποκάλεσαν τον Ντάισελμπλουμ για την Κύπρο
Θύελλα κατηγοριών για το κυπριακό Μνημόνιο, αιχμές και υπονοούμενα, έπληξαν τον πρόεδρο του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ, ο οποίος κλήθηκε να φωτίσει τις σκοτεινές πτυχές των αποφάσεων που λήφθηκαν, ενώπιον της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων της Ευρωβουλής.
Η εκπρόσωπος των Φιλελευθέρων Σιλβί Γκουλάρ, απευθυνόμενη προς τον κ. Ντάισελμπλουμ, το χαρακτήρισε ως τον «πιο αισιόδοξο νεκροθάφτη» που έχει συναντήσει.
Ο εκπρόσωπος των Πρασίνων Σβεν Γκίγκολντ χαρακτήρισε τις αποφάσεις που λήφθηκαν για την Κύπρο ως «οικονομικά βουντού», ενώ επέκρινε δριμύτατα τον κ. Ντάισελμπλουμ, ο οποίος σε όλη τη διάρκεια της ακρόασης, απέφυγε να δώσει απαντήσεις για τον τρόπο που λήφθηκαν οι αποφάσεις και επιβλήθηκαν προς την Κύπρο, σημειώνοντας ότι δεν αισθάνεται άνετα να αποκαλύψει πως ενήργησε ο κάθε υπουργός της ευρωζώνης.
Ο ευρωβουλευτής των Πρασίνων χαρακτήρισε ως φτηνές της δικαιολογίες του προέδρου της ευρωζώνης, υποδεικνύοντας ότι ο κ. Ντάισελμπλουμ ενεργεί σαν να είναι βασιλιάς.
Στην ίδια γραμμή και ο εκπρόσωπος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος Ζαν Πολ Γκοζές να κάνει λόγο για «φιάσκο», το οποίο «αμαύρωσε την εικόνα της Ε.Ε».
Στη διάρκεια της ακρόασης, ο πρόεδρος του Eurogroup απέδωσε ευθύνη στις δύο μεγάλες κυπριακές τράπεζες λέγοντας ότι πήραν ρίσκο, αναζητώντας έσοδα από την Ελλάδα, μέσω της αγοράς ομολόγων. Παράλληλα, ανέφερε ότι η κυβέρνηση Αναστασιάδη «αναγνώρισε πλήρως» τις ανάγκες της Κύπρου, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η προηγούμενη κυβέρνηση λειτουργούσε διαφορετικά.
Απέδωσε μάλιστα το δάνειο που είχε εξασφαλίσει η κυβέρνηση Χριστόφια από τη Μόσχα, ύψους 2,5 δις, ως προσπάθεια τήρησης αποστάσεων από μνημονιακό πρόγραμμα, ενώ αναφέρθηκε και σε κάποια «προβλήματα» ενημέρωσης για τις κυπριακές τράπεζες, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «απαιτήθηκε χρόνος για να αποκτήσουμε εικόνα της κατάστασης».
Η ακρόαση συνεχίζεται αύριο με τις καταθέσεις του Αντιπροέδρου της Κομισιόν Όλι Ρεν και του Γιοργκ Άσμουσεν, εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Όπως είχε αποκαλύψει ο ΑΝΤΕΝΝΑ, εάν οι απαντήσεις των πρωταγωνιστών κριθούν ανεπαρκείς, τότε η πολιτική ομάδα των Φιλελευθέρων θα ζητήσει από την Ευωρβουλή τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής για την Κύπρο.
Δίνοντας ενδεχομένως στίγμα προθέσεων, η πρόεδρος της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων της Ευρωβουλής Σάρον Μπόουλς ανέφερε ότι μετά την κατάθεση του κ. Ντάισελμπλουμ «εξακολουθούμε να είμαστε περίεργοι για τους μηχανισμούς» που ενεργοποιήθηκαν κατά τη λήψη αποφάσεων για την Κύπρο, τοποθέτηση, η οποία δημιουργεί την εντύπωση ότι οι απαντήσεις του προέδρου του Eurogroup δεν ήταν αρκούντως διαφωτιστικές.
Ο Ευρωβουλευτής ΕΔΕΚ, Σοφοκλής Σοφοκλέους, ήταν παρών στη συνεδρία και μετέφερε στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1, τις εντυπώσεις του. Δείτε το σχετικό βίντεο:
Σε συζήτηση για την Κύπρο, στην επιτροπή Οικονομικών υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο πρόεδρος της Ευρωζώνης υπεραμύνθηκε των αποφάσεων του Γιουρογκρούπ, λαμβάνοντας ειδικά υπόψη την κατάσταση του τραπεζικού τομέα της Κύπρου, ο οποίος «ήταν μη βιώσιμος και δυσανάλογα μεγάλος σε σχέση με την οικονομία της χώρας».
Τόνισε πάντως ότι η νέα κυπριακή κυβέρνηση κατανόησε αυτή την πραγματικότητα και για το λόγο αυτό κατέστη δυνατό να υπάρξει απόφαση που επιτρέπει την επιστροφή της Κύπρου σε βιώσιμη τροχιά υπό δύσκολες, όμως, όπως αναγνώρισε, συνθήκες. Σύμφωνα με τον Γ. Ντάισελμπλουμ, οι διαπραγματεύσεις με την προηγούμενη κυπριακή κυβέρνηση απέβησαν άκαρπες.
Υποστήριξε ότι με το δάνειο που είχε συνάψει με τη Ρωσία το 2011 η προηγούμενη κυβέρνηση κέρδισε χρόνο για να φτάσουμε στη μη βιώσιμη κατάσταση του 2012. Η πρόσφατη συμφωνία για παράταση της αποπληρωμής κατά δύο χρόνια και μείωση του επιτοκίου δανεισμού από 4,5% σε 2,5%, διασφαλίζει τη συμμετοχή της Ρωσίας, τόνισε. Επανέλαβε ότι η πρώτη δόση των δανείων θα δοθεί μέσα στο Μάιο, στη βοήθεια έως 10 δισ. ευρώ που θα δοθεί από την ευρωζώνη (9 δισ. ευρώ) και το ΔΝΤ (1 δισ. ευρώ).
Σε ό,τι αφορά τις θυγατρικές κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα, ο πρόεδρος της ευρωζώνης είπε ότι οι συζητήσεις ήταν μακροχρόνιες για να δοθεί λύση, κυρίως λόγω του κινδύνου που ανέλαβαν οι δύο βασικές κυπριακές τράπεζες επενδύοντας σε ελληνικά ομόλογα με υψηλό ρίσκο.
Παράλληλα, αναφέρθηκε σε ελλιπή πληροφόρηση από την πλευρά των κυπριακών τραπεζών, σε θέματα ισολογισμών και διάρθρωσης τους. Για τους περιορισμούς στην κίνηση κεφαλαίων που έχουν επιβληθεί, είπε ότι, σύμφωνα με τη νομική υπηρεσία της Επιτροπής, είναι συμβατές με τη Συνθήκη της ΕΕ και τους κανόνες της εσωτερικής αγοράς και εξέφρασε την ελπίδα να αρθούν σταδιακά το συντομότερο δυνατόν. Η ευρωζώνη παρακολουθεί στενά την κατάσταση, τόνισε ο Γ. Ντάισελμπλουμ.
Τέλος, επανέλαβε ότι οι καταθέσεις έως 100.000 ευρώ είναι απόλυτα εγγυημένες.
Νεκροθάφτη αποκάλεσαν ευρωβουλευτές τον Ντάισελμπλουμ
Επικρίσεις δέχεται ο πρόεδρος του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ, στην ακρόαση της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων της Ευρωβουλής, (ECON), αναφορικά με το κυπριακό Μνημόνιο.
Ο εκπρόσωπος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, Ζαν Πολ Γκοζές, αμφισβήτησε τις αποφάσεις που λήφθηκαν, υποδεικνύοντας ότι προκάλεσαν έλλειμμα εμπιστοσύνης στην ΕΕ ενώ η εκπρόσωπος της Σοσιαλιστικής Ομάδας, Σιλβί Γκουλάρ, χαρακτήρισε τον επικεφαλής του Eurogroup ως «τον πιο αισιόδοξο νεκροθάφτη» που έχει συναντήσει
Στην διάρκεια της ακρόασης, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ αρνήθηκε να αναφερθεί λεπτομερώς επί της στάσης που τήρησαν οι υπουργοί Οικονομικών στο Eurogroup, τηρώντας σιγή ιχθύος, παρά τις υποδείξεις πολιτικών ομάδων και κυρίως των Πρασίνων για ξεκαθάρισμα της κατάστασης.
Η Επιτροπή Οικονομικών του Ευρωκοινοβουλίου συζητά σήμερα στις τρεις το απόγευμα (ώρα Κύπρου) με τον Πρόεδρο του Γιούρογκρουπ Γιερούν Ντάισελμπλουμ το πακέτο στήριξης της Κύπρου.
Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση του ΕΚ, αύριο το πρωί η συζήτηση συνεχίζεται με τον Επίτροπο Οικονομικών, Όλι Ρεν και το μέλος της ΕΚΤ, Γιέργκ Άσμουσεν.
