Ανακοίνωση της Ομοσπονδίας Περιβαλλοντικών Οργανώσεων Κύπρου για τα κρούσματα αφθώδους πυρετού, με αιχμές για καθυστερημένη προετοιμασία των αρχών, τις μαζικές θανατώσεις ζώων και την ανάγκη αυστηρότερης περιβαλλοντικής εποπτείας.
Διάβασε ακόμα: Αιγοπροβατοτρόφος στον ΑΝΤ1: «Χρειαζόμαστε ψυχολόγους αυτή τη στιγμή – Χάνουμε τον βίο μας» (ΒΙΝΤΕΟ)
Δείτε αυτούσια την ανακοίνωση:
Η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών Οργανώσεων Κύπρου (ΟΠΟΚ) θεωρεί ότι η εξέλιξη των κρουσμάτων αφθώδους πυρετού στις ελεύθερες περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας επιβεβαιώνει ότι η διαχείριση ζωονόσων δεν αφήνει περιθώρια για καθυστερήσεις, ή αποσπασματικές αντιδράσεις. Η κατάσταση που διαμορφώνεται τις τελευταίες ημέρες σε περιοχές της επαρχίας Λάρνακας συνιστά, για ακόμα μια φορά, σοβαρή πρόκληση για τη χώρα μας.
Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, έχει ήδη ξεκινήσει η διαδικασία θανάτωσης και ταφής των μολυσμένων ζώων σε τουλάχιστον 11 κτηνοτροφικές μονάδες όπου εντοπίστηκαν κρούσματα. Το Υπουργείο Γεωργίας και οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες αναφέρουν ότι περισσότερα από 13.000 ζώα από τα συγκεκριμένα υποστατικά πρόκειται να θανατωθούν και να ταφούν βάσει των πρωτοκόλλων βιοασφάλειας. Η χώρα βρίσκεται πλέον σε φάση διαχείρισης κρίσης και όχι πρόληψης. Η μαζική ταφή ζώων, καθώς και η ανάγκη εκτεταμένων απολυμάνσεων των κτηνοτροφικών εγκαταστάσεων, δημιουργούν επιπρόσθετες περιβαλλοντικές προκλήσεις, ιδιαίτερα σε σχέση με την προστασία των εδαφών και των υπόγειων υδάτων.
Παράλληλα, με την άφιξη ευρωπαίων εμπειρογνωμόνων και σημαντικής ποσότητας εμβολίων που διατίθενται μέσω των ευρωπαϊκών μηχανισμών, ενεργοποιείται πρόγραμμα εμβολιασμού σε ζώνη 10 χιλιομέτρων γύρω από τις εστίες. Στόχος των ενεργειών αυτών είναι η δημιουργία ζώνης ανοσολογικής προστασίας ώστε να ανακοπεί η περαιτέρω διασπορά. Ταυτόχρονα, Δήμοι έχουν τεθεί σε κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας έτσι ώστε να προστατευθούν τα υγιή ζώα.
Ωστόσο, για ακόμη μία φορά, η πρόληψη δεν επιτεύχθηκε. Κρούσματα αφθώδους πυρετού είχαν επιβεβαιωθεί στα κατεχόμενα ήδη από τον Δεκέμβριο. Η εξέλιξη αυτή όφειλε να είχε ενεργοποιήσει εγκαίρως αυξημένα μέτρα επιτήρησης, αυστηρότερους ελέγχους στις μετακινήσεις και ουσιαστική προληπτική προετοιμασία. Ταυτόχρονα έπρεπε να ενεργοποιηθεί και η διαδικασία εξασφάλισης εμβολίων αλλά και επιχειρησιακής ετοιμότητας των αρμόδιων φορέων. Παρότι η Ευρωπαϊκή Ένωση ανταποκρίθηκε με διάθεση σημαντικού αριθμού δόσεων, τίθεται εύλογα το ερώτημα κατά πόσο η διαδικασία ενεργοποιήθηκε στον ενδεδειγμένο χρόνο.
Η προληπτική πολιτική οφείλει να αποτελεί βασική προϋπόθεση της περιβαλλοντικής και αγροτικής διαχείρισης. Όταν η παρουσία του ιού στην ευρύτερη περιοχή είναι ήδη γνωστή, η προετοιμασία και η θωράκιση της χώρας δεν μπορούν να ενεργοποιούνται μόνο μετά την επιβεβαίωση κρουσμάτων στις ελεύθερες περιοχές. Η έγκαιρη, διαφανής και επιστημονικά τεκμηριωμένη ενημέρωση των πολιτών αποτελεί ουσιαστική προϋπόθεση για τη διατήρηση της εμπιστοσύνης και την αποφυγή παραπληροφόρησης.
Σε αυτό το σημείο διευκρινίζεται ότι ο αφθώδης πυρετός δεν συνιστά απειλή για τη δημόσια υγεία, καθώς δεν μεταδίδεται ουσιαστικά στον άνθρωπο και δεν σχετίζεται με την κατανάλωση ζωικών προϊόντων που διακινούνται νόμιμα και υπόκεινται σε ελέγχους. Η νόσος αφορά αποκλειστικά ζώα με διχαλωτές οπλές.
Η Ομοσπονδία Περιβαλλοντικών Οργανώσεων Κύπρου επισημαίνει ότι η παρούσα κρίση προκαλεί σοβαρό προβληματισμό ως προς την ετοιμότητα και τον χρόνο αντίδρασης των αρμόδιων αρχών. Η διασπορά της νόσου δεν αποτελεί απλώς ένα κτηνιατρικό περιστατικό. Συνιστά ζήτημα περιβαλλοντικής διαχείρισης, ασφάλειας και κοινωνικής σταθερότητας.
Η εμπειρία των τελευταίων μηνών αναδεικνύει την ανάγκη για μόνιμο εθνικό σχέδιο πρόληψης ζωονόσων, ενισχυμένη διασυνοριακή επιτήρηση και πλήρη διαφάνεια ως προς τα μέτρα που λαμβάνονται.
Η διαχείριση κρίσεων δεν αρχίζει όταν εμφανιστεί το πρόβλημα.
Αρχίζει όταν υπάρχουν οι πρώτες ενδείξεις κινδύνου. Η αδράνεια, ή η καθυστέρηση στη λήψη προληπτικών μέτρων έχει κόστος που δεν περιορίζεται στο παρόν, αλλά μεταφέρεται στο περιβάλλον, στην οικονομία και στην κοινωνία.
