Έχεις σίγουρα ακούσει ότι η σωστή διαλογή των ανακυκλώσιμων συσκευασιών ξεκινά από την πηγή, κοινώς το σπίτι μας! Έτσι, αφού έχεις διαχωρίσει τις συσκευασίες σου, έχεις τοποθετήσει τις ειδικές σακούλες για τα υλικά PMD και τις χάρτινες συσκευασίες στο πεζοδρόμιο ή τα υλικά από γυαλί στους πράσινους κάδους «καμπάνα», ξέρεις ότι έχεις κάνει το χρέος σου προς το περιβάλλον.
Αν, όμως, αφού κάνεις το χρέος σου, αναρωτιέσαι τι συμβαίνει με αυτές τις συσκευασίες, τότε πρέπει να γνωρίζεις ότι η δική σου πράξη είναι μόνο η αρχή ενός μεγάλου ταξιδιού. Πού πηγαίνουν, λοιπόν, τα υλικά αυτά, πώς διαχωρίζονται και πώς τελικά αξιοποιούνται;
Βήμα 1ο: Συλλογή των υλικών
Με βάση το σύστημα που έχει αναπτύξει η Green Dot εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες, η μέθοδος συλλογής «από πόρτα σε πόρτα» καλύπτει το 92% του πληθυσμού. Αυτή η μέθοδος αφορά την περισυλλογή συσκευασιών PMD (Plastic, Metal, Drink cartons) και Χαρτί/Χαρτόνι, η οποία πραγματοποιείται σε εβδομαδιαία βάση από εξωτερικούς συνεργάτες της Green Dot.
Σε ό,τι αφορά το γυαλί, υπάρχουν συνεργάτες εργολάβοι συλλογής όπου αδειάζουν σε ειδικό απορριμματοφόρο τους πράσινους κάδους «καμπάνα» με τις συσκευασίες γυαλιού, οι οποίες μεταφέρονται για ανακύκλωση στα Τσιμεντοποιία Βασιλικού. Το γυαλί είναι το μόνο υλικό που ανακυκλώνεται στην Κύπρο, όπου θρυμματίζεται και περνάει από επεξεργασία ώστε να χρησιμοποιηθεί στη συνέχεια ως δομικό υλικό.
PMD – Πλαστικά μπουκάλια, δοχεία και σακούλες, μεταλλικές συσκευασίες, συσκευασίες τύπου tetrapak
- ΧΑΡΤΙ – Ξηρά χαρτόκουτα, εφημερίδες-περιοδικά, διαφημιστικά, χαρτί γραφείου
- ΓΥΑΛΙ - Γυάλινα μπουκάλια, βαζάκια φαγητών
Σύμφωνα, με τα στοιχεία της Green Dot, στην Κύπρο συλλέγονται περίπου 80.000 τόνοι συσκευασιών κάθε χρόνο! Το πρώτο πράγμα που εντυπωσιάζει, λοιπόν, σε ένα κέντρο διαλογής, δεν είναι άλλο από τον όγκο των ανακυκλώσιμων συσκευασιών που φτάνουν εκεί καθημερινά. Για να γίνει ορθή διαχείριση τόσο μεγάλης ποσότητας υλικών είναι συνεπώς απαραίτητη η συνεργασία ανθρώπου και τεχνολογίας.
Εάν σου έρχονται στο μυαλό ιμάντες φορτωμένοι με υλικά, μεγάλα μηχανήματα και διαρκής κίνηση, τότε έχεις ήδη μια καλή ιδέα του εσωτερικού ενός κέντρου διαλογής. Άλλωστε, κι αυτά αποτελούν ένα είδος εργοστασιακής μονάδας, μόνο που αντί να κατασκευάζουν νέες συσκευασίες διαχωρίζουν αυτές που έχουμε χρησιμοποιήσει ώστε να μπορέσουν κατόπιν να αποκτήσουν μια νέα ζωή.
Βήμα 2ο: Διαλογή των υλικών
Η διαλογή των υλικών πραγματοποιείται με έναν συνδυασμό χειρωνακτικής και μηχανικής εργασίας. Σε αυτό το στάδιο, τα υλικά PMD και οι χάρτινες συσκευασίες διαχωρίζονται σε επιμέρους κατηγορίες, ενώ απομακρύνονται υλικά ακατάλληλα για ανακύκλωση ή άλλα που έχουν αλλοιωθεί λόγω επαφής τους με οργανικά απόβλητα (π.χ. αποφάγια).
Αυτό είναι το πιο κρίσιμο στάδιο της διαδικασίας, καθώς εξασφαλίζει ότι κάθε υλικό θα φτάσει καθαρό και σωστά κατηγοριοποιημένο στα επόμενα βήματα. Κι εδώ είναι που η δική μας συνεισφορά ως πολίτες μπορεί να κάνει τη διαφορά: όσο καλύτερα έχουμε διαχωρίσει τα υλικά στο σπίτι, τόσο πιο ομαλή γίνεται η διαλογή τους στο κέντρο.
Βήμα 3ο: Εμπορία των υλικών
Τι γίνεται μετά τη διαλογή και την κατηγοριοποίηση των υλικών; Ας τα δούμε ανά είδος:
Γυαλί: Όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, ανακυκλώνεται εξ ολοκλήρου τοπικά, συμβάλλοντας στη μείωση των μεταφορών και στη χρήση λιγότερων φυσικών πόρων.
Χαρτί και PMD: Αφού συμπιεστούν, μπαίνουν σε εμπορευματοκιβώτια και προωθούνται σε εργοστάσια ανακύκλωσης στο εξωτερικό.
Τι γίνεται με τα ακατάλληλα υλικά;
Δυστυχώς, μέρος των υλικών που φτάνουν στα κέντρα διαλογής, π.χ. οργανικά απόβλητα, μπαταρίες, πανάκια, αναπτήρες, χαρτομάντιλα, χαρτί τουαλέτας, σπρέι, μικροσυσκευές, κ.ά., δεν ανήκει σε καμία κατηγορία των αποβλήτων συσκευασιών που ανακυκλώνονται υπό την ευθύνη της Green Dot.
Αυτά τα υπολείμματα οδηγούνται σε άλλες μορφές αξιοποίησης, όπως η ενεργειακή ανάκτηση, συμβάλλοντας στη μείωση των αποβλήτων που καταλήγουν σε χώρους υγειονομικής ταφής.
Τι πρόκειται να αλλάξει στο μέλλον;
Η Κύπρος μπορεί να σημειώνει ενθαρρυντικά αποτελέσματα στον τομέα της ανακύκλωσης, καθώς βρίσκεται ανάμεσα στις 10 πρώτες χώρες της ΕΕ στην ανακύκλωση αποβλήτων συσκευασιών, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης.
Η Green Dot, που φροντίζει πάντα να κοιτάζει μπροστά και να βελτιστοποιεί τα βήματα της διαδικασίας ανακύκλωσης που βρίσκονται υπό την ευθύνη της, ανακοίνωσε πρόσφατα ότι πήρε το πράσινο φως για την έναρξη κατασκευής μιας ιδιόκτητης, υπερσύγχρονης αυτοματοποιημένης μονάδας διαχείρισης αποβλήτων συσκευασίας στη βιομηχανική περιοχή οχληρίας Τσερίου. Η λειτουργία της αναμένεται να ξεκινήσει εντός του 2027, ενώ θα έχει την δυνατότητα να επεξεργάζεται πάνω από 36.000 τόνους υλικών ετησίως, αυξάνοντας σημαντικά την ικανότητα της χώρας να αξιοποιεί τα απορρίμματά της. Για να μάθεις περισσότερα για τις δράσεις της και όλα τα στάδια της διαδικασίας ανακύκλωσης, ακολούθησε την Green Dot σε YouTube, Instagram και Facebook ή μπες στην επίσημη ιστοσελίδα της.
