Σε μια εποχή κατά την οποία η Τεχνητή Νοημοσύνη υπόσχεται να μετασχηματίσει με πρωτοφανή ταχύτητα την επιστήμη, την εκπαίδευση, την εργασία, την οικονομία και την καθημερινή ζωή, το Πανεπιστήμιο Κύπρου ανοίγει έναν ουσιαστικό χώρο ενημέρωσης, προβληματισμού και δημόσιου διαλόγου για τις δυνατότητες, τις προκλήσεις και το μέλλον της.
Η Σχολή Θετικών και Εφαρμοσμένων Επιστημών του Πανεπιστημίου Κύπρου διοργανώνει σειρά δημόσιων διαλέξεων και ανοικτής συζήτησης με γενικό θέμα «Η Τεχνητή Νοημοσύνη Σήμερα και Αύριο: Κίνδυνος ή Ευκαιρία – Σύμμαχος ή Εχθρός», επιδιώκοντας να διαλευκάνει το φαινόμενο της Τεχνητής Νοημοσύνης από επιστημονική, φιλοσοφική, τεχνολογική, κοινωνική και ηθική σκοπιά.
Τον πρώτο κύκλο των διαλέξεων θα παρουσιάσει ο Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Κύπρου Αντώνης Κάκας, ο οποίος θα προσεγγίσει την Τεχνητή Νοημοσύνη όχι μόνο ως ένα από τα σημαντικότερα τεχνολογικά επιτεύγματα της εποχής μας, αλλά και ως ένα βαθιά ανθρωποκεντρικό ζήτημα που θέτει εκ νέου θεμελιώδη ερωτήματα για τη γνώση, τη νοημοσύνη, την ανθρώπινη δημιουργικότητα και το μέλλον της κοινωνίας.
Η αφετηρία: Τι είναι πραγματικά η Τεχνητή Νοημοσύνη;
Η πρώτη διάλεξη θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου 2026, από τις 18:00 έως τις 19:30, στην Αίθουσα Τελετών του Πανεπιστημίου Κύπρου, στην οδό Καλλιπόλεως 75. Η εκδήλωση θα αποτελείται από δύο θεματικές ενότητες: «Η “Επιστήμη” της Τεχνητής Νοημοσύνης» και «Αριστοτέλης: Πρόδρομος της Τεχνητής Νοημοσύνης». Παράλληλα, η πρώτη διάλεξη θα παρουσιάσει μια ευρεία εικόνα των μεταρρυθμίσεων, αλλά και των μολυσματικών επιπτώσεων, που μπορεί να επιφέρει η Τεχνητή Νοημοσύνη στην κοινωνία.
Μέσα από την πρώτη διάλεξη θα επιχειρηθεί μια προσέγγιση στις επιστημονικές αρχές και στις βασικές ιδέες που θεμελιώνουν την ανάπτυξη της σύγχρονης Τεχνητής Νοημοσύνης, ενώ η αναφορά στον Αριστοτέλη θα ανοίξει έναν ευρύτερο φιλοσοφικό διάλογο γύρω από τη λογική, τη γνώση, τη σκέψη και την ίδια την έννοια της ευφυΐας. Ο Αριστοτέλης επίσης ανοίγει την συζήτηση για την ηθική της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Τη συζήτηση θα συντονίσει ο Καθηγητής Άντρος Κούρτελλος, από το Τμήμα Οικονομικών του Πανεπιστημίου Κύπρου.
Από τη νοημοσύνη στην κοινωνία
Ο πρώτος κύκλος των διαλέξεων θα συνεχιστεί στις 6 Οκτωβρίου 2026, με επίκεντρο την ευφυΐα της Τεχνητής Νοημοσύνης και τη σχέση της με τον άνθρωπο.
Στις 20 Οκτωβρίου 2026, η συζήτηση θα μετατοπιστεί από τη θεωρία στην πράξη, εξετάζοντας τις εφαρμογές της Τεχνητής Νοημοσύνης και τις επιδράσεις της στην κοινωνία. Από την εκπαίδευση και την εργασία μέχρι την οικονομία, την επιστημονική έρευνα και τη λήψη αποφάσεων, η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν αποτελεί πλέον μια τεχνολογία του μέλλοντος, αλλά μια πραγματικότητα που διαμορφώνει ήδη το παρόν.
Η διάλεξη της 17ης Νοεμβρίου 2026 θα επικεντρωθεί στην ηθική διάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης και στις προϋποθέσεις που απαιτούνται ώστε η αξιοποίησή της να υπηρετεί τον άνθρωπο και την κοινωνία. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο τι μπορεί να κάνει η Τεχνητή Νοημοσύνη, αλλά και τι πρέπει να της επιτρέψουμε να κάνει, ποιος αποφασίζει τα όριά της και με ποια κριτήρια. Σε πιο βασικό επίπεδο το ερώτημα είναι εάν μπορεί η Τεχνητή Νοημοσύνη να λειτουργεί με γνώμονα την ηθική δικαιοσύνη ανάμεσα στους ανθρώπους.
Ποιο μέλλον θέλουμε;
Ο κύκλος θα ολοκληρωθεί την 1η Δεκεμβρίου 2026 με ανακεφαλαίωση και ανοικτή συζήτηση με το κοινό. Στο επίκεντρο θα βρεθούν δύο ερωτήματα με ιδιαίτερη βαρύτητα: «Ποιο μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης θέλουμε;» και «Τι μέλλον επιθυμεί η ανθρωπότητα για το ανθρώπινο γένος;». Τα ερωτήματα αυτά αποτυπώνουν και τον βασικό στόχο της σειράς: να μεταφέρει τη συζήτηση για την Τεχνητή Νοημοσύνη πέρα από τον ενθουσιασμό για τις τεχνολογικές της δυνατότητες ή τον φόβο για τους πιθανούς κινδύνους της και να την τοποθετήσει στο ευρύτερο πλαίσιο των επιλογών που καλείται να κάνει η κοινωνία.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη ως υπόθεση της κοινωνίας
Η ραγδαία εξέλιξη της Τεχνητής Νοημοσύνης δημιουργεί πρωτόγνωρες ευκαιρίες για την επιστήμη, την καινοτομία και την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη. Παράλληλα, εγείρει κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με την αξιοπιστία της πληροφορίας, την απασχόληση, τις ανισότητες, την ανθρώπινη αυτονομία, την ευθύνη και τη διασφάλιση θεμελιωδών αξιών.
Μέσα από τη συγκεκριμένη σειρά διαλέξεων, το Πανεπιστήμιο Κύπρου φιλοδοξεί να συμβάλει σε έναν τεκμηριωμένο και ουσιαστικό δημόσιο διάλογο, στον οποίο η επιστημονική γνώση συναντά τη φιλοσοφική σκέψη και την κοινωνική προβληματική. Το κοινό θα έχει τη δυνατότητα να παρακολουθήσει τις παρουσιάσεις, να θέσει ερωτήματα και να συμμετάσχει ενεργά στη συζήτηση για μια τεχνολογία που επηρεάζει ήδη το παρόν και υπόσχεται να καθορίσει σε σημαντικό βαθμό το μέλλον.
Οι διαλέξεις τελούν υπό την αιγίδα της Επιτροπής Τεχνητής Νοημοσύνης του Πανεπιστημίου Κύπρου, της οποίας προεδρεύει η Αντιπρύτανης Ακαδημαϊκών Υποθέσεων, Καθηγήτρια Τατιάνα- Ελένη Συνοδινού.
