Η Κυπριακή Δημοκρατία κατέγραψε μείωση 92% στις παράτυπες αφίξεις και 93% στις νέες αιτήσεις ασύλου κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2022, ενώ οι εκκρεμούσες αιτήσεις ασύλου μειώθηκαν κατά 41,5% από την ίδρυση του Υφυπουργείου Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας, ανέφερε την Παρασκευή ο Υφυπουργός Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας, Νικόλας Α. Ιωαννίδης παρουσιάζοντας τα αποτελέσματα της μεταναστευτικής πολιτικής για το πρώτο εξάμηνο του 2026 και τον απολογισμό της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σε διάσκεψη Τύπου, ο Υφυπουργός είπε ότι η εφαρμοζόμενη πολιτική οδήγησε τη χώρα «από την παθητική διαχείριση των αφίξεων στην αποφασιστική και αυστηρή αντιμετώπιση των ροών», στηριζόμενη στην παροχή προστασίας μόνο σε όσους τη δικαιούνται, στις επιστροφές όσων δεν διαθέτουν νόμιμο δικαίωμα παραμονής και στη δημιουργία οργανωμένων οδών νόμιμης μετανάστευσης.
Όπως ανέφερε, η μείωση των παράτυπων αφίξεων αποδίδεται στη συνδυαστική εφαρμογή μέτρων επιτήρησης των θαλάσσιων συνόρων και της Πράσινης Γραμμής, στη συνεργασία με χώρες καταγωγής και διέλευσης, στην καταπολέμηση των κυκλωμάτων διακίνησης και στον περιορισμό της κατάχρησης του συστήματος ασύλου.
Αναφερόμενος στις εκκρεμείς αιτήσεις ασύλου, είπε ότι μειώθηκαν από 24.000 τον Ιούνιο του 2024, όταν ιδρύθηκε το Υφυπουργείο, σε 14.000 στο τέλος Ιουνίου 2026, ενώ μέχρι το τέλος Ιουλίου είχαν υποχωρήσει κάτω από τις 13.500.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις αιτήσεις Σύρων υπηκόων, σημειώνοντας ότι οι νέες αιτήσεις μειώθηκαν κατά 96,8% σε σύγκριση με το πρώτο εξάμηνο του 2024. Παράλληλα, σχεδόν 2.000 αιτήσεις είχαν απορριφθεί από τις αρχές του 2025 μέχρι το τέλος Ιουνίου 2026, ενώ περίπου 5.200 Σύροι απέσυραν τις αιτήσεις τους ή παραιτήθηκαν από το καθεστώς διεθνούς προστασίας και επέστρεψαν οικειοθελώς στη Συρία μετά την αλλαγή κυβέρνησης στη χώρα τον Δεκέμβριο του 2024.
Ο Υφυπουργός κάλεσε τους Σύρους που βρίσκονται στην Κύπρο και δεν πληρούν πλέον τις προϋποθέσεις διεθνούς προστασίας να αξιοποιήσουν το αναθεωρημένο σχέδιο υποβοηθούμενου εθελούσιου επαναπατρισμού, το οποίο ολοκληρώνεται στις 30 Οκτωβρίου 2026, επισημαίνοντας ότι όσοι δεν διαθέτουν νόμιμο δικαίωμα παραμονής θα πρέπει να αναχωρήσουν, διαφορετικά θα εφαρμόζονται διαδικασίες αναγκαστικής επιστροφής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 πραγματοποιήθηκαν 4.145 επιστροφές υπηκόων τρίτων χωρών, ενώ μέχρι τις 30 Ιουλίου ο συνολικός αριθμός εθελούσιων και αναγκαστικών επιστροφών ξεπέρασε τις 5.000.
Ο Υφυπουργός ανέφερε ακόμη ότι στις 30 Ιουνίου βρίσκονταν σε ισχύ περίπου 194.000 άδειες διαμονής πολιτών τρίτων χωρών, διευκρινίζοντας ότι η νόμιμη μετανάστευση αποτελεί διαφορετική κατηγορία από την παράτυπη και εξυπηρετεί τεκμηριωμένες ανάγκες της οικονομίας στο πλαίσιο του εθνικού και ευρωπαϊκού δικαίου. Πρόσθεσε ότι προχωρεί σταδιακά και η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών του Υφυπουργείου, με την ηλεκτρονική ανανέωση αδειών διαμονής να εφαρμόζεται ήδη σε πέντε κατηγορίες αδειών.
Απολογισμός Κυπριακής Προεδρίας
Παρουσιάζοντας τον απολογισμό της Κυπριακής Προεδρίας στον τομέα της μετανάστευσης, ο Υφυπουργός χαρακτήρισε ως σημαντικότερο και πολιτικά πιο απαιτητικό επίτευγμα την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τον νέο Κανονισμό Επιστροφών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Όπως είπε, ο νέος Κανονισμός θεσπίζει ταχύτερες και αποτελεσματικότερες διαδικασίες επιστροφής, ενισχύει τα εργαλεία των κρατών μελών για την αντιμετώπιση προσώπων που αποτελούν κίνδυνο για τη δημόσια τάξη και την εθνική ασφάλεια και δημιουργεί τη νομική βάση για τη λειτουργία κόμβων επιστροφής σε τρίτες χώρες, με σεβασμό στο διεθνές και ευρωπαϊκό δίκαιο.
Παράλληλα, κατά τη διάρκεια της Κυπριακής Προεδρίας εγκρίθηκαν ο πρώτος κοινός ευρωπαϊκός κατάλογος ασφαλών χωρών καταγωγής και η αναθεώρηση της έννοιας της ασφαλούς τρίτης χώρας, ενώ στις 12 Ιουνίου τέθηκε σε εφαρμογή το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο.
Ο Υφυπουργός είπε ότι η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τον Κανονισμό Επιστροφών και η έναρξη εφαρμογής του Συμφώνου από τη Λευκωσία αποδεικνύουν ότι η Κύπρος μπορεί, παρά το μέγεθός της, να διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο στη διαμόρφωση των ευρωπαϊκών πολιτικών για τη μετανάστευση.
Κατά τη διάρκεια της Προεδρίας, η Κύπρος φιλοξένησε σημαντικές ευρωπαϊκές συναντήσεις, μεταξύ των οποίων η άτυπη συνεδρίαση της Στρατηγικής Επιτροπής για τη Μετανάστευση, τα Σύνορα και το Άσυλο, το Συνέδριο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Μετανάστευσης και η συνάντηση του Δικτύου Υψηλού Επιπέδου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις Επιστροφές, σημείωσε.
