Το Κοινοτικό Συμβούλιο Μαζωτού θα πραγματοποιήσει διαμαρτυρία το Σάββατο στις 24/01/26 η ώρα 10:00 πμ στο δρόμο Μαζωτού-Κιτίου απέναντι από την πεζίνα του χωριού, με επίκεντρο τη δημιουργία μονάδων αφαλάτωσης στην περιοχή Μαζωτού.
Η ανακοίνωση:
Με την παρούσα επιστολή επιθυμούμε να τοποθετηθούμε, υπό την ιδιότητά μας ως ειδικοί στα θαλάσσια και παράκτια οικοσυστήματα, σχετικά με τη δημιουργία μονάδων αφαλάτωσης στην περιοχή Μαζωτού, λόγω των τεκμηριωμένων και σημαντικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων που συνδέονται με τη λειτουργία τους.
Για την επεξεργασία του θαλασσινού νερού, όλες οι υφιστάμενες μονάδες αφαλάτωσης στην Κύπρο χρησιμοποιούν τη διαδικασία της αντίστροφης ώσμωσης (Reverse Osmosis – RO), η οποία θεωρείται μεν οικονομικά αποδοτική, παράγει όμως μεγάλες ποσότητες άλμης. Τυπικά, αυτή η διαδικασία παράγει περίπου 1,5 λίτρο άλμης για κάθε λίτρο πόσιμου νερού, γεγονός που συνεπάγεται τη συνεχή απόρριψη ιδιαίτερα επιβαρυμένων υγρών αποβλήτων στο θαλάσσιο περιβάλλον.
Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις της άλμης περιλαμβάνουν την αυξημένη αλατότητα, τις μεταβολές στη θερμοκρασία και στο pH, καθώς και την παρουσία βαρέων μετάλλων και υπολειμματικών χημικών ουσιών.
Οι παράγοντες αυτοί, και κυρίως η αύξηση της αλατότητας, προκαλούν σημαντικές φυσικές, χημικές και βιολογικές μεταβολές στο θαλάσσιο περιβάλλον. Σημειώνεται πως η άλμη τείνει να παραμένει κοντά στον πυθμένα λόγω της υψηλότερης πυκνότητάς της , αυξάνοντας έτσι την έκθεση και την ευπάθεια των βενθικών οργανισμών και οικοτόπων, ενώ η διασπορά της δύναται να εκτείνεται από δεκάδες μέτρα έως και χιλιόμετρα.
Τα λιβάδια Posidonia oceanica παρουσιάζουν αυξημένα επίπεδα επίφυτων και αζώτου, συχνότερα φαινόμενα νέκρωσης, μειωμένη φωτοσυνθετική απόδοση και αυξημένο οξειδωτικό στρες σε περιοχές που πραγματοποιούνται απορρίψεις άλμης. Στην Κύπρο, καταγράφηκαν σημαντικές μεταβολές στις βενθικές βιοκοινότητες, υποβάθμιση της οικολογικής κατάστασης των υφάλων και μείωση της πυκνότητας και της οικολογικής κατάστασης της Ποσειδωνίας κοντά στους σταθμούς αφαλάτωσης στη Λάρνακα και τη Δεκέλεια.
Στην περιοχή Μαζωτού απαντώνται οικότοποι προτεραιότητας, οι οποίοι προστατεύονται από την Οδηγία 92/43/ΕΟΚ (Οδηγία για τους Οικοτόπους), όπως τα λιβάδια Posidonia oceanica (κωδικός 1120) και οι ύφαλοι (κωδικός 1170). Η χωροθέτηση μονάδων αφαλάτωσης σε άμεση γειτνίαση με τέτοιους οικοτόπους ενέχει σοβαρό κίνδυνο μη αναστρέψιμης υποβάθμισης
Για τους λόγους αυτούς, θεωρούμε ότι η υλοποίηση τέτοιων έργων δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς:
- Ολοκληρωμένη και εμπεριστατωμένη Μελέτη Εκτίμησης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΕΕΠ) σε πρώιμο στάδιο σχεδιασμού.
- Μελέτη χωροταξικού σχεδιασμού, η οποία να καθορίζει σαφώς τις κατάλληλες και μη κατάλληλες ζώνες χωροθέτησης, λαμβάνοντας υπόψη προστατευόμενους οικοτόπους, βενθικά οικοσυστήματα, υδροδυναμικές συνθήκες και σωρευτικές επιπτώσεις.
- Εξέταση εναλλακτικών λύσεων χωροθέτησης ή τεχνολογικών προσεγγίσεων, με στόχο την αποφυγή και όχι απλώς τη μετρίαση των επιπτώσεων.
Με γνώμονα την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και τη συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό και εθνικό θεσμικό πλαίσιο, θεωρούμε ότι η περιοχή Μαζωτού δεν ενδείκνυται για την εγκατάσταση μονάδων αφαλάτωσης υπό τις παρούσες συνθήκες.