Το Ινστιτούτο Δημογραφικής και Μεταναστευτικής Πολιτικής Κύπρου εκφράζει την έντονη αγανάκτηση και την κατηγορηματική καταδίκη του για τα συστημικά κενά που αποκαλύπτει η πρόσφατη Έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας σχετικά με τις αγορές ακινήτων από υπηκόους τρίτων χωρών — ευρήματα που επιβεβαιώνουντα όσα επανειλημμένως είχαμε επισημάνει δημόσια,αλλά και σε κατ’ ιδίαν συναντήσεις με την πολιτική και πολιτειακή ηγεσία του τόπου.
Θεωρούμε απαράδεκτο το γεγονός ότι το κράτος επέτρεψε να δημιουργηθούν παράθυρα τα οποία μετατρέπουν την αγορά ακινήτων σε εργαλείο γεωοικονομικής επιρροής, υπονομεύοντας τη δημογραφική ανθεκτικότητα, την κοινωνική συνοχή και, τελικά, την εθνική ασφάλεια της χώρας μας.
Τα όσα η έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας καταγράφει όπως η απουσία αντικειμενικών κριτηρίων αξιολόγησης των αιτήσεων και η έλλειψη ελέγχου προέλευσης κεφαλαίων — κεντρικά ελλείμματα που καθιστούν το θεσμικό πλαίσιο κενό περιεχομένου, το νομοθετικό κενό που επιτρέπει σε αλλοδαπούς, μέσω ευρωπαϊκών εταιρειών, να αποκτούν ακίνητη περιουσία χωρίς ουσιαστικούς περιορισμούς και η υποεκτίμηση της συμμετοχής ξένων υπηκόων στην αγορά, αφού μεταβιβάσεις μέσω κυπριακών εταιρειών εμφανίζονται ως «κυπριακές, αποτελούν στοιχεία άκρως ανησυχητικά και η πολιτεία οφείλει να λάβει άμεσα και δραστικά μέτρα.
Από πλευράς μας, είχαμε εγκαίρως και επανειλημμένα καταθέσει συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής, αρκούντως μελετημένες — τεκμηριωμένες και ρεαλιστικές — για να κλείσουν αυτά τα παράθυρα και να ΘΩΡΑΚΙΣΤΕΙ η χώρα. Οι προτάσεις μας, κατά το παράδειγμα άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων:
· Την υποχρεωτική δήλωση τελικού ωφελούμενου (UBO),
· Την απαγόρευση ή/και τον περιορισμό μη διαφανών δομών ιδιοκτησίας,
· Τη διαβαθμισμένη φορολόγηση μη-ΕΕ επενδυτών,
· Τη δημιουργία ενιαίου διατμηματικού μητρώου ελέγχου συναλλαγών (ΕΜΕΣ) υπό το ΥΠΕΣ,
· Τον καθορισμό γεωγραφικών ποσοστώσεων/ζωνών υψηλής πίεσης,
· την επιβολή αυστηρών ποινικών και διοικητικών κυρώσεων και
· την εφαρμογή δημογραφικών μέτρων στήριξης (επιδοτήσεις πρώτης κατοικίας, κίνητρα τεκνοποίησης, προγράμματα επαναπατρισμού) για νεαρά ζευγάρια.
Οι προτάσεις αυτές περιλαμβάνονται και στο υπόμνημα που έχουμε καταθέσει στις κατά καιρούς επαφές μας.
Καλούμε άμεσα την Κυβέρνηση και τη Βουλή των Αντιπροσώπων, έστω και την υστάτη να προβούν στα αναγκαία αδιαπραγμάτευτα βήματα, προεξάρχουσας της εφαρμογής διορθωτικών μέτρων και ελέγχων με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, λαμβάνοντας υπόψη συγκεκριμένες προτάσεις όπως τις προαναφερθείσες που το Ινστιτούτου κατέθεσε.
Η σιωπή, η ατολμία και η αβουλησία δεν είναι πλέον επιλογές. Η χώρα χρειάζεται άμεσες, τεκμηριωμένες και ανατρεπτικές πολιτικές αποφάσεις — όχι δημοσιονομικές «εκπτώσεις» ή επικοινωνιακές κινήσεις. Η οποιαδήποτε περαιτέρω καθυστέρηση πολλαπλασιάζει τους κινδύνους για την εδαφική, δημογραφική και οικονομική διάσταση της ανεξαρτησίας μας.
Το Ινστιτούτο θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, να δημοσιοποιεί τα τεκμηριωμένα του ευρήματα και να απαιτεί λογοδοσία. Οι προτάσεις μας, όπως κατατέθηκαν στο υπόμνημα μας, παραμένουν διαθέσιμες και έτοιμες για άμεση εφαρμογή.
