Τηλεόραση Ραδιόφωνο Podcasts
ημερολογιο 1582_1

Φανταστείτε να διασχίζετε ένα σύνορο και να πηγαίνετε... δέκα ημέρες μπροστά ή πίσω στον χρόνο. Αυτό δεν είναι σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά πραγματικότητα για τους Ευρωπαίους του 16ου αιώνα.

Το 1582, η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία αποφάσισε να διορθώσει ένα λάθος που συσσωρευόταν επί αιώνες. Το Ιουλιανό ημερολόγιο, που χρησιμοποιούνταν για σχεδόν 1.600 χρόνια, είχε ένα μικρό αλλά σημαντικό σφάλμα, υπολόγιζε τη διάρκεια του ηλιακού έτους με απόκλιση 11 λεπτών και 14 δευτερολέπτων. Αν και φαινομενικά αμελητέο, το λάθος αυτό είχε ως αποτέλεσμα, με το πέρασμα των αιώνων, η εαρινή ισημερία να "γλιστρήσει" προς τα πίσω, φτάνοντας το 1582 να εμφανίζεται στις 11 Μαρτίου αντί για τις 21.

Αυτό το χρονικό «γλίστρημα» προκαλούσε προβλήματα στον προσδιορισμό της ημερομηνίας του Πάσχα και άλλων σημαντικών εκκλησιαστικών εορτών. Για να διορθωθεί η κατάσταση, ο Πάπας Γρηγόριος ΙΓ' καθιέρωσε το Γρηγοριανό ημερολόγιο, διαγράφοντας 10 ημέρες από τον Οκτώβριο εκείνης της χρονιάς. Η 4η Οκτωβρίου ακολουθήθηκε άμεσα από την 15η Οκτωβρίου.

ημερολογιο 1582 α

Η αλλαγή, όμως, δεν έγινε ομοιόμορφα σε όλες τις χώρες. Καθολικά κράτη υιοθέτησαν το νέο ημερολόγιο σχεδόν αμέσως, ενώ προτεσταντικά και ορθόδοξα κράτη το υιοθέτησαν αρκετά αργότερα. Έτσι, για δεκαετίες, υπήρχαν περιοχές της Ευρώπης που κυριολεκτικά ζούσαν σε διαφορετικό... ημερολογιακό σύμπαν.

Το Γρηγοριανό ημερολόγιο έφερε και μια πιο ακριβή ρύθμιση των δίσεκτων ετών. Κάθε τέσσερα χρόνια προστίθεται μία μέρα (29 Φεβρουαρίου), εκτός αν η χρονιά διαιρείται ακριβώς με το 100 – τότε δεν είναι δίσεκτη, εκτός κι αν διαιρείται με το 400. Έτσι, τα έτη 1700, 1800 και 1900 δεν ήταν δίσεκτα, αλλά το 2000 ήταν. Το 2100, 2200 και 2300 δεν θα είναι, ενώ το 2400 θα είναι δίσεκτο.

Παρά την ύπαρξη εναλλακτικών ημερολογίων σε ορισμένες περιοχές και θρησκείες, το Γρηγοριανό ημερολόγιο έχει επικρατήσει διεθνώς ως το επίσημο σύστημα μέτρησης του χρόνου.