Ένα προσωπικό όνειρο, που γεννήθηκε από την αγάπη για τη μοτοσικλέτα, έχει μετατραπεί σε μουσείο. Ένα μουσείο που εδώ και 25 χρόνια παρουσιάζει στο κοινό, ντόπιους και τουρίστες, την εξέλιξη της τεχνολογίας ενός δημοφιλούς μέσου μεταφοράς. Παράλληλα, αναδεικνύει, μέσα από την οπτική γωνία ενός λάτρη της μοτοσικλέτας, την ιστορία τόσο της Κύπρου όσο και της παγκόσμιας ιστορίας. Αυτό είναι το Μουσείο Ιστορικής Μοτοσικλέτας.
Ο Ανδρέας Νικολάου, ιδρυτής του μουσείου, ξεκίνησε αυτό το ταξίδι με τη συλλογή μοτοσικλετών από το 1980. Επηρεασμένος από τον παππού του και τον πατέρα του, ο κ. Ανδρέας ανέπτυξε μια ιδιαίτερη αγάπη για τη συλλογή μοτοσικλετών και αργότερα για την επιδιόρθωση και αναπαλαίωσή τους.
Το Μουσείο Ιστορικής Μοτοσικλέτας βρίσκεται στην εντός των τειχών πόλη της Λευκωσίας, κοντά στην Πύλη Πάφου. Το ant1live επισκέφθηκε το Μουσείο Ιστορικής Μοτοσικλέτας, με αφορμή τη συμπλήρωση 25 ετών από την ημέρα που άνοιξε τις πόρτες του.
Τόσο ο κ. Ανδρέας όσο και ο συνεχιστής του οράματός του, ο γιος του Αργύρης, μας αφηγούνται την ιστορία του μουσείου, μας μιλούν για την εμπειρία που θα έχει ο επισκέπτης κατά την παραμονή του στο μουσείο, για τα εμπόδια που είχε να αντιμετωπίσει μέσα στα χρόνια, για τη διαδικασία εμπλουτισμού της συλλογής αλλά και για το μέλλον του.
Ποια ήταν η αφορμή για τη δημιουργία αυτού του χώρου; Ποια τα ερεθίσματα που σας ώθησαν να ασχοληθείτε με τη συλλογή των μοτοσικλέτων;
Ξεκινήσαμε τη συλλογή μοτοσικλέτων το 1980 γιατί στην οικογένειά μας είχαμε μοτοσικλέτες, ενώ δεν είχαμε αυτοκίνητο. Ήταν κάτι συναρπαστικό. Μου άρεσε πάντα η μοτοσικλέτα, οπότε ξεκίνησα να κάνω συλλογή μοτοσικλετών, όπως λέμε συλλογή γραμματοσήμων. Ήμουν λίγο πιο προχωρημένος, καθώς έκανα συλλογή μοτοσικλετών οι οποίες βρίσκονταν σε πολύ άσχημη κατάσταση. Ξεκινήσαμε να τις αναπαλαιώνουμε, να τους δίνουμε ξανά ζωή και αυτό το γεγονός με συνάρπαζε περισσότερο.
Στην οικογένειά μας είχαμε μοτοσικλέτες, ενώ δεν είχαμε αυτοκίνητο
Το 2000 ανοίξαμε το Μουσείο Ιστορικής Μοτοσικλέτας και φέτος γιορτάζουμε τα 25 χρόνια του, ενώ παράλληλα γιορτάζουμε τα 45 χρόνια από την έναρξη της συλλογής. Σε αυτή την προσπάθεια, θέλω να ευχαριστήσω όσους ήταν δίπλα μας και όλους όσους μας βοήθησαν με διάφορους τρόπους να κάνουμε αυτό το όνειρο πραγματικότητα, το οποίο έχει γίνει πραγματικά ένα στολίδι για ολόκληρο τον κόσμο. Όχι μόνο για την Κύπρο, καθώς το μουσείο είναι πλέον παγκόσμιο, με επισκέπτες από όλες τις γωνιές του κόσμου.
Έχασε τον παππού και την γιαγιά του σε δυστύχημα με την μοτοσικλέτα αλλά αυτό δεν τον σταμάτησε απ' το να πραγματοποιήσει το όνειρό του
Ως κύριο και αρχικό ερέθισμα μάς παρουσίασε ο κ. Ανδρέας τον παππού του, ο οποίος ήταν “despatch rider” στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. «Ο παππούς πάντα είχε 6-7 μοτοσικλέτες στην αυλή, μιαν αποθήκη γεμάτη με εξαρτήματα και τον βλέπαμε να φτιάχνει τις μηχανές. Το ίδιο μετέδωσε και στα παιδιά του», ανέφερε ο κ. Ανδρέας.
Αν και έχασε τον παππού και την γιαγιά σε δυστύχημα με την μοτοσικλέτα, το γεγονός αυτό δεν τον σταμάτησε απ' το να πραγματοποιήσει το όνειρό του, όπως λέει χαρακτηριστικά.
Θέλοντας να στείλει ένα μήνυμα στους νέους αναβάτες, ο κ. Ανδρέας τόνισε: «Να χρησιμοποιούν τη μοτοσικλέτα ως ένα πραγματικό όχημα μεταφοράς και όχι για επίδειξη. Είναι πάρα πολύ ρομαντικό και όμορφο όχημα για να χρησιμοποιείς. Σε γεμίζει και σε βγάζει εκτός ενώ κάνει ξεχωριστή και μοναδική όποια διαδρομή και να πάρεις. Γι' αυτό πρέπει να σεβόμαστε την μοτοσικλέτα - γιατί κάποιος μας περιμένει πάντα στο σπίτι. Να φορούμε τα κράνη μας και τις στολές μας και να είμαστε ασφαλείς».
«Είμαι περήφανος για αυτό που έκανα και είμαι ακόμη πιο περήφανος γιατί είναι δίπλα μου ο Αργύρης, ο γιος μου, ο οποίος συνεχίζει το δικό μου όνειρο, με τα δικά του χέρια. Το όραμά του είναι να πάρει το Μουσείο ακόμα πιο ψηλά».
Να σημειωθεί πώς τα Κυπριακά Ταχυδρομεία επέλεξαν τέσσερις μοτοσικλέτες το 2007 και έχουν γίνει γραμματόσημα για την Κυπριακή Δημοκρατία. Οι εικόνες ταξίδεψαν σε όλα τα μέρη του κόσμου και φέτος, που γιορτάζει το μουσείο τα 25χρονά του, επέλεξε ακόμα τέσσερις μοτοσικλέτες, οι οποίες έγιναν και αυτές συλλεκτικά γραμματόσημα κι έγιναν ανάρπαστα.
Στο μουσείο, επίσης, υπάρχει μόνιμη έκθεση φωτογραφίας, με εκθέματα από τις αρχές του 20ου αιώνα. Τα εγκαίνια τέλεσε ο αείμνηστος Υπουργός Παιδείας Πεύκιος Γεωργιάδης, το 2004.
Συναντήσατε εμπόδια στη διαδρομή έως ότου φτάσει το μουσείο να απολαμβάνει τη σημερινή του εικόνα;
Τα εμπόδια ήταν πάρα πολλά. Όλο αυτό που βλέπεις, ήταν το όνειρο ενός ανθρώπου και φτιάχτηκε με τα δύο μου χέρια. Συνάμα είχα τη σταθερή δουλειά μου και προσπαθούσα με τον μισθό μου να κάνω αυτό το εγχείρημα που ήταν πάρα πολύ μεγάλο. Η οικογένειά μου στερήθηκε πολλά και την ευχαριστώ που ήταν πάντα δίπλα μου στα δύσκολα. Όταν θέλεις να αποκτήσεις μια μηχανή, και δεν σου την πωλούν ή τα χρήματα δε σου αρκούν, και την βλέπεις στο τέλος να εγκαταλείπεται, είναι δύσκολο.
Να βλέπεις μια μοτοσικλέτα να λιώνει και ο κάτοχος να μην έχει την αίσθηση ότι υπάρχει τρόπος να την κρατήσει στη ζωή
Ο κ. Ανδρέας θέλησε να κάνει παράκληση προς όλους όσοι έχουν μοτοσικλέτες και δεν τις θέλουν λέγοντάς τους να μην τις αφήνουν να καταστρέφονται. «Ή να τις πουλήσετε ή ακόμα και να τις χαρίσετε στο μουσείο. Εμείς θα προσπαθήσουμε να τις αναπαλαιώσουμε και να τις κρατήσουμε ζωντανές για τις επόμενες γενιές γιατί αυτό κάνουμε εδώ».
Θα δείτε μοτοσικλέτες που χρησιμοποιήθηκαν από την φρουρά του Μακαρίου, κάποιες από τις πρώτες που μπήκαν στην φρουρά της Αστυνομίας, αλλά και μοτοσικλέτες αγωνιστών της ΕΟΚΑ, όπως του Στυλιανού Λένα και του Αντρέα Αζίνα
Ο Αργύρης Νικολάου, γιος του κ. Ανδρέα, μας περιέγραψε το υλικό και τα εκθέματα του μουσείου:
Εδώ στο μουσείο θα δούμε 150 μοτοσικλέτες και δύο αυτοκίνητα τα οποία όλα έχουν να κάνουν με την Ιστορία της Κύπρου, όπως την πιο παλιά μοτοσικλέτα πριν από 111 χρόνια. Θα δούμε μοτοσικλέτες που χρησιμοποιήθηκαν από την φρουρά του Μακαρίου, οι οποίες δωρήθηκαν από τον Αμερικανό Πρόεδρο Τζον Κένεντι, κάποιες από τις πρώτες μοτοσικλέτες που μπήκαν στην φρουρά της Αστυνομίας, μέχρι και τις μοτοσικλέτες των αγωνιστών της ΕΟΚΑ, του Στυλιανού Λένα, οπλουργού της ΕΟΚΑ και του Αντρέα Αζίνα. Οπόταν μέσω της μοτοσικλέτας θα δούμε την Ιστορία της Κύπρου κομμάτι-κομμάτι.
Είναι πολύ σημαντικό αυτό που έχει γίνει εδώ και πάντα προσπαθούμε για ό,τι καλύτερο γι' αυτόν τον τόπο. Πολλαπλασιάζουμε τις μοτοσικλέτες έτσι ώστε ο κάθε άνθρωπος που έρχεται σε αυτό το μουσείο να μπορεί να βλέπει ολοένα και περισσότερες σε κάθε του επίσκεψη.
Πολλοί επισκέπτες επανέρχονται κι έχουμε επισκέπτες απ' όλες τις γωνιές του κόσμου. Στο μουσείο βλέπουμε επίσης μοτοσικλέτες οι οποίες ήταν οχήματα τα οποία ο κόσμος χρησιμοποιούσε για την καθημερινότητά του. Σήμερα τα πράγματα έχουν αλλάξει κάπως. Ο κόσμος αγοράζει μια μηχανή για να την έχει για το Σαββατοκύριακο. Τα πράγματα παλαιότερα ήταν διαφορετικά.
Ο κόσμος σήμερα αγοράζει μια μηχανή για να την έχει για το Σαββατοκύριακο - Παλαιότερα την χρησιμοποιούσε για τις καθημερινές του διακινήσεις
Υπάρχει κάποια διαδικασία κατά την συλλογή των μοτοσικλέτων σε σχέση με τεχνολογικά αλλά και ιστορικά κριτήρια για να εκτεθούν στο μουσείο;
Κάθε μοτοσικλέτα είναι ξεχωριστή. Στο μουσείο θα δεις την εξέλιξη της τεχνολογίας σε όλους τους τομείς, γι' αυτό τα κριτήριά μας είναι πολύ αυστηρά για το ποια μοτοσικλέτα θα αγοράσουμε και θα προσθέσουμε στη συλλογή. Έτσι ήταν πάντα, από την αρχή. Πρέπει να είναι αυθεντικές και επίσης πάντα αναπαλαιώνονται με αυθεντικά ανταλλακτικά. Αν δεν υπάρχει το εξάρτημα που ψάχνουμε μπορεί μια μοτοσικλέτα να καθυστερήσει μέχρι και 20 χρόνια για να τελειώσει μέχρι να βρεθεί το συγκεκριμένο ανταλλακτικό. Αυτό όμως δεν μας σταματά να αναπαλαιώσουμε ή να συντηρήσουμε κάποιες άλλες μοτοσικλέτες επειδή έχουμε πληθώρα μοτοσικλετών που περιμένουν.
Η συλλογή αποτελείται συνολικά από 450 μοτοσικλέτες και το μουσείο είναι ένας ζωντανός οργανισμός όπου οι επισκέπτες μπορούν να βλέπουν τη διαδικασία, πώς διορθώνεται μία μοτοσικλέτα και πώς βγαίνει ξανά στο δρόμο.
Οι μοτοσικλέτες χρονολογούνται από το 1914 μέχρι το 1983: AJS, MV AQUSTA, MATCHLESS, NORTON, BSA, TRIUMPH, ARIEL, BMW, JAMES, MOTO GUZZI, ROYAL ENFIELD, NEW HUDSON, HARLEY DAVIDSON και πολλές άλλες επωνυμίες από όλο τον κόσμο.
Γίνονται κάποιες δράσεις από το μουσείο για την ανάδειξη της ιστορικότητας της μοτοσικλέτας;
Το Μουσείο Ιστορικής Μοτοσικλέτας είναι επίσημο και αναγνωρισμένο μέλος του Διεθνούς Οργανισμού Παλαιών Οχημάτων - FIVA. Διοργανώνουμε διάφορες εκδηλώσεις και φέτος θα πραγματοποιηθούν ειδικές εκδηλώσεις με αφορμή τα 25χρονα του μουσείου. Εδώ εξάλλου φιλοξενείται και η ετήσια Διεθνής Εβδομάδα Μοτοσικλέτας FIVA. Τουλάχιστον μία φορά το μήνα, το Μουσείο φιλοξενεί συναντήσεις αναβατών που έρχονται από άλλες πόλεις, καθώς και μελών από λέσχες μοτοσικλετιστών, δημιουργώντας το βιώσιμο δίκτυο με τίτλο «Φίλοι του Μουσείου».
Προσπαθούμε κάθε χρόνο εκτός από τις εκδηλώσεις για ανάδειξη των μοτοσικλετών ή του μουσείου, σε συνεργασία με την Αστυνομία, να κάνουμε μαθήματα οδικής ασφάλειας γιατί πάντα προσπαθούμε για το καλύτερο των αναβάτων και μοτοσικλετιστών. Όσους περισσότερους εκπαιδεύουμε, τόσο το καλύτερο.
Ποιες οι αντιδράσεις και, ενδεχομένως, οι ερωτήσεις που έχει ο κόσμος που δεν γνωρίζει για την ιστορία της μοτοσικλέτας;
Οι περισσότεροι επισκέπτες του μουσείου είναι τουρίστες και ομολογουμένως διαθέτουν μία επιπλέον γνώση και κουλτούρα για την μοτοσικλέτα. Έχουμε επισκέπτες από όλες τις χώρες του κόσμου, από την Ωκεανία, την Αμερική, την Αφρική, την Ασία και την Ευρώπη. Ο κόσμος βρίσκει εδώ κοντά μας κάτι που δεν έχει ξανασυναντήσει γιατί τα εκθέματα που έχουμε εδώ είναι μοναδικά.
Δεν μου ανήκουν οι μοτοσικλέτες. Ανήκουν στις επόμενες γενιές. Εγώ είμαι, απλά, ο ιδρυτής του μουσείου
Οι τουρίστες ενδιαφέρονται να μάθουν για το πώς βρέθηκαν όλες αυτές οι μοτοσικλέτες εδώ. Στην αρχή δεν πιστεύουν ότι είναι δικές μου. Ωστόσο, εγώ, δεν τις θεωρώ δικές μου. Ανήκουν στον κόσμο. Όταν τους εξηγώ ότι τις μάζεψα μία-μία, κομμάτι-κομμάτι, και ότι ασχολούνται μαζί τους δύο άτομα μόνο, παθαίνουν την πλάκα τους ενώ έχουν την ιδέα ότι κρύβεται μία μεγάλη ομάδα πίσω από την συντήρηση.
Σε ερώτηση για το ποια θεωρούν οι ίδιοι τα σημαντικότερα εκθέματα του μουσείου οι απαντήσεις ήταν συγκεκριμένες από τον Αργύρη, ωστόσο ο κ. Ανδρέας απάντησε γενικά λέγοντας πώς για τον ίδιο «Ότι έχει δύο τροχούς είναι σημαντικό» και είναι έτοιμος να ασχοληθεί μαζί του επιδιορθώνοντάς το.
Η παλαιότερη μοτοσικλέτα είναι η New Hudson η οποία είναι 111 χρονών και χρονολογείται στο 1914. Έχει τεράστιες διαφορές από τις σημερινές μοτοσικλέτες, όπως μας περιέγραψε λεπτομερώς ο Αργύρης. Πολλοί από τους μηχανόβιους, όταν δουν αυτή τη μοτοσικλέτα αναρωτιούνται πώς δουλεύει, πρόσθεσε.
«Για μένα οι μοτοσικλέτες που έχουν γίνει γραμματόσημα είναι ένα πολύ σημαντικό κομμάτι για την Ιστορία της Κύπρου για τον λόγο του ότι, αυτά τα οκτώ κομμάτια που διάλεξαν, είναι κάποιες μοτοσικλέτες οι οποίες έχουν να κάνουν και με την παγκόσμια Ιστορία αλλά και με την Ιστορία του τόπου της Κύπρου» είπε ο Αργύρης με τον ίδιο να προσθέτει ότι οι μοτοσικλέτες που διάλεξαν το 2007 έχουν να κάνουν με τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και πριν από αυτόν.
«Είναι όλη η τεχνολογική ανάπτυξη της μοτοσικλέτας, μπορώ να πω, μέσα από οκτώ μοτοσικλέτες. Βέβαια, τα εργοστάσια αυτά, τα περισσότερα έχουν κλείσει αλλά οι μοτοσικλέτες που έφτιαχναν τον τότε καιρό μπορώ να πω ότι ήταν διαμάντια», τόνισε.
«Η κάθε μια είχε ένα ειδικό και ιδιαίτερο χαρακτήρα και στιλ. Όταν τις έβλεπες ή τις άκουγες να περνούν, ήξερες ότι ήταν αυτή η συγκεκριμένη μοτοσικλέτα. Σήμερα, δυστυχώς, δεν υπάρχει αυτό το πράγμα».
Ο Αργύρης ακόμα θέλησε να εξηγήσει ότι για κάθε μοτοσικλέτα απαιτούνται 3 έως 6 μήνες καθημερινής δουλειάς έτσι ώστε ένα παλιοσίδερο να αλλάξει όψη και να μπορεί να εκτεθεί και να έρθει σε λειτουργική κατάσταση. «Απαιτείται αρκετή χειρονακτική και δύσκολη δουλειά», καταλήγει.
Πώς επιλέχθηκε η τοποθεσία του μουσείου, πριν από 25 χρόνια, και γιατί στην εντός των τειχών πόλη;
Επιλέχθηκε πολύ προσεγμένα η τοποθεσία, πάντα μας άρεσε η παλιά Λευκωσία και πάντα ήθελα να προσφέρω στην Λευκωσία γιατί το ιστορικό της κέντρο είναι πράγματι ένα στολίδι. Κι εδώ, κοντά στην Πύλη Πάφου, είναι κι ένα εύκολα προσβάσιμο σημείο.
Ο κόσμος το αγάπησε το μουσείο. Έρχεται συνεχώς και τα σχόλια τους είναι αυτά τα οποία μας κάνουν να συνεχίζουμε.
Σε αυτή την προσπάθειά μας θα θέλαμε περισσότερο κοντά μας τις υπηρεσίες του τουρισμού, το Υφυπουργείο Τουρισμού, τον Δήμο Λευκωσίας, όλους όσοι ασχολούνται με τον τουρισμό και θέλουν να προβάλουν την Κύπρο και γενικά τη Λευκωσία.
Είμαστε σαν ένα άλογο που μπορούν να ανέβουν στην πλάτη μας, να ταξιδέψουμε τον κόσμο όλο διαμέσου της μοτοσικλέτας.
