Με την καριέρα της έγραψε χρυσές σελίδες στην ιστορία. Η τριαθλήτρια και παραολυμπιονίκης Μαριέκε Βέρβουρτ, υπήρξε φωτεινό παράδειγμα ενός ανθρώπου διψασμένου για ζωή. Όμως η εκφυλιστική πάθηση της σπονδυλικής στήλης και των μυών της, την οδηγούσαν για χρόνια, αργά και σταθερά, σε έναν Γολγοθά που ένιωθε πως δε θα τον αντέξει. Κάποια στιγμή αποφάσισε, πως όταν έρθει η μέρα που πια δε θα μπορεί να διαχειριστεί τους φριχτούς πόνους στο σώμα της, θα τελειώσει το μαρτύριό της με ευθανασία.
Όμως η επιλογή της έγινε πρωτοσέλιδο και τροφή για συζητήσεις. «Όλοι με πιέζουν με ερωτήσεις του τύπου “πότε θα πεθάνεις; Ξέρεις ήδη την ημερομηνία;”. Γ**ώ το! Ποτέ δεν ξέρεις πότε θα πεθάνεις! Όταν έρθει εκείνη η στιγμή που θα νιώσω ότι δεν μπορώ άλλο, τότε θα αποφασίσω». Κάπως έτσι άνοιξε την καρδιά της, μιλώντας στην Πόλα Ράπαπορτ, τη δημιουργό του ντοκιμαντέρ “Addicted to Life”, που πραγματεύεται τη ζωή της Βέρβουρτ.
Έγινε χρυσή παραολυμπιονίκης στο Λονδίνο, το 2012, κέρδισε αργυρά μετάλλια στο Ρίο, το 2016 και κατέκτησε το ευρωπαϊκό ρεκόρ στα 100 μέτρα, αλλά η υγεία της Μαριέκε Βέρβουρτ επιδεινωνόταν βαθμιαία, προκαλώντας της αφόρητους πόνους, που δεν την άφηναν ούτε να κοιμηθεί.
Η πατρίδα της, το Βέλγιο, μια από τις λίγες ευρωπαϊκές χώρες που έχουν νομιμοποιήσει την ευθανασία, της παραχώρησε αυτό το δικαίωμα το 2008. Όμως η ίδια δεν είχε ακόμη τέτοια πρόθεση εκείνο τον καιρό. Αντίθετα διέδιδε με όλη τη δύναμη της ψυχής της ότι, η ικανότητά της να ελέγχει τη μοίρα της, της έδινε τη δύναμη να συνεχίσει να αγωνίζεται στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο και να αξιοποιεί στο έπακρο τον χρόνο που της απέμεινε να ζήσει.
Αυτό το οξύμωρο, η ανάγκη της να ζήσει στο έπακρο της ζωή της την ώρα που πήρε την άδεια να πεθάνει, ήταν σαν μια «απελευθέρωση πνεύματος», που ενέπνευσε και γοήτευσε την Ράπαπορτ, ώστε να φτιάξει μια ταινία ντοκιμαντέρ γι’ αυτή την μοναδική προσωπικότητα.
Το γεγονός ότι μπορούσε να διαλέξει τη μέρα που θα πεθάνει και ποιον θα είχε μαζί της στις τελευταίες της στιγμές της έδωσε μια απίστευτη ψυχική και πνευματική απελευθέρωση, είπε η δημιουργός στο CNN.
Η Βέρβουρτ ζούσε με την ασθένεια αυτή που της προκάλεσε τετραπληγία. Ωστόσο δεν τα έβαλε κάτω. Ασχολήθηκε με το μπάσκετ, όντας πάνω στο αναπηρικό καροτσάκι. Ασχολήθηκε ακόμα με την κολύμβηση και το τρίαθλο. Ωστόσο αποκάλυψε πως ήταν τέτοιο το μαρτύριό της, που το σκέφτηκε αρκετές φορές να τελειώσει τη ζωή της, πριν υποβάλει το σχετικό αίτημα στις αρχές του Βελγίου. «Δε φοβάμαι τον θάνατο, τον βλέπω σαν μια επέμβαση, όπως πηγαίνεις για ύπνο και δεν ξυπνάς ποτέ. Θέλω να έρθει γαλήνια. Δε θέλω να υποφέρω όταν θα πεθάνω. Όταν θα μου είναι πια πολύ δύσκολο να το χειριστώ, θα αποφασίσω η ίδια για τη ζωή μου», εξηγεί η Βέρβουρτ στο ντοκιμαντέρ. «Όταν οι δύσκολες μέρες θα είναι περισσότερες από τις καλές, θα το κάνω», είπε. Τελικά η στιγμή ήρθε δέκα χρόνια μετά που πήρε την έγκριση.
Λατρεία για τη ζωή.
Στα δέκα αυτά χρόνια και πέρα από την καθαυτό αθλητική της δράση, η Βέρβουρτ όντως να ζήσει τη ζωή της στο έπακρο, αφιερώνοντας χρόνο για άλματα bungee, με αναπηρικό καροτσάκι, για αγώνες ταχύτητας Lamborghini με τον οδηγό Niels Lagrange, για ταξίδια στο εξωτερικό για τους στενούς, αγαπημένους της φίλους.
Ο ασταμάτητος ενθουσιασμός της Βέρβουρτ για τη ζωή, παρά το προσωπικό της μαρτύριο, ήταν παράγωγο της θέλησής της να κάνει αυτή ό,τι ήθελε με τη ζωή της, είπε η Ράπαπορτ η οποία πρόσθεσε πως «το κεντρικό θέμα της ταινίας είναι πως, όταν ένας άνθρωπος έχει τον έλεγχο του σώματος, του μυαλού και του πνεύματός του, αξιοποιεί την ελευθερία του να ζήσει και την ίδια στιγμή να αποφασίσει και για το τέλος»,
«Είχε εκπληκτικές στιγμές κορύφωσης, με απίστευτες επιτυχίες, που εξακολουθούν ακόμη να με εκπλήσσουν όπως εξέπληξαν τότε τους θαυμαστές της, τους Βέλγους και τη βασιλική οικογένεια της χώρας. Είχε ωστόσο και τρομακτικά δύσκολες στιγμές, όταν έπεφτε η ψυχολογία της», είπε η δημιουργός της ταινίας.
Η Βέρβουρτ αναγορεύτηκε σε Μέγα Αξιωματικό του Τάγματος του Στέμματος από τον βασιλιά του Βελγίου Philippe, σε τελετή το 2013, στην παρουσία και της βασίλισσας Ματθίλδης.
Μέχρι το τέλος της ζωής της, οι επιληπτικές κρίσεις κι ο ανυπόφορος πόνος είχαν γίνει σχεδόν καθημερινοί «επισκέπτες» της Βέρβουρτ, γεγονός που αναπόφευκτα συνέβαλε στη μείωση των αθλητικών της επιδόσεων. Την ημέρα που η Ράπαπορτ και ο σύζυγός της, Βόλφγκανγκ Χελντ, επίσης σκηνοθέτης, γνώρισαν την Βέρβουρτ, η αθλήτρια βίωσε μια κρίση, η οποία τους έκανε να πιστέψουν ότι θα πέθαινε μπροστά τους.
«Ήταν πολύ ψυχοφθόρο να βλέπεις τη Μαριέκε να παθαίνει επιληπτικές κρίσεις στη διάρκεια των γυρισμάτων, ολοένα και πιο συχνά, στη διάρκεια εκείνων των τριών χρόνων που φτιάχναμε το ντοκιμαντέρ», είπε η Ράπαπορτ, εξηγώντας ότι «δεν ήθελα να είναι μια ταινία, η οποία να παρουσιάζει μια υπέροχη αθλήτρια του παραολυμπισμού να θριαμβεύει, ξεπερνώντας όλες τις πιθανότητες. Ήθελα το κοινό να καταλάβει επίσης τι περνούσε αυτή η γυναίκα στην καθημερινή της ζωή».
Μια συζήτηση που συνεχίζεται...
Το 2019, μετά από ένα μικρό πάρτι με τους φίλους και την οικογένειά της, η Βέρβουρτ έφυγε με ευθανασία, στο σπίτι της, στο Βέλγιο, σε ηλικία 40 χρονών. Παρ’ όλο που που έχουν περάσει κάπου τέσσερα χρόνια από τότε, οι συζητήσεις γύρω από την ευθανασία παραμένουν το ίδιο επίκαιρες και έντονες.
Κάποιες ευρωπαϊκές χώρες, όπως το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο, η Ολλανδία και, πρόσφατα, η Πορτογαλία έχουν νομιμοποιήσει την ευθανασία υπό ορισμένες προϋποθέσεις, ωστόσο η μέθοδος παραμένει εκτός νόμου και θεωρείται απαράδεκτη στις περισσότερες χώρες του πλανήτη. Το Βατικανό καταδίκασε έντονα την ευθανασία, το 2020, αποκαλώντας την «πράξη ανθρωποκτονίας» που δεν μπορεί για κανένα λόγο να δικαιολογηθεί.
Πηγή: CNN