Υπερπλήρεις τάξεις, ελλείψεις εκπαιδευτικών, εξαντλητικά ωράρια και προβλήματα στις σχολικές υποδομές βρίσκονται στον πυρήνα ενός μαθητικού κύματος που εξαπλώθηκε από την περιοχή του Παρισιού σε ολόκληρη τη Γαλλία. Οι κινητοποιήσεις, ωστόσο, πήραν σε αρκετές πόλεις βίαιη τροπή, με συγκρούσεις, εμπρησμούς, σχεδόν 2.000 προσαγωγές και εκατοντάδες τραυματίες αστυνομικούς.
Η εικόνα έξω από πολλά γαλλικά λύκεια έχει αλλάξει δραματικά μέσα σε λίγες ημέρες. Σχολικές είσοδοι αποκλείονται, μαθητές κατεβαίνουν στους δρόμους και διαδηλώσεις που ξεκίνησαν με αιτήματα για καλύτερες συνθήκες φοίτησης έχουν, σε αρκετές περιπτώσεις, εξελιχθεί σε σοβαρές συγκρούσεις με τις αστυνομικές δυνάμεις.
Σύμφωνα με το γαλλικό Υπουργείο Εσωτερικών, μόνο την Πέμπτη καταγράφηκαν 1.949 προσαγωγές, κυρίως για αδικήματα που σχετίζονται με βία, επιθέσεις εναντίον προσώπων που ασκούν δημόσια εξουσία και συμμετοχή σε ταραχές. Το Υπουργείο Δικαιοσύνης ανέφερε, παράλληλα, ότι 1.793 άνθρωποι είχαν τεθεί υπό κράτηση από τη Δευτέρα. Κατά τα επεισόδια της Πέμπτης τραυματίστηκαν 305 αστυνομικοί και χωροφύλακες.
Η ένταση οδήγησε και στο κλείσιμο περίπου 400 σχολείων, με τα μαθήματα να πραγματοποιούνται εξ αποστάσεως. Ο Υπουργός Παιδείας, Εντουάρ Ζεφρέ, γνωστοποίησε επίσης ότι από την έναρξη των κινητοποιήσεων έχουν τραυματιστεί 170 μαθητές και 65 μέλη του προσωπικού της εκπαίδευσης.
ΓΙΑΤΙ ΒΓΗΚΑΝ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ
Πίσω από τις εικόνες των επεισοδίων βρίσκεται μια συσσωρευμένη δυσαρέσκεια για την καθημερινότητα στα γαλλικά σχολεία.
Οι μαθητές διαμαρτύρονται για ελλείψεις καθηγητών, υπερπλήρη τμήματα, προβληματικές σχολικές εγκαταστάσεις και ιδιαίτερα απαιτητικά ωράρια. Σε σχολείο του Παρισιού εμφανίστηκαν με πανό στο οποίο έγραφαν: «8 π.μ.-6 μ.μ. Περισσότερες ώρες μαθημάτων από ώρες ύπνου».
Ο πρόεδρος της Ένωσης Μαθητών Λυκείου, Ριάντ Ρανί, κάνει λόγο για τάξεις με 32 έως 35 μαθητές, αλλά και για ελλείψεις τόσο εκπαιδευτικών όσο και άλλου προσωπικού.
Τα στοιχεία σχετικής έρευνας ενισχύουν την εικόνα των προβλημάτων στελέχωσης. Σε δείγμα 1.033 σχολικών μονάδων, στο 69% καταγράφηκε έλλειψη τουλάχιστον ενός μέλους του διδακτικού ή υποστηρικτικού προσωπικού.
Η δυσαρέσκεια, όμως, δεν αφορά μόνο το προσωπικό. Σε μαρτυρίες που επικαλούνται γαλλικά μέσα ενημέρωσης, μαθητές περιγράφουν πολύωρη παραμονή στο σχολείο, περιορισμένο χρόνο ξεκούρασης και σοβαρά ζητήματα στις υποδομές.
ΠΩΣ ΟΙ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΜΕΤΑΤΡΑΠΗΚΑΝ ΣΕ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΙΣ
Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν την περασμένη εβδομάδα σε λύκεια της περιοχής του Παρισιού και γρήγορα εξαπλώθηκαν σε ολόκληρη τη χώρα. Σε αρκετές πόλεις παρέμειναν ειρηνικές. Σε άλλες, όμως, οι αποκλεισμοί συνοδεύτηκαν από φωτιές, βανδαλισμούς και επιθέσεις εναντίον αστυνομικών.
Στη Λιλ, διαδηλωτές έβαλαν φωτιά σε κάδους έξω από λύκειο και εκτόξευσαν μπουκάλια, πέτρες και άλλα αντικείμενα προς αστυνομικούς. Συγκρούσεις αναφέρθηκαν επίσης στο Μπορντό, τη Ρεν, τη Ναντ, τη Λυών και τη Μασσαλία, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων.
Στη Ναντ, φωτιά προκάλεσε σοβαρές ζημιές στο λύκειο Nelson-Mandela, ενώ ζημιές καταγράφηκαν και σε δημόσιες υποδομές και μέσα μεταφοράς.
Σύμφωνα με το AFP, αστυνομικοί με ασπίδες χρησιμοποίησαν γκλομπ όταν συγκεντρώθηκε πλήθος μαθητών στο Seine-Saint-Denis, στην περιοχή του Παρισιού. Την ίδια ώρα, οι αρχές καταγγέλλουν ιδιαίτερα σοβαρά περιστατικά βίας. Στη Μασσαλία, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, διευθυντής σχολείου περιλούστηκε με βενζίνη και τραυματίστηκε, ενώ κοντά σε άλλο λύκειο πυρπολήθηκε πυροσβεστικό όχημα.
ΠΩΣ ΑΠΑΝΤΑ Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ
Η γαλλική κυβέρνηση έχει σκληρύνει τη στάση της απέναντι στα βίαια επεισόδια.
Ο πρωθυπουργός, Σεμπαστιάν Λεκορνί, έκανε λόγο για κίνημα που εξελίσσεται σε «αστικές ταραχές» και καταδίκασε τις φωτιές, τα πυροτεχνήματα και τη βία κοντά στα σχολεία.
Το Υπουργείο Εσωτερικών υποστηρίζει, παράλληλα, ότι μέρος της βίας έχει πολιτική υποκίνηση και στρέφει τις αιχμές του προς οργανώσεις της ριζοσπαστικής Αριστεράς και την Ανυπότακτη Γαλλία (LFI). Ο επικεφαλής της, Ζαν-Λικ Μελανσόν, κατήγγειλε την αστυνομική αντιμετώπιση των διαδηλώσεων, προκαλώντας την έντονη αντίδραση του Λεκορνί, ο οποίος χαρακτήρισε την παρέμβασή του «ανεύθυνη κλιμάκωση».
ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΟΤΙ ΤΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΚΥΜΑ ΘΑ ΕΠΕΚΤΑΘΕΙ;
Ήδη υπάρχουν ενδείξεις ότι η κινητοποίηση περνά και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Σύμφωνα με τη φοιτητική οργάνωση Union Étudiante, αποκλεισμοί έχουν αναφερθεί σε περίπου 30 πανεπιστημιουπόλεις.
Οι διαδηλώσεις εκδηλώνονται μέσα σε ένα ευρύτερο κλίμα δυσαρέσκειας για τις δημόσιες υπηρεσίες και την οικονομική πίεση που δέχονται τα νοικοκυριά, ενώ και τα γαλλικά πανεπιστήμια βρίσκονται αντιμέτωπα με έντονες πιέσεις χρηματοδότησης.
Η κρίση εκτυλίσσεται περίπου επτά μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές του 2027, την ώρα που η κυβέρνηση επιχειρεί παράλληλα να εξασφαλίσει στήριξη για τον νέο προϋπολογισμό σε ένα κατακερματισμένο κοινοβούλιο.
Η συνέχεια θα κριθεί τόσο στους δρόμους όσο και στις σχολικές αίθουσες. Ο Υπουργός Παιδείας έχει καλέσει σε αποκλιμάκωση και ανακοίνωσε την έναρξη διαλόγου με εκπροσώπους μαθητών, γονέων και εκπαιδευτικών.
Για τους μαθητές, πάντως, τα αιτήματα παραμένουν συγκεκριμένα: περισσότεροι εκπαιδευτικοί, μικρότερη πίεση μέσα στις τάξεις και σχολικά κτίρια που να μπορούν να ανταποκριθούν στις στοιχειώδεις ανάγκες της καθημερινότητάς τους.
